Soru

Zorluk: ZorGelişmekte Olan Ülkelerin (KOBÜ) Ekonomik ve Mali Yapısı

Ulusal gelirinde istikrarlı bir artış trendi gözlemlenen X ülkesinde, kanuni vergi oranlarında herhangi bir indirime gidilmemesine rağmen, elde edilen toplam kamu hasılatının milli gelire oranının zamanla düştüğü ve vergi esnekliğinin birin altında kaldığı saptanmıştır. Maliye analistleri bu durumun temelinde; tarımsal istihdamın yüksekliği, ücretli çalışan kesimin azlığı ve ekonomik birimlerin kayıt dışı alanda kalma eğiliminin yattığını belirtmektedir.

Bu yapısal kısıtlara sahip gelişmekte olan X ülkesinin mali yapısı ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi en tutarlıdır?

  1. Doğrudan vergilendirme potansiyelinin sınırlı olması, bütçe finansmanında zorunlu olarak tüketim üzerinden alınan dolaylı vergilere bağımlılığı artırmakta ve bu durum mali sistemin konjonktürel dalgalanmalara karşı esnekliğini zayıflatmaktadır.Cevap
  2. B
    Kişisel gelir vergisinde uygulanan güçlü artan oranlı tarife yapısı sayesinde, milli gelirdeki artış dönemlerinde mali sürüklenme mekanizması devreye girerek enflasyonist baskıları kendiliğinden dizginlemektedir.
  3. C
    Bütçe açıklarının kapatılmasında derin ve gelişmiş iç sermaye piyasalarından uzun vadeli borçlanma araçlarıyla yararlanılması, ülkenin dış kaynaklara olan bağımlılığını en aza indirmektedir.
  4. D
    Toplam kamu hasılatı içerisinde kurumlar ve kişisel servet vergilerinin payının yüksek tutulması, gelir dağılımındaki eşitsizlikleri gidermeye yönelik yeniden dağıtıcı politikaların başarıya ulaşmasını sağlamaktadır.
  5. E
    Ekonomik istikrarsızlıklara müdahalede, iradi maliye politikası kararlarından ziyade kurumsal kapasitenin yüksekliğine dayanan formül esnekliği gibi modern araçlar etkin bir şekilde kullanılmaktadır.

Cevap

Doğrudan vergilendirme potansiyelinin sınırlı olması, bütçe finansmanında zorunlu olarak tüketim üzerinden alınan dolaylı vergilere bağımlılığı artırmakta ve bu durum mali sistemin konjonktürel dalgalanmalara karşı esnekliğini zayıflatmaktadır.
Gelişmekte olan ülkelerin (KOBÜ) en belirgin mali özelliği, kayıt dışı ekonomi ve kurumsal yetersizlikler nedeniyle gelir ve servet üzerinden alınan dolaysız vergilerin tabanının dar olmasıdır. Bu durum, kamu finansmanının sağlanması için tüketim üzerinden alınan dolaylı vergilere aşırı bağımlılık yaratır. Dolaylı vergiler (KDV, ÖTV vb.) milli gelirdeki değişmelere karşı duyarsız (esnekliği düşük) olduğundan, ekonomik dalgalanmalarda vergi sisteminin otomatik istikrar sağlayıcı işlevi son derece cılız kalır.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki sorunu analiz et
Milli gelir artmasına rağmen vergi gelirleri aynı oranda artmıyor (vergi esnekliği < 1).
Vergi sisteminin ekonomik büyümeyi yakalayamadığını ve gelir esnekliğinin düşük olduğunu tespit etmek.
2
Yapısal kısıtları tanımla
Tarımsal istihdam, düşük ücretli çalışan oranı ve kayıt dışılık KOBÜ'lerin (gelişmekte olan ülkeler) temel özellikleridir.
Sorunun hangi ülke grubunun mali yapısıyla ilgili olduğunu netleştirmek.
3
Kısıtların mali sonuçlarını belirle
Bu kısıtlar doğrudan vergi (gelir ve kurumlar vergisi) toplanmasını engeller. Devlet harcamalarını finanse etmek için mecburen dolaylı vergilere (KDV, ÖTV) yönelir.
Gelişmekte olan ülkelerin karakteristik vergi yapısının (dolaylı vergi ağırlığı) nedenini ortaya koymak.
4
Makroekonomik etkiyi değerlendir
Dolaylı vergilerin ağırlıklı olduğu bir sistemde, vergilerin gelir esnekliği düşüktür ve otomatik istikrar sağlayıcı mekanizmalar etkin çalışamaz.
Doğru seçenekte yer alan 'esnekliğin zayıflaması ve dolaylı vergilere bağımlılık' ilişkisini doğrulamak.

Anahtar Kavram

Gelişmekte Olan Ülkelerin (KOBÜ) Vergi Yapısı ve Vergi Esnekliği
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla