Gelişmekte olan ülkelerde (KOBÜ), yapısal dönüşümü gerçekleştirmek ve tasarruf-yatırım ile döviz açıklarını (iki açık modeli) kapatmak amacıyla dış finansman kaynaklarına yoğun bir şekilde başvurulmaktadır. Bu kaynakların makroekonomik istikrar üzerindeki etkileri, niteliklerine ve vade yapılarına göre farklılık göstermektedir.
Buna göre, kalkınmanın dış finansmanı bağlamında aşağıdaki ifadelerden hangisi maliye politikası teorisi açısından doğrudur?
- Doğrudan yabancı yatırımlar, teknoloji transferi sağlamasının yanı sıra ülkenin dış borç servisi yükünü doğrudan artırmadığı için kalkınmanın finansmanında portföy yatırımlarına kıyasla daha istikrarlı bir kaynaktır.Cevap
- BZorunlu tasarruflar ve vergileme yoluyla oluşturulan fonlar, uluslararası piyasalardan sağlanan sendikasyon kredilerine benzer şekilde ülkenin dış borç servisi yükünü artıran temel dış finansman araçlarındandır.
- CDış borç sarkığı (debt overhang) probleminin yaşanmaması için, altyapı projelerinin uzun vadeli imtiyazlı krediler yerine yalnızca kısa vadeli portföy yatırımları ile finanse edilmesi gerekir.
- DÜlkenin dış finansman imkânlarıyla sadece milli gelirinde sağladığı hızlı niceliksel artışlar, sanayileşme ve kurumsal dönüşüm tamamlanmasa bile ekonomik kalkınmanın tam anlamıyla gerçekleştiğini kanıtlar.
- EUluslararası kuruluşlardan sağlanan resmi kalkınma yardımlarının (ODA) içindeki hibe unsurunun (grant element) düşük olması, bu kaynakların gelişmekte olan ülkeler lehine en yüksek imtiyazı barındırdığını gösterir.
Cevap
Doğrudan yabancı yatırımların (FDI) teknoloji transferi sağlaması ve dış borç servisi yaratmaması nedeniyle portföy yatırımlarına göre daha istikrarlı bir kalkınma finansmanı kaynağı olduğunu belirten seçenektir.
Doğrudan yabancı yatırımlar (FDI), sadece finansal bir akım değil, aynı zamanda yönetim bilgisi, teknoloji ve fiziki makine-teçhizat transferi içerir. Geri ödemesi, kredilerdeki gibi katı bir faiz ve anapara takvimine (dış borç servisine) bağlı olmadığından, ülke ekonomisinde dış borç kaynaklı baskıları (borç sarkığı gibi) artırmaz. Bu özellikleri onu kısa vadeli, getiri odaklı ve ani çıkış riski taşıyan portföy yatırımlarına (sıcak para) göre çok daha istikrarlı bir kalkınma finansmanı kaynağı yapar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Kalkınmanın Dış Finansmanı ve Finansman Kaynaklarının Makroekonomik Etkileri