Soru

Zorluk: OrtaBorç ve Gider Karşılıkları

İşletme, 31.12.202531.12.2025 tarihinde üretimde kullandığı bir makinenin 20262026 yılında yapılacak büyük bakımı için 15.00015.000 TL tutarında maliyet gideri karşılığı ayırmıştır. 20262026 yılı Mart ayında söz konusu bakım işlemi 12.00012.000 TL + %20\%20 KDV bedelle gerçekleştirilmiş ve tutarın tamamı banka aracılığıyla ödenmiştir.

Buna göre, 20262026 yılı Mart ayında yapılacak yevmiye kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı 3.0003.000 TL alacaklandırılır.Cevap
  2. B
    373 Maliyet Giderleri Karşılığı hesabı 12.00012.000 TL borçlandırılır.
  3. C
    730 Genel Üretim Giderleri hesabı 12.00012.000 TL borçlandırılır.
  4. D
    671 Önceki Dönem Gelir ve Kârları hesabı 3.0003.000 TL alacaklandırılır.
  5. E
    381 Gider Tahakkukları hesabı 15.00015.000 TL borçlandırılır.

Cevap

Bakım işlemi gerçekleştiğinde, önceden ayrılan 15.000 TL'lik karşılık hesabının tamamı borçlandırılarak kapatılmalı, ödenen KDV borç kaydedilmeli, bankadan çıkan toplam tutar alacaklandırılmalı ve aradaki 3.000 TL'lik tasarruf tutarı 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabına alacak kaydedilmelidir.
İşletme bir gider için karşılık ayırdığında (Borç 730 / Alacak 373), gideri o dönemde kabul etmiş olur. Takip eden dönemde harcama yapıldığında, önceden ayrılan pasif karakterli karşılık hesabı borçlandırılarak kapatılır. Eğer gerçek harcama tahminden düşükse, aradaki 'tasarruf' tutarı işletme için bir gelir unsuru haline gelir ve '644 Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabında izlenir.

Adım Adım Çözüm

1
Ayrılan karşılık ile gerçekleşen maliyeti karşılaştırın.
Ayrılan Karşılık: 15.00015.000 TL, Gerçekleşen Maliyet: 12.00012.000 TL. Aradaki fark: 3.0003.000 TL.
Gerçekleşen tutar tahminden düşük olduğu için işletme lehine bir durum söz konusudur.
2
KDV tutarını hesaplayın.
12.000×0,20=2.40012.000 \times 0,20 = 2.400 TL KDV.
Hizmet alımı sırasında ödenen KDV indirilecek KDV olarak kaydedilmelidir.
3
Yevmiye kaydını kurgulayın.
Borç: 373 (15.00015.000), 191 (2.4002.400); Alacak: 102 (14.40014.400), 644 (3.0003.000).
Karşılık hesabı tamamen kapatılırken, fazladan ayrılan kısım gelir kaydedilir.

Anahtar Kavram

Karşılık iptali ve Konusu Kalmayan Karşılıklar kullanımı

İpuçları

1
Bakım için önceden ayrılmış olan bir karşılık (373) varken, ödeme anında yeni bir gider hesabı (730) kullanılmaz.
2
Karşılık hesabı (373) pasif bir hesaptır ve kapatılırken borçlandırılır. Ancak kapatma tutarı gerçekleşen fatura değil, ayrılan karşılığın kendisidir.
3
Ayrılan 15.000 TL ile ödenen (KDV hariç) 12.000 TL arasındaki fark, işletme için bir gelir niteliğindedir.

Daha Fazla Pratik

Gerçekleşen tutarın karşılıktan fazla olması (örneğin 18.000 TL olması) durumunda aradaki farkın 681 Önceki Dönem Gider ve Zararları hesabına nasıl kaydedileceğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla