Soru

Zorluk: OrtaGelişmekte Olan Ülkelerin (KOBÜ) Ekonomik ve Mali Yapısı

Gelişmekte olan ülkelerin (KOBÜ) mali yapıları, bu ülkelerin içinden geçtiği ekonomik kalkınma sürecinin yapısal özelliklerinden derinden etkilenmektedir. Bu ülkelerde tarım sektörünün ağırlığı, düşük kişi başına düşen gelir ve kayıt dışı ekonominin yaygınlığı, maliye politikasının tasarımında ve uygulanmasında çeşitli kısıtlar yaratır.

Buna göre, bu yapısal kısıtlar dikkate alındığında, gelişmekte olan bir ülkenin vergi ve mali sistemi hakkında aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. Kurumsal kapasite yetersizlikleri ve dar vergi tabanı sebebiyle, devletin kamu harcamalarını finanse etme amacı ağırlıklı olarak tüketim üzerinden alınan dolaylı vergilerle sağlanır.Cevap
  2. B
    Gelir dağılımındaki adaletsizlikleri gidermek amacıyla, toplam vergi hasılatı içinde artan oranlı dolaysız vergilerin payı dolaylı vergilere kıyasla daha yüksektir.
  3. C
    Ekonomik dalgalanmalara karşı sistemde yer alan otomatik istikrar sağlayıcıların etki derecesi, gelişmiş piyasa ekonomilerine kıyasla daha güçlüdür.
  4. D
    Maliye politikası uygulamalarında vergi sisteminin gelir esnekliği yüksek olduğundan, ekonomik büyüme dönemlerinde bütçe açıkları kendiliğinden hızla kapanır.
  5. E
    Ekonomik büyüme hedefleri ile fiyat istikrarı amacı arasındaki olası çatışmalar (trade-off), esnek ve modern vergi altyapısı sayesinde tamamen ortadan kaldırılmıştır.

Cevap

Kurumsal kapasite yetersizlikleri ve dar vergi tabanı sebebiyle, devletin kamu harcamalarını finanse etme amacı ağırlıklı olarak tüketim üzerinden alınan dolaylı vergilerle sağlanır.
Gelişmekte olan ülkelerin en belirgin mali karakteristiği, vergi gelirleri içinde dolaylı vergilerin (KDV, ÖTV gibi) payının dolaysız vergilere (Gelir ve Kurumlar Vergisi) göre çok daha yüksek olmasıdır. Bunun temel nedeni; kayıt dışı ekonominin büyüklüğü, tarım sektörünün ağırlığı ve vergi idaresinin teknik/kurumsal kapasitesinin yetersiz olmasıdır. Bu koşullar altında devlet, tahsilatı daha pratik ve idari maliyeti daha düşük olan harcama üzerinden alınan vergilere yönelmek zorunda kalır ve bu da dar bir vergi tabanı yaratır.

Adım Adım Çözüm

1
Gelişmekte olan ülkelerin yapısal ekonomik kısıtlarını analiz et.
Geniş tarım sektörü, yüksek kayıt dışılık, düşük gelir düzeyi ve yetersiz bürokratik/kurumsal altyapı tespit edilir.
Mali yapının temelini bu ekonomik koşullar belirler.
2
Bu kısıtların vergi toplama kapasitesine (vergi esnekliği ve gayreti) olan etkisini değerlendir.
Bu kısıtlar altında beyana dayalı olan dolaysız vergilerin (gelir ve kurumlar vergisi) tahsilatı çok zordur, bu da vergi tabanını daraltır ve vergi esnekliğini düşürür.
Devletin vergi gelirlerini nasıl maksimize etmeye çalıştığını anlamak için.
3
Devletin finansman ihtiyacını nasıl karşıladığını belirle.
Zorunlu kamu harcamalarını finanse edebilmek için, tahsilatı mal ve hizmet satışı aşamasında anında gerçekleştirilen, kaçırılması daha zor olan dolaylı vergilere (KDV, ÖTV, gümrük vergileri) ağırlık verilir.
Gelişmekte olan ülkelerde dolaylı vergi payının dolaysız vergilerden neden yüksek olduğunu mantıksal olarak kanıtlamak için.

Anahtar Kavram

Gelişmekte olan ülkelerde (KOBÜ) yapısal kısıtlar ve dolaylı vergilerin ağırlıklı olduğu mali yapı
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla