Soru

Zorluk: OrtaFaydalanma (Hizmet Karşılığı) İlkesi

Kamu gelirleri teorisinde vergilemenin temel dayanaklarından biri olan faydalanma (hizmet karşılığı) ilkesi, vergi yükünün dağıtımında bireylerin kamu hizmetlerinden elde ettikleri kişisel tatmini esas almaktadır. Bu ilkenin kurumsal ve teorik çerçevesi dikkate alındığında, faydalanma ilkesinin uygulanmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Bireylerin vergi ödeme kapasitesini belirlemek için gelir, servet ve harcama gibi objektif göstergeler temel alınır.
  2. B
    Toplumsal dayanışma gereği, kamu hizmetlerinden doğrudan yararlanmayanların da finansman yüküne katılması beklenir.
  3. Vergi yükü, her mükellefin kamu hizmetinden sağladığı marjinal faydaya eşit bir bedel ödemesi esasına göre belirlenir.Cevap
  4. D
    Vergilendirmenin temel amacı, piyasa mekanizmasına müdahale ederek gelir dağılımında dikey adaleti sağlamaktır.
  5. E
    Vergi miktarının hesaplanmasında mükelleflerin subjektif durumları yerine sadece mali kesinlik ilkesi esas alınır.

Cevap

Vergi yükünün her mükellefin kamu hizmetinden sağladığı marjinal faydaya eşit bir bedel ödemesi esasına göre belirlendiği seçenek doğrudur.
Faydalanma ilkesi, kamu ekonomisinde vergiyi sunulan hizmetin bir 'fiyatı' olarak görür. Bu yaklaşıma göre, kamu hizmetinden daha fazla yararlanan veya bu hizmete daha fazla değer (marjinal fayda) atfeden birey, oransal olarak daha fazla vergi ödemelidir. Bu durum pazar ekonomisindeki fiyat oluşumuna benzer bir mantıkla açıklanır.

Adım Adım Çözüm

1
Faydalanma ilkesinin temel tanımı analiz edilir.
İlkenin, vergi ödemesini devletin sunduğu hizmetten sağlanan yarar ile ilişkilendirdiği saptanır.
Teorik çerçeveyi belirlemek için ilk adım tanımın netleştirilmesidir.
2
Vergi ile 'fiyat' mekanizması arasındaki bağ kurulur.
Bireyin bir hizmet için ödemeye razı olduğu bedelin (marjinal fayda), vergi borcunun temelini oluşturduğu anlaşılır.
Lindahl dengesi gibi teorik modellerde vergi, kamusal hizmetin marjinal fiyatı olarak kabul edilir.
3
Diğer vergileme ilkeleriyle (özellikle ödeme gücü) karşılaştırma yapılır.
Gelir ve servet gibi unsurların faydalanma ilkesinde değil, ödeme gücü ilkesinde belirleyici olduğu görülür.
Çeldiricileri elemek için ilkeler arası temel farkların bilinmesi gerekir.

Anahtar Kavram

Faydalanma (Hizmet Karşılığı) İlkesi
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla