Soru

Zorluk: OrtaYatırım Değerleme Yöntemleri: Net Bugünkü Değer (NBD)

Bir büyükşehir belediyesi, kentiçi ulaşımda karbon salınımını azaltmak amacıyla "Elektrikli Metrobüs Filosu Dönüşüm Projesi"nin sosyal maliyet-fayda analizini yapmaktadır. Projeye ilişkin öngörülen veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Proje KalemiTutar
İlk Yatırım Maliyeti3.000.000 TL3.000.000 \text{ TL}
1. Yıl Net Sosyal Faydası2.000.000 TL2.000.000 \text{ TL}
2. Yıl Net Sosyal Faydası2.500.000 TL2.500.000 \text{ TL}

Analizde kullanılacak sosyal iskonto oranı %25\%25 olarak belirlenmiştir (İskonto faktörleri: 1. Yıl için 0,800,80; 2. Yıl için 0,640,64).

Buna göre, projenin Net Bugünkü Değeri (NBD) kaç TL'dir ve maliyet-fayda analizi kuralına göre yatırım kararı ne olmalıdır?

  1. +200.000 TL+200.000 \text{ TL}; proje kabul edilmelidir.Cevap
  2. B
    +200.000 TL+200.000 \text{ TL}; proje reddedilmelidir.
  3. C
    +1.500.000 TL+1.500.000 \text{ TL}; proje kabul edilmelidir.
  4. D
    +4.500.000 TL+4.500.000 \text{ TL}; proje kabul edilmelidir.
  5. E
    1.400.000 TL-1.400.000 \text{ TL}; proje reddedilmelidir.

Cevap

Projenin Net Bugünkü Değeri +200.000 TL+200.000 \text{ TL}'dir ve NBD sıfırdan büyük olduğu için proje kabul edilmelidir.
Doğru seçenekte Net Bugünkü Değer formülü doğru uygulanmıştır. Birinci yılın bugünkü değeri (2.000.000×0,80=1.600.000 TL2.000.000 \times 0,80 = 1.600.000 \text{ TL}) ile ikinci yılın bugünkü değeri (2.500.000×0,64=1.600.000 TL2.500.000 \times 0,64 = 1.600.000 \text{ TL}) toplanmış (3.200.000 TL3.200.000 \text{ TL}), bu toplamdan 3.000.000 TL3.000.000 \text{ TL} tutarındaki ilk yatırım maliyeti çıkarılarak +200.000 TL+200.000 \text{ TL} sonucuna ulaşılmıştır. NBD pozitif (sıfırdan büyük) olduğu için kamu yatırımlarının değerlemesinde geçerli temel kural gereği proje kabul edilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
1. Yılın net sosyal faydasını bugünkü değere indirgeyin.
2.000.000 TL×0,80=1.600.000 TL2.000.000 \text{ TL} \times 0,80 = 1.600.000 \text{ TL}
Gelecekteki nakit akışları, zamanın değeri dikkate alınarak (iskonto edilerek) bugünkü değere çevrilmelidir.
2
2. Yılın net sosyal faydasını bugünkü değere indirgeyin.
2.500.000 TL×0,64=1.600.000 TL2.500.000 \text{ TL} \times 0,64 = 1.600.000 \text{ TL}
İkinci yıl için daha düşük bir iskonto faktörü (0,64) uygulanarak bugünkü değere ulaşılır.
3
İndirgenmiş net faydaları toplayın ve ilk yatırım maliyetini çıkararak Net Bugünkü Değeri (NBD) hesaplayın.
(1.600.000+1.600.000)3.000.000=+200.000 TL(1.600.000 + 1.600.000) - 3.000.000 = +200.000 \text{ TL}
NBD, tüm iskonto edilmiş faydaların toplamından başlangıç maliyetinin çıkarılmasıyla bulunur.
4
Bulunan sonuca göre karar kuralını uygulayın.
NBD > 0 olduğundan proje kabul edilmelidir.
Pozitif NBD, projenin topluma maliyetinden daha fazla fayda sağladığını ve sosyal refahı artırdığını gösterir.

Anahtar Kavram

Net Bugünkü Değer (NBD) Yöntemi ve Karar Kuralı
Bu soruyu puanla