Soru

Zorluk: OrtaEkonomik İstikrarı Sağlama Amacıyla Borçlanma

Ekonomide toplam talebin toplam arzı aştığı ve enflasyonist baskıların belirginleştiği bir konjonktürde, hükümet piyasadaki fazla likiditeyi çekmek amacıyla borçlanma yoluna gitmeyi planlamaktadır. Bu stratejinin makroekonomik denge üzerindeki 'parasal etkisinin' (monetary effect) daraltıcı yönde çalışabilmesi ve istikrar hedefine ulaşılabilmesi için, ihraç edilecek devlet iç borçlanma senetlerinin birincil alıcı kitlesi aşağıdakilerden hangisi olmalıdır?

  1. Gerçek tasarruflarını değerlendirmek isteyen hanehalkı ve finansal olmayan kurumsal işletmelerCevap
  2. B
    Kaydi para yaratma kapasitesi bulunan mevduat bankaları
  3. C
    Emisyon hacmini doğrudan artırma potansiyeli olan Merkez Bankası
  4. D
    İstikrar politikasından ziyade salt olağan bütçe açıklarını finanse etmeye odaklanan uluslararası kreditörler
  5. E
    Vadesi gelmiş eski kamu borçlarını yenilemek amacıyla işlem yapan mevcut piyasa yapıcı aracılar

Cevap

Ekonomik istikrarı sağlamak ve enflasyonu düşürmek amacıyla yapılan borçlanmanın, hanehalkı ve finansal olmayan işletmeler (reel sektör) gibi gerçek tasarruf sahiplerinden yapılması gerekir.
Enflasyonist dönemlerde devletin borçlanma politikasının temel amacı, piyasadaki atıl veya harcanabilir satın alma gücünü emerek toplam talebi kısmaktır. Bu daraltıcı parasal etkinin sağlanabilmesi için borçlanmanın, yeni para yaratma (kaydi veya emisyon) yetkisine sahip olmayan gerçek ve tüzel kişilerden (hanehalkı ve finansal olmayan kurumsal işletmeler) yapılması zorunludur. Böylece özel kesimin tüketim ve yatırım harcamaları kısılarak enflasyonist baskı hafifletilir.

Adım Adım Çözüm

1
Makroekonomik sorunu ve hedeflenen politikayı tanımla.
Sorun enflasyon (toplam talebin arzı aşması), hedef ise piyasadaki fazla likiditeyi (satın alma gücünü) çekmektir.
Borçlanmanın hangi kaynaktan yapılacağını belirlemek için öncelikle ulaşılmak istenen makroekonomik etkinin (daraltıcı etki) netleştirilmesi gerekir.
2
Seçeneklerdeki kurumların borç verme işlemlerinin para arzı üzerindeki 'parasal etkisini' analiz et.
Merkez Bankası ve mevduat bankaları para arzını artırıcı etki yaparken; hanehalkı ve reel sektör işletmeleri mevcut parayı devlete aktararak piyasadaki talebi daraltır.
İstikrar hedefi, ancak para arzını artırmayan ve aktif talebi sınırlandıran bir borçlanma kaynağı ile mümkündür.

Anahtar Kavram

Borçlanmanın Parasal Etkisi ve Kaynaklara Göre Anti-Enflasyonist Gücü
Bu soruyu puanla