Soru

Zorluk: Ortaİnsan İlişkileri Yaklaşımı (Hawthorne Araştırmaları)

Elton Mayo ve arkadaşları tarafından Western Electric şirketinin Hawthorne tesislerinde yürütülen araştırmaların ilk evresinde (Aydınlatma Deneyleri), ışık şiddeti artırıldığında verimlilik artmış; ancak ışık şiddeti azaltıldığında da verimliliğin artmaya devam ettiği gözlemlenmiştir. Klasik yönetim anlayışının fiziksel çalışma koşulları ile verimlilik arasındaki doğrudan ilişki varsayımıyla açıklayamadığı bu durumun temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Çalışanların 'ekonomik insan' varsayımına uygun olarak sadece daha fazla ücret beklentisiyle hareket etmeleri
  2. Çalışanların deney kapsamında kendilerine ilgi gösterildiğini ve izlendiklerini hissetmelerinin yarattığı psikolojik motivasyonCevap
  3. C
    İş süreçlerinin bilimsel yöntemlerle analiz edilerek her bir hareketin standartlaştırılması
  4. D
    Formal hiyerarşik yapının güçlendirilmesi sonucunda denetim mekanizmalarının etkinliğinin artması
  5. E
    Çalışma ortamındaki havalandırma ve dinlenme sürelerinin ışık şiddetinden daha baskın bir fiziksel faktör olması

Cevap

Çalışanların deney kapsamında kendilerine ilgi gösterildiğini ve izlendiklerini hissetmelerinin yarattığı psikolojik motivasyon (Hawthorne Etkisi).
Araştırmanın sonucunda, verimlilik artışının aydınlatma düzeyi gibi fiziksel koşullardan ziyade, çalışanların kendilerine önem verildiğini hissetmeleri ve özel bir grubun parçası olarak görülmelerinden kaynaklandığı anlaşılmıştır. Bu fenomene literatürde 'Hawthorne Etkisi' adı verilir.

Adım Adım Çözüm

1
Araştırmanın paradoksal sonucunu analiz etme
Işık şiddeti (fiziksel koşul) düşürülmesine rağmen verimliliğin artması, fiziksel faktörler dışında bir değişkenin varlığını gösterir.
Klasik kuram verimliliği sadece fiziksel koşullara ve maddi teşviklere bağlar.
2
Psikolojik faktörü tanımlama
Çalışanların bir deneye tabi tutulmaları nedeniyle yönetimin kendilerine değer verdiğini düşünmeleri motivasyonu artırmıştır.
İnsan ilişkileri yaklaşımının temelinde 'sosyal insan' modeli yatar.
3
Kavramsal çıkarım yapma
Bu duruma 'Hawthorne Etkisi' denir.
Gözlemlenmenin davranış üzerindeki değiştirici etkisini tanımlayan temel kavramdır.

Anahtar Kavram

Hawthorne Etkisi (Sosyal ve Psikolojik Motivasyon Faktörleri)
Tahmini Süre:55s
Bu soruyu puanla