Hawthorne Araştırmaları'nın son evresi olan "Seri Bağlama Gözlem Odası" (Bank Wiring Observation Room) deneyinde, işçilerin yönetimin sunduğu parça başı ücret ve prim sistemine (maddi teşviklere) rağmen, üretimi grup tarafından sessizce kararlaştırılan bir düzeyde (günlük standart) sabitledikleri ve bu düzeyi aşanları "hız bozan", altında kalanları ise "kaytaran" olarak nitelendirip sosyal baskı uyguladıkları tespit edilmiştir. Bu bulgu, İnsan İlişkileri Yaklaşımı'nın yönetim literatürüne kazandırdığı hangi temel saptamayı en güçlü şekilde doğrulamaktadır?
- AFiziksel çalışma koşullarının ve iş tasarımının iyileştirilmesinin, çalışan verimliliğini belirleyen en kritik ve doğrudan değişken olduğu.
- BBiçimsel (formal) hiyerarşi ve otorite yapısının, çalışanların davranışlarını yönlendirmede gayri resmi liderlikten daha belirleyici olduğu.
- Çalışma grupları tarafından geliştirilen gayri resmi normların ve sosyal kontrolün, yönetimin rasyonel-ekonomik teşvik sistemlerinden daha baskın bir davranış belirleyici olduğu.Cevap
- Dİş bölümü ve uzmanlaşmanın artırılmasının, sosyal çatışmaları minimize ederek bireysel performansı maksimize ettiği.
- EÜst yönetimin demokratik katılımı teşvik etmesinin, hiyerarşik yapıdaki emir-komuta zincirini ve bürokratik denetimi tamamen işlevsiz kıldığı.
Cevap
Çalışma grupları tarafından geliştirilen gayri resmi normların ve sosyal kontrolün, yönetimin rasyonel-ekonomik teşvik sistemlerinden daha baskın bir davranış belirleyici olduğu seçeneği doğrudur.
Seri Bağlama Gözlem Odası deneyi, Hawthorne araştırmalarının en kritik aşamalarından biridir çünkü burada işçilerin sadece bireysel birer 'üretim birimi' değil, bir sosyal grubun parçası oldukları görülmüştür. Yönetim daha çok üretim için daha çok ücret teklif etmesine rağmen, işçiler grubun dışına itilmemek (sosyal izolasyondan kaçınmak) adına üretimi kısıtlamışlardır. Bu durum, örgütün sadece teknik/ekonomik değil, sosyal bir sistem olduğunu ve gayri resmi normların davranış üzerinde merkezi bir rol oynadığını ispatlamıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Gayri Resmi Örgüt ve Sosyal Normlar