Soru

Zorluk: ZorDiğer Bilimsel Sınıflandırmalar (Cohn, Mill, Dalton, Musgrave)

Kamu maliyesi literatüründe kamu harcamalarının niteliğini ve iktisadi etkilerini analiz etmek amacıyla geliştirilen "diğer bilimsel sınıflandırmalar" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Hugh Dalton'a göre; devletin bir mal veya hizmet alımı karşılığında yaptığı "satın alma" (purchase) harcamaları doğrudan bir karşılık (quidquid propro quoquo) içerirken; sosyal yardımlar gibi "hibe/transfer" (grants) harcamalarında bu karşılık ilişkisi bulunmamaktadır.Cevap
  2. B
    J. S. Mill, kamu harcamalarını faydalananların sayısına ve sağlanan menfaatin türüne göre "topluma ortak fayda sağlayanlar" ve "belirli kişilere özel fayda sağlayanlar" şeklinde bir ayrıma tabi tutmuştur.
  3. C
    Georg Cohn, kamu harcamalarını devletin piyasa mekanizması içindeki konumuna göre "satın alma" ve "karşılıksız ödemeler" olarak sınıflandırarak; bu ayrımı quidquid propro quoquo ilkesiyle temellendirmiştir.
  4. D
    Richard Musgrave tarafından geliştirilen yaklaşımda; kamu harcamaları sadece üretim faktörlerini doğrudan kullanıp kullanmamasına göre "verimli" ve "verimsiz" harcamalar olarak iki ana grupta incelenmektedir.
  5. E
    Modern tasniflerde Rozenberg, sosyal nitelikli transfer harcamalarını "gerçek harcamalar" kategorisinde değerlendirerek; bu harcamaların milli geliri doğrudan artıran unsurlar olduğunu savunmuştur.

Cevap

Hugh Dalton tarafından yapılan sınıflandırmada, harcamanın bir mal veya hizmet karşılığı olup olmaması (quid pro quo) temel kriterdir; bu bağlamda satın alma harcamaları karşılıklı, hibe/transfer harcamaları ise karşılıksızdır.
Doğru ifade, Hugh Dalton'un kamu harcamalarını devletin piyasa ile olan ilişkisine göre 'satın alma' (karşılıklı/quid pro quo) ve 'hibe' (karşılıksız) olarak ikiye ayırdığını belirtmektedir. Bu, Dalton'un literatürdeki temel katkısıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Ekonomistlerin harcama tasnif kriterlerini hatırla.
Mill: Zorunlu/İsteğe bağlı; Cohn: Fayda esaslı; Dalton: Karşılıklılık (Satın alma/Hibe); Pigou: Verimli/Verimsiz.
Yanlış eşleştirmeleri elemek için temel teorik çerçeveyi kurmak gerekir.
2
Dalton'un "quid pro quo" kavramını analiz et.
Satın alma harcamalarında devlet ödediği paranın karşılığında bir değer alır (quidquid propro quoquo vardır). Transferlerde ise bir mal veya hizmet alımı söz konusu değildir.
Harcamanın iktisadi mahiyetini Dalton'un terminolojisiyle doğrulamak gerekir.
3
Seçeneklerdeki kavramsal kaymaları denetle.
Cohn'un fayda kriteri Mill ile, Dalton'un karşılıklılık kriteri Cohn ile karıştırılmıştır. Musgrave ve Rozenberg ile ilgili tanımlar da hatalıdır.
Çeldiricilerin hangi hatalı varsayımlara (error taxonomy) dayandığını belirleyerek doğru cevabı kesinleştirmek gerekir.

Anahtar Kavram

Dalton'un Harcama Karşılıklılığı (QuidQuid ProPro QuoQuo) Analizi
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla