Examkin

Soru

Zorluk: ZorBorcun Paraya Çevrilmesi (Monetizasyon)

Ekonomik durgunluk döneminde artan kamu harcamalarını finanse etmekte zorlanan bir ülkenin Hazinesi, özel kesim yatırımlarını dışlamamak (crowding-out etkisinden kaçınmak) amacıyla iç piyasadan borçlanmak yerine, ihraç ettiği borçlanma senetlerinin Merkez Bankası tarafından satın alınmasını sağlayan bir strateji benimsemiştir.

Bu finansman stratejisi ve makroekonomik sonuçları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Bu politika 'borcun paraya çevrilmesi' (monetizasyon) olarak adlandırılır; parasal tabanı genişleterek yaratacağı olası enflasyonist etki sonucunda, kamu borcunun reel değerini düşüren zımni (gizli) bir itfa mekanizmasına dönüşebilir.Cevap
  2. B
    Monetizasyon olarak adlandırılan bu işlemde Merkez Bankası kamu kâğıtlarını satın alarak emisyon hacmini daraltır; bu durum dezenflasyonist bir etki yaratarak Hazine'nin reel borç yükünü hafifletir.
  3. C
    Hazine'nin piyasa yerine Merkez Bankası'nı tercih etmesi, söz konusu bütçe açıklarının yapısal hiçbir unsur barındırmadığını ve münhasıran konjonktürel dalgalanmalardan kaynaklandığını kanıtlar.
  4. D
    Merkez Bankası'nın gerçekleştirdiği bu alımlar, Hazine'nin ihraç ettiği dalgalı borçların vade yapısını fiilen ortadan kaldırarak bunları otomatik olarak konsolide (sürekli) borç statüsüne yükseltir.
  5. E
    Bu strateji, piyasadaki yüksek faizli borç senetlerinin Merkez Bankası aracılığıyla düşük faizli senetlerle değiştirilmesini amaçlayan tipik bir borç konversiyonu (değiştirimi) operasyonudur.

Cevap

Doğru yanıt, bu politikanın 'borcun paraya çevrilmesi' (monetizasyon) olduğunu, parasal tabanı genişleterek enflasyonist etki yarattığını ve bu durumun zımni (gizli) bir itfa mekanizmasına dönüştüğünü belirten ifadedir.
Borcun Merkez Bankası kaynaklarıyla (para basılarak veya emisyon hacmi artırılarak) finanse edilmesi işlemine borcun paraya çevrilmesi veya monetizasyon denir. Bu işlem, piyasadan tasarruf çekmeden Merkez Bankası bilançosunda parasal tabanı genişlettiği için enflasyonist bir etki yaratır. Beklenmeyen enflasyon ise, önceden ihraç edilmiş nominal kamu borçlarının reel değerini aşındırarak devlet lehine bir enflasyon vergisi (zımni itfa) yaratır. Bu yüzden doğru yanıt bu zincirleme etkiyi eksiksiz açıklayan ifadedir.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki finansman stratejisinin literatürdeki karşılığının tespit edilmesi.
Merkez Bankası'nın Hazine kâğıtlarını satın alarak kamu açıklarını finanse etmesi 'monetizasyon' veya 'borcun paraya çevrilmesi' işlemidir.
Kamunun borçlanma gereksiniminin özel sektör tasarrufları yerine doğrudan emisyonla karşılanması temel olarak bu kavramla ifade edilir.
2
Monetizasyon işleminin parasal taban ve fiyatlar genel düzeyi üzerindeki etkisinin analiz edilmesi.
Merkez Bankası bilançosunda aktiflerin (iç borçlanma senetleri) artması karşılığında piyasaya likidite sunulur, para arzı genişler ve bu durum enflasyonist baskı yaratır.
Karşılıksız genişleyen emisyon hacmi ekonomideki toplam talebi artırarak mal ve hizmet fiyatlarında yükselişe yol açar.
3
Yaratılan makroekonomik etkinin (enflasyonun) mevcut kamu borcu yükü üzerindeki nihai sonucunun değerlendirilmesi.
Enflasyon oranının artması, Hazine'nin geçmişte nominal olarak ihraç ettiği borçların reel satın alma gücünü düşürür.
Borcun reel değerindeki bu azalış, literatürde devlet lehine çalışan bir 'enflasyon vergisi' veya 'zımni (gizli) itfa' olarak tanımlanır.

Anahtar Kavram

Borcun Paraya Çevrilmesi (Monetizasyon), Emisyon Hacmi, Enflasyon Vergisi ve Zımni İtfa Etkisi
Bu soruyu puanla

Konular

Borcun Paraya Çevrilmesi (Monetizasyon)

Bu konudan daha fazla soru