Soru

Zorluk: Zor12 Eylül 1980 Askeri Darbesi ve Milli Güvenlik Konseyi Dönemi

12 Eylül 1980 askeri müdahalesi sonrasında Milli Güvenlik Konseyi (MGK) tarafından yürürlüğe konulan ve 1982 Anayasası kabul edilene kadar Türkiye'nin geçici hukuki çerçevesini belirleyen 2324 sayılı "Anayasa Düzeni Hakkında Kanun" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Milli Güvenlik Konseyi tarafından yayımlanan bildiri ve kararların mevcut kanunlara aykırı olması durumunda Konsey kararları esas alınmıştır.Cevap
  2. B
    Kurucu Meclis'in sivil kanadını oluşturan Temsilciler Meclisi, kapatılan siyasi partilerin delegelerinden oluşacak şekilde yapılandırılmıştır.
  3. C
    Bakanlar Kurulu, Danışma Meclisi üyeleri arasından seçilmiş ve bu meclise karşı siyasi sorumluluğu olan bir yapı olarak kurgulanmıştır.
  4. D
    MGK'nın yasama yetkisi, 1981 yılında Danışma Meclisi'nin açılmasıyla birlikte tamamen bu meclise devredilmiştir.
  5. E
    1961 Anayasası'nın tüm hükümleri, temel hak ve özgürlükler dahil olmak üzere yeni anayasa yapılana dek yürürlükten kaldırılmıştır.

Cevap

Milli Güvenlik Konseyi'nin bildiri ve kararlarının mevcut kanunlarla çelişmesi durumunda Konsey kararlarının üstün tutulması hükmü doğrudur.
27 Ekim 1980 tarihinde kabul edilen 2324 sayılı Anayasa Düzeni Hakkında Kanun, geçici rejim süresince Milli Güvenlik Konseyi'nin yayımladığı bildiri ve kararların, mevcut kanunlarla çelişmesi halinde üstün tutulacağını hükme bağlamıştır. Bu durum, hukuk devletindeki normlar hiyerarşisini askıya alarak askeri konseyin iradesini en üst hukuk kaynağı haline getirmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
12 Eylül 1980 sonrası kurulan hukuki yapıyı analiz etme
Müdahale sonrası 2324 sayılı Anayasa Düzeni Hakkında Kanun kabul edilmiştir.
Mevcut anayasal düzenin askıya alındığı bir dönemde yönetimin hukuki dayanağını oluşturmak gerekir.
2
Normlar hiyerarşisindeki değişikliği saptama
MGK bildiri ve kararları, kanunların üzerinde bir güç kazanmıştır.
Kanunun 1. maddesi, MGK kararlarının mevcut kanunlara aykırı olması durumunda Konsey kararlarının esas alınacağını açıkça belirtir.
3
1960 ve 1980 müdahalelerinin kurumsal farklarını değerlendirme
1980 döneminde Danışma Meclisi varken, 1960 döneminde Temsilciler Meclisi bulunmaktadır.
Bu ayrım, her iki darbe döneminin kurucu meclis yapılarının karıştırılmamasını sağlar.

Anahtar Kavram

2324 Sayılı Anayasa Düzeni Hakkında Kanun ve Milli Güvenlik Konseyi'nin Mutlak Yasama Üstünlüğü

Daha Fazla Pratik

1982 Anayasası'nın halkoyuna sunulma biçimini ve anayasa ile Cumhurbaşkanlığı seçiminin birleştirilmesi sürecini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla