Soru

Zorluk: ZorAnayasaya Uygunluk Denetimi (Soyut ve Somut Norm Denetimi)

1982 Anayasası uyarınca, normların anayasaya uygunluk denetimi (soyut ve somut norm denetimi) süreçleri ile ilgili aşağıda yer alan ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Anayasa Mahkemesi, somut norm denetimi (itiraz yolu) kapsamında kendisine gelen bir başvuruda beş ay içinde kararını vermezse, mahkeme davayı yürürlükteki kanun hükümlerine göre sonuçlandırır; ancak karar kesinleşinceye kadar Mahkemeden karar gelirse buna uyulur.Cevap
  2. B
    Kanunların sadece şekil bakımından anayasaya aykırılığı iddiasıyla açılacak iptal davaları, kanunun Resmi Gazete’de yayımlanmasından itibaren altmış gün içinde Cumhurbaşkanı veya TBMM üye tamsayısının beşte biri oranındaki milletvekilleri tarafından açılabilir.
  3. C
    Anayasa Mahkemesinin itiraz yolu sonucunda işin esasına girerek verdiği red kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasından itibaren beş yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün anayasaya aykırılığı iddiasıyla tekrar başvurulamaz.
  4. D
    Anayasa değişikliklerinin hem şekil hem de esas bakımından denetimi; Cumhurbaşkanı veya Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının salt çoğunluğu tarafından Resmi Gazete'de yayımdan itibaren on gün içinde istenebilir.
  5. E
    Olağanüstü hal dönemlerinde çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin anayasaya şekil ve esas bakımlarından uygunluk denetimi, yayımlandıkları günden itibaren altmış gün içinde doğrudan iptal davası yoluyla yapılabilir.

Cevap

Somut norm denetimi sürecinde Anayasa Mahkemesi'nin beş ay içinde karar vermemesi durumunda yerel mahkemenin davayı yürürlükteki hükümlere göre sonuçlandırması, ancak kesinleşme anına kadar gelecek olan AYM kararına uyulması kuralı doğrudur.
Doğru ifade, somut norm denetimi (itiraz yolu) sürecindeki 5 aylık bekleme süresini ve bu süre zarfında karar çıkmaması durumunda yerel mahkemenin izleyeceği yolu tam olarak 1982 Anayasası'nın 152. maddesine uygun şekilde açıklamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Somut norm denetimi (itiraz yolu) şartlarını ve sürelerini hatırla.
Görülmekte olan bir dava, uygulanacak bir norm ve Mahkemenin re'sen veya tarafların iddiası üzerine AYM'ye gitmesi gerekir.
Anayasa'nın 152. maddesindeki prosedürü doğrulamak için.
2
AYM'nin somut norm denetimi başvurusunu sonuçlandırma süresini ve sonucunu analiz et.
AYM'nin karar süresi 5 aydır. Karar çıkmazsa yerel mahkeme davaya devam eder ancak üst mahkeme kararı kesinleşmeden AYM kararı gelirse buna uyulur.
Doğru seçeneğin hukuki dayanağını netleştirmek için.
3
Diğer seçeneklerdeki süre ve yetki hatalarını tespit et.
Kanun şekil denetimi (10 gün), itiraz reddi sonrası süre (10 yıl), anayasa değişikliği denetim sınırı (sadece şekil) ve OHAL CBK denetimsizliği kuralları ile karşılaştır.
Çeldiricilerin neden yanlış olduğunu kesinleştirmek için.

Anahtar Kavram

Anayasa Yargısında Somut ve Soyut Norm Denetimi Usulü

Daha Fazla Pratik

İptal davası ve itiraz yolu arasındaki farkları, özellikle dava açmaya yetkili olanlar ve dava süreleri açısından bir tablo yaparak çalışmanız kalıcılığı artıracaktır.
Tahmini Süre:1m 40s
Bu soruyu puanla