Oran Analizi Alıştırma Soruları — KPSS Muhasebe — Sayfa 6

Bir işletmenin $2025$ yılı faaliyet dönemine ait bazı finansal verileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Finansal Kalem	Tutar (TL)
Net Satışlar	$3.240.000$
Satışların Maliyeti	$2.100.000$
Dönem Başı Ticari Alacaklar	$240.000$
Dönem Sonu Ticari Alacaklar	$300.000$
Dönem Sonu Stoklar	$450.000$

Not: Bir mali yıl $360$ gün olarak kabul edilecektir.

Buna göre, işletmenin $2025$ yılı "Ortalama Tahsil Süresi" kaç gündür?

27

30

33

46

60

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $30$

Cevap

İşletmenin ortalama tahsil süresi

30

gündür.

Doğru sonuç, öncelikle dönem başı (

240.000

) ve dönem sonu (

300.000

) ticari alacakların ortalaması olan

270.000

TL'nin hesaplanmasıyla başlar. Ardından Net Satışlar (

3.240.000

), bu ortalama değere bölünerek Alacak Devir Hızı

12

kez olarak bulunur. Son aşamada ise

360

gün, bulunan devir hızına bölünerek ortalama tahsil süresinin

30

gün olduğu sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Ortalama Ticari Alacakların hesaplanması

270.000

TL

Devir hızı hesaplamalarında bilanço kalemlerinin dönem başı ve dönem sonu ortalaması alınmalıdır:

(240.000 + 300.000) / 2 = 270.000

TL.

2

Alacak Devir Hızının hesaplanması

12

kez

Alacak devir hızı, Net Satışlar'ın Ortalama Ticari Alacaklar'a bölünmesiyle bulunur:

3.240.000 / 270.000 = 12

kez.

3

Ortalama Tahsil Süresinin hesaplanması

30

gün

Bir yıldaki gün sayısının alacak devir hızına bölünmesiyle tahsil süresi bulunur:

360 / 12 = 30

gün.

Anahtar Kavram

Alacak Devir Hızı ve Ortalama Tahsil Süresi

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 102Soru →

Bir işletmenin $2025$ hesap dönemine ait finansal tablolarından elde edilen bazı veriler aşağıda sunulmuştur:

Finansal Kalem	Tutar (TL)
Net Satışlar	$1.200.000$
Ticari Alacaklar ( $01.01.2025$ )	$80.000$
Ticari Alacaklar ( $31.12 .2025$ )	$120.000$

Bu bilgilere göre, işletmenin ticari alacaklarının ortalama tahsil süresi kaç gündür? (Bir yıl $360$ gün olarak kabul edilecektir.)

24

30

36

40

45

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $30$

Cevap

30

gün

Ticari alacakların ortalama tahsil süresi bulunurken öncelikle alacak devir hızı hesaplanmalıdır. Alacak devir hızı, Net Satışlar (

1.200.000

TL) tutarının Ortalama Ticari Alacaklara (

(80.000 + 120.000) / 2 = 100.000

TL) bölünmesiyle

12

kez olarak bulunur. Ardından

360

günün devir hızına (

12

) bölünmesiyle ortalama tahsil süresi

30

gün olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1

Ortalama ticari alacakların hesaplanması

Ortalama Ticari Alacaklar =

(80.000 + 120.000) / 2 = 100.000

TL

Devir hızı oranlarında, bilanço kalemlerinin dönem başı ve dönem sonu ortalamasının alınması daha sağlıklı sonuç verir.

2

Alacak devir hızının hesaplanması

Alacak Devir Hızı = Net Satışlar / Ortalama Ticari Alacaklar =

1.200.000 / 100.000 = 12

kez

İşletmenin bir dönem içinde alacaklarını kaç kez tahsil ettiğini belirlemek için net satışlar ortalama alacaklara bölünür.

3

Ortalama tahsil süresinin hesaplanması

Ortalama Tahsil Süresi =

360 / 12 = 30

gün

Yıl içindeki gün sayısının devir hızına bölünmesi, bir tahsilatın ortalama kaç günde gerçekleştiğini gösterir.

Anahtar Kavram

Alacak Devir Hızı ve Ortalama Tahsil Süresi

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 103Soru →

Bir işletmenin $31.12.2025$ tarihli finansal tablolarından derlenen bazı veriler aşağıda tablo halinde sunulmuştur:

Finansal Kalem	Tutar (TL)
Net Satışlar	$3.000.000$
Satışların Maliyeti	$1.800.000$
Faaliyet Giderleri	$450.000$
Finansman Giderleri	$150.000$
Aktif Toplamı	$2.500.000$
Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar	$600.000$
Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar	$900.000$

İşletmenin tabi olduğu kurumlar vergisi oranı $\%25$ olduğuna göre, bu verilere dayanarak hesaplanacak olan "Mali Rantabilite" (Özkaynak Kârlılığı) oranı yüzde kaçtır?

\%18

\%30

\%45

\%60

\%75

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $\%45$

Cevap

İşletmenin Mali Rantabilite (Özkaynak Kârlılığı) oranı

\%45

olarak hesaplanır.

İşletmenin mali rantabilitesini bulmak için öncelikle gelir tablosu verilerinden Net Dönem Kârına ulaşılmalı, ardından bilanço verilerinden özkaynak toplamı hesaplanmalıdır. Yapılan hesaplamalar sonucunda Net Dönem Kârı

450.000

TL, Özkaynaklar ise

1.000.000

TL olarak bulunmuştur. Bu iki değerin birbirine oranı olan

\%45

doğru cevaptır.

Adım Adım Çözüm

1

Net Dönem Kârının Hesaplanması

450.000

TL

Brüt Satış Kârı:

3.000.000 - 1.800.000 = 1.200.000

TL. Faaliyet Kârı:

1.200.000 - 450.000 = 750.000

TL. Vergi Öncesi Kâr:

750.000 - 150.000 = 600.000

TL. Net Dönem Kârı:

600.000 \times (1 - 0,25) = 450.000

TL.

2

Özkaynak Tutarının Hesaplanması

1.000.000

TL

Bilanço temel eşitliği gereği Özkaynaklar = Aktif Toplamı - Toplam Yabancı Kaynaklar (

600.000 + 900.000

). Sonuç:

2.500.000 - 1.500.000 = 1.000.000

TL.

3

Mali Rantabilite Oranının Formüle Edilmesi

\%45

Mali Rantabilite = (Net Dönem Kârı / Özkaynaklar) formülü uygulanır.

450.000 / 1.000.000 = 0,45

yani

\%45

.

Anahtar Kavram

Mali Rantabilite (ROE), işletme sahiplerinin koydukları sermaye karşılığında ne kadar net kâr elde edildiğini gösteren bir performans ölçütüdür.

İpuçları

1

Mali rantabiliteyi bulmak için pay kısmında 'Net Dönem Kârı', payda kısmında ise 'Özkaynaklar' yer almalıdır.

2

Net Dönem Kârına ulaşmak için brüt kârdan faaliyet giderlerini ve finansman giderlerini düştükten sonra vergi tutarını hesaplamayı unutmayın.

3

Bilanço eşitliğini (Aktif = Pasif) kullanarak, aktif toplamından toplam yabancı kaynakları çıkararak özkaynak tutarına ulaşabilirsiniz.

Daha Fazla Pratik

Finansal kaldıraç kullanımının özkaynak kârlılığı (mali rantabilite) üzerindeki etkisini inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 104Soru →

Bir işletmenin finansal tabloları üzerinde yapılan analiz çalışmaları sonucunda aşağıdaki verilere ulaşılmıştır:

Finansal Gösterge / Hesap	Tutar / Oran
Net İşletme Sermayesi	$180.000$ TL
Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar	$120.000$ TL
Asit-Test Oranı	$1,5$

İşletmenin dönen varlıkları içerisinde stoklar dışında $25.000$ TL tutarında 'Gelecek Aylara Ait Giderler' kalemi bulunduğu tespit edildiğine göre, işletmenin stoklar toplamı kaç TL'dir?

70.000

95.000

120.000

145.000

180.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $95.000$

Cevap

İşletmenin stoklar toplamı

95.000

TL'dir.

Doğru yanıt olan tutar, işletmenin net işletme sermayesi ve kısa vadeli yabancı kaynakları üzerinden hesaplanan

300.000

TL'lik dönen varlık toplamından, asit-test oranı ile belirlenen

180.000

TL'lik likit varlıklar ve

25.000

TL'lik gelecek aylara ait giderlerin farkı alınarak bulunur. Bu hesaplama mantığı, likidite analizinde en muhafazakar yaklaşımı temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1

Dönen varlıklar toplamını hesapla.

300.000

TL

Net İşletme Sermayesi = Dönen Varlıklar - Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar formülünden hareketle;

180.000 = Dönen Varlıklar - 120.000

ise Dönen Varlıklar =

300.000

TL olur.

2

Asit-test oranı formülü yardımıyla likit varlıklar toplamını belirle.

180.000

TL

Asit-test Oranı = Likit Varlıklar / Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar. Buradan

1,5 = Likit Varlıklar / 120.000

işleminden Likit Varlıklar =

180.000

TL olarak bulunur.

3

Likit varlık tanımından yola çıkarak stok tutarını hesapla.

95.000

TL

Likit Varlıklar = Dönen Varlıklar - Stoklar - Gelecek Aylara Ait Giderler. Verileri yerine koyduğumuzda;

180.000 = 300.000 - Stoklar - 25.000

. Buradan

180.000 = 275.000 - Stoklar

ve Stoklar =

95.000

TL sonucuna ulaşılır.

Anahtar Kavram

Asit-test (Likidite) Oranı ve Net İşletme Sermayesi İlişkisi

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 105Soru →

Bir işletmenin ilgili hesap dönemine ait gelir tablosundan derlenen veriler aşağıda sunulmuştur:

Hesap Kalemi	Tutar (TL)
Brüt Satışlar	$1.200.000$
Satış İndirimleri	$200.000$
Dönem Net Kârı	$150.000$

Bu verilere göre işletmenin net kâr marjı yüzde kaçtır?

10

12,5

15

20

6,67

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $15$

Cevap

İşletmenin net kâr marjı

\%15

'dir.

Net kâr marjı hesaplanırken öncelikle Brüt Satışlardan (

1.200.000

TL) Satış İndirimleri (

200.000

TL) çıkarılarak Net Satışlar (

1.000.000

TL) bulunur. Ardından Dönem Net Kârı (

150.000

TL) bu net satış tutarına bölündüğünde sonucun

\%15

olduğu görülür.

Adım Adım Çözüm

1

Net satış tutarının hesaplanması

Net Satışlar =

1.200.000 - 200.000 = 1.000.000

TL

Net kâr marjı hesaplanırken paydada brüt satışlar değil, satış indirimleri düşüldükten sonraki net satışlar yer almalıdır.

2

Net kâr marjı formülünün uygulanması

Net Kâr Marjı =

\frac{150.000}{1.000.000} = 0,15

(yani

\%15

)

İşletmenin her

100

TL'lik net satışından ne kadar net kâr elde ettiğini belirlemek için dönem net kârı net satışlara bölünür.

Anahtar Kavram

Net Kâr Marjı, işletmenin ana faaliyetleri ve diğer faaliyetleri sonucunda elde ettiği net kârın, net satışlara oranlanmasıyla bulunan bir kârlılık oranıdır.

İpuçları

1

Net kâr marjı formülünde paydada her zaman 'Net Satışlar' yer alır.

2

Net Satışlar = Brüt Satışlar - Satış İndirimleri formülünü kullanarak önce paydayı hesaplayın.

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde işletmenin Brüt Satış Kârı Marjını hesaplayarak satış maliyetlerinin kârlılık üzerindeki etkisini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 106Soru →

Güneş Perakende İşletmesi'nin $2025$ yılı faaliyet dönemine ait bazı mali verileri aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Mali Kalem	Tutar (TL)
Net Satışlar	$900.000$
Satışların Maliyeti	$600.000$
Dönem Başı Ticari Mallar	$80.000$
Dönem Sonu Ticari Mallar	$120.000$

Buna göre, işletmenin $2025$ yılı stokta kalma süresi kaç gündür? (Bir yıl $360$ gün olarak kabul edilecektir.)

40

48

60

72

90

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $60$

Cevap

İşletmenin

2025

yılı stokta kalma süresi

60

gündür.

Doğru seçenekte belirtilen

60

gün sonucu, işletmenin stoklarını bir yıl içerisinde ortalama

6

kez devrettiğini (

600.000 / 100.000 = 6

) ve bu hızla stokların depoda ortalama

60

gün kaldığını (

360 / 6 = 60

) doğru bir şekilde yansıtmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Ortalama Stok tutarının hesaplanması

100.000

TL

Stok devir hızı hesaplanırken dönem başı ve dönem sonu stokların ortalaması alınmalıdır. Ortalama Stok =

(80.000 + 120.000) / 2 = 100.000

TL.

2

Stok Devir Hızının hesaplanması

6

kez

Stok Devir Hızı = Satışların Maliyeti / Ortalama Stok formülü uygulanır.

600.000 / 100.000 = 6

kez.

3

Stokta Kalma Süresinin hesaplanması

60

gün

Stokta Kalma Süresi =

360 / Stok Devir Hızı formülü ile bulunur.

360 / 6 = 60$ gün.

Anahtar Kavram

Stok devir hızı ve stokta kalma süresi hesaplanırken payda kısmında mutlaka ortalama stok değeri kullanılmalı ve pay kısmında gelir tablosundan 'Satışların Maliyeti' kalemi seçilmelidir.

Daha Fazla Pratik

Stok devir hızındaki artışın işletmenin likidite durumu ve net işletme sermayesi üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 107Soru →

Bir işletmenin dönem sonu envanter ve değerleme işlemleri sonrası finansal tablolarına temel teşkil eden bazı hesap kalanları aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Hesap Adı	Tutar ( $TL$ )
Hazır Değerler	$40.000$
Menkul Kıymetler	$20.000$
Alacak Senetleri	$55.000$
Alacak Senetleri Reeskontu (-)	$5.000$
Ticari Mallar	$70.000$
Gelecek Aylara Ait Giderler	$20.000$
Borç Senetleri	$45.000$
Satıcılar	$35.000$
Borç Senetleri Reeskontu (-)	$5.000$
Gelecek Aylara Ait Gelirler	$25.000$

Bu verilere göre işletmenin cari oranı ve asit-test oranı sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

2,00

ve

1,30

2,00

ve

1,10

2,40

ve

1,47

2,10

ve

1,14

1,80

ve

0,90

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $2,00$ ve $1,10$

Cevap

İşletmenin cari oranı

2,00

ve asit-test oranı

1,10

olarak hesaplanmıştır.

Doğru seçenekte, dönen varlıklar hesaplanırken aktif düzenleyici hesap olan alacak senetleri reeskontu düşülmüş, stoklar ve gelecek aylara ait giderler dahil edilerek

200.000

TL sonucuna ulaşılmıştır. KVYK hesaplanırken ise pasif düzenleyici hesap olan borç senetleri reeskontu düşülmüş ve gelecek aylara ait gelirler eklenerek

100.000

TL bulunmuştur. Cari oran

200.000 / 100.000 = 2,00

olurken; asit-test oranında pay kısmından stoklar (

70.000

) ve GAG (

20.000

) çıkarılarak

(200.000 - 90.000) / 100.000 = 1,10

sonucuna varılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1

Dönen Varlıklar toplamını hesapla

200.000

TL

Hazır Değerler (

40.000

) + Menkul Kıymetler (

20.000

) + (Alacak Senetleri

55.000

- Reeskont

5.000

) + Ticari Mallar (

70.000

) + Gelecek Aylara Ait Giderler (

20.000

) =

200.000

TL.

2

Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar (KVYK) toplamını hesapla

100.000

TL

(Borç Senetleri

45.000

- Reeskont

5.000

) + Satıcılar (

35.000

) + Gelecek Aylara Ait Gelirler (

25.000

) =

100.000

TL.

3

Cari Oranı hesapla

2,00

Cari Oran = \frac{Dönen Varlıklar}{KVYK} = \frac{200.000}{100.000} = 2,00

.

4

Asit-Test Oranını hesapla

1,10

Asit-Test Oranı = \frac{Dönen Varlıklar - (Stoklar + GAG)}{KVYK} = \frac{200.000 - (70.000 + 20.000)}{100.000} = \frac{110.000}{100.000} = 1,10

.

Anahtar Kavram

Likidite Analizinde Hazır ve Çabuk Değerlerin Tespiti

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 108Soru →

Yıldız Ticaret İşletmesi'nin $2025$ yılı hesap dönemine ilişkin finansal tablolarından elde edilen bilgiler şöyledir:

- Net Satışlar (Tamamı kredili): $4.800.000$ TL
- $01.01.2025$ Ticari Alacaklar: $500.000$ TL
- $31.12.2025$ Ticari Alacaklar: $700.000$ TL

Bu bilgilere göre, işletmenin alacaklarının ortalama tahsil süresi kaç gündür? (Yıl $360$ gün olarak kabul edilecektir.)

38

45

52

60

80

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $45$

Cevap

İşletmenin alacaklarının ortalama tahsil süresi

45

gündür.

Ortalama ticari alacaklar

600.000

TL (

500.000 + 700.000 / 2

) olarak bulunur. Alacak devir hızı, net satışların (

4.800.000

TL) bu ortalamaya bölünmesiyle

8

olarak hesaplanır. Son aşamada,

360

günün devir hızına bölünmesi (

360 / 8

) sonucunda ortalama tahsil süresinin

45

gün olduğu görülür.

Adım Adım Çözüm

1

Ortalama Ticari Alacaklar tutarını hesaplayınız.

Ortalama\ Ticari\ Alacaklar = \frac{500.000 + 700.000}{2} = 600.000\ TL

Devir hızı oranları, gelir tablosu (akış) ve bilanço (stok) kalemlerini eşleştirdiği için bilanço kaleminin ortalama değeri alınmalıdır.

2

Alacak Devir Hızı (ADH) oranını hesaplayınız.

ADH = \frac{Net\ Satışlar}{Ortalama\ Ticari\ Alacaklar} = \frac{4.800.000}{600.000} = 8

Bu oran, alacakların bir yıl içinde kaç kez nakde dönüştüğünü gösterir.

3

Alacakların Ortalama Tahsil Süresini gün cinsinden bulunuz.

Ortalama\ Tahsil\ Süresi = \frac{360}{ADH} = \frac{360}{8} = 45\ gün

Bir yıl içindeki toplam gün sayısının devir hızına bölünmesiyle bir tahsilatın ortalama kaç gün sürdüğü bulunur.

Anahtar Kavram

Alacakların ortalama tahsil süresi, kredili satışların nakde dönme hızını gün cinsinden ifade eder ve hesaplamada mutlaka ortalama ticari alacaklar kullanılmalıdır.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 109Soru →

Bir işletmenin dönem sonu envanter işlemleri neticesinde düzenlenen bilançosunda yer alan bazı hesap kalemlerine ait tutarlar aşağıda sunulmuştur:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Kasa	$25.000$
Bankalar	$35.000$
Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri (-)	$10.000$
Ticari Alacaklar	$50.000$
Stoklar	$80.000$
Gelecek Aylara Ait Giderler	$20.000$
Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar	$100.000$

Buna göre, işletmenin asit-test (çabuk) oranı kaçtır?

1,00

2,00

1,20

1,10

0,50

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $1,00$

Cevap

İşletmenin asit-test (çabuk) oranı

1,00

olarak hesaplanır.

Asit-test oranı hesaplanırken pay kısmında 'Likit Varlıklar' (Dönen Varlıklar - Stoklar - Gelecek Aylara Ait Giderler) yer alır. Sorudaki verilere göre Hazır Değerler net

50.000

TL (

25.000 + 35.000 - 10.000

), Ticari Alacaklar ise

50.000

TL'dir. Toplam

100.000

TL olan likit varlıkların,

100.000

TL tutarındaki kısa vadeli yabancı kaynaklara bölünmesi sonucunda oran

1,00

bulunur.

Adım Adım Çözüm

1

Dönen Varlıklar toplamının hesaplanması

25.000 + 35.000 - 10.000 + 50.000 + 80.000 + 20.000 = 200.000

TL

Hazır değerler hesaplanırken düzenleyici hesap olan Verilen Çekler düşülmelidir.

2

Likit Varlıklar (Asit-Test payı) tutarının belirlenmesi

200.000 - (80.000 + 20.000) = 100.000

TL

Asit-test oranı hesaplanırken dönen varlıklardan likiditesi düşük olan stoklar ve gelecek aylara ait giderler çıkarılır.

3

Asit-test oranının hesaplanması

100.000 / 100.000 = 1,00

Likit varlıklar toplamı, kısa vadeli yabancı kaynaklar toplamına oranlanır.

Anahtar Kavram

Asit-Test (Çabuk) Oranı: İşletmenin dönen varlıklarından stoklar ve gelecek aylara ait giderler gibi likiditesi göreceli olarak düşük olan kalemler çıkarıldıktan sonra kalan likit değerlerin kısa vadeli borçları karşılama kapasitesini ölçer.

İpuçları

1

Asit-test oranı, cari orandan daha hassas bir likidite ölçüsüdür; stokların nakde dönüşüm belirsizliğini ortadan kaldırır.

2

Hesaplama yaparken hem stokları hem de Gelecek Aylara Ait Giderler hesabını dönen varlıklardan çıkarmayı unutmayın.

3

Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabının önündeki eksi işaretine dikkat edin; bu hesap Hazır Değerler grubunun toplamını azaltır.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin stoklarını veresiye olarak satması durumunda asit-test oranının nasıl değişeceğini analiz edin.

Alternatif Yöntem

Alternatif olarak, doğrudan Hazır Değerler (Net) ve Ticari Alacaklar kalemlerini toplayarak pay kısmına yazabilir, ardından bu toplamı Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklara bölebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 110Soru →

Bir işletmenin likidite durumunu analiz etmek amacıyla finansal tablolarından elde edilen veriler şu şekildedir:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Hazır Değerler	$50.000$
Menkul Kıymetler	$30.000$
Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar	$160.000$

Bu verilere göre, işletmenin nakit oranı aşağıdakilerden hangisidir?

0,19

0,31

0,50

0,80

2,00

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $0,50$

Cevap

İşletmenin nakit oranı

0,50

olarak hesaplanmaktadır.

Nakit oranı, işletmenin para ve para benzeri varlıkları ile menkul kıymetlerinin kısa vadeli borçlara olan oranını gösterir. Bu soruda hazır değerler (

50.000

TL) ve menkul kıymetler (

30.000

TL) toplamı olan

80.000

TL, kısa vadeli yabancı kaynaklar olan

160.000

TL'ye bölündüğünde

0,50

sonucuna ulaşılır. Bu oran, işletmenin nakit ve benzerleri ile borçlarının %50'sini hemen ödeyebileceğini gösterir.

Adım Adım Çözüm

1

Nakit oranı formülünü belirle.

\text{Nakit Oranı} = \frac{\text{Hazır Değerler} + \text{Menkul Kıymetler}}{\text{Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar}}

Nakit oranı, işletmenin en likit varlıklarıyla kısa vadeli borçlarını karşılama gücünü ölçer.

2

Verilen tutarları formülde yerine koy.

\text{Nakit Oranı} = \frac{50.000 + 30.000}{160.000}

Pay kısmına hazır değerler ve menkul kıymetler toplamı, payda kısmına ise kısa vadeli yabancı kaynaklar yazılır.

3

Matematiksel işlemi tamamla.

\frac{80.000}{160.000} = 0,50

Toplam likit değerler olan

80.000

TL, kısa vadeli borçların yarısını karşılamaktadır.

Anahtar Kavram

Nakit Oranı (Cash Ratio)

İpuçları

1

Nakit oranı hesaplanırken pay kısmına sadece en likit iki dönen varlık grubu eklenir.

2

Payda kısmında ise işletmenin bir yıl içinde ödemesi gereken borçlar (KVYK) yer alır.

3

Hazır değerler ve menkul kıymetleri toplayıp kısa vadeli yabancı kaynaklara böldüğünüzde sonuca ulaşırsınız.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin stoklarını da sürece dahil ederek 'Asit-Test Oranı'nı hesaplamayı deneyebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 111Soru →

Bir anonim şirketin borsa performansına ve mali yapısına ilişkin veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Finansal Gösterge / Kalem	Değer
Fiyat/Kazanç (F/K) Oranı	$15$
Net Dönem Kârı	$2.400.000$ TL
Toplam Özkaynaklar	$12.000.000$ TL

Bu bilgilere göre, işletmenin Piyasa Değeri / Defter Değeri (PD/DD) oranı kaçtır?

0,33

1,25

3,00

5,00

6,25

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $3,00$

Cevap

İşletmenin Piyasa Değeri / Defter Değeri (PD/DD) oranı

3,00

olarak hesaplanır.

Borsa performans oranları analizinde, bir işletmenin Piyasa Değeri / Defter Değeri (PD/DD) oranı, Fiyat/Kazanç (F/K) oranı ile Özkaynak Kârlılığının çarpımına eşittir. Verilen bilgilere göre önce özkaynak kârlılığı hesaplanır:

2.400.000 / 12.000.000 = 0,20

. Ardından bu değer F/K oranı ile çarpılır:

15 \times 0,20 = 3,00

sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Özkaynak Kârlılığı (ROE) oranını hesaplayınız.

\%20

(veya

0,20

)

PD/DD oranına ulaşmak için gerekli olan kârlılık bileşenini bulmak. Formül:

\frac{\text{Net Dönem Kârı}}{\text{Toplam Özkaynaklar}} = \frac{2.400.000}{12.000.000} = 0,20

.

2

Borsa performans oranları arasındaki temel ilişkiyi kurunuz.

\text{PD/DD} = \text{F/K} \times \text{Özkaynak Kârlılığı}

Hisse başına veriler (fiyat, kâr, defter değeri) arasındaki matematiksel bağıntıyı kullanarak verilmeyen değişkenleri elimine etmek.

3

Verileri formüle yerleştirerek nihai oranı bulunuz.

3,00

İşlem:

15 \times 0,20 = 3,00

.

Anahtar Kavram

Borsa performans oranları arasındaki etkileşim (PD/DD = F/K * ROE)

Soru 112Soru →

Bir işletmenin finansal tabloları üzerinde yapılan analiz sonucunda, özkaynakların toplam kaynaklar (pasif toplamı) içindeki payının $\%20$ olduğu tespit edilmiştir. Bu bilgiye göre, işletmenin toplam yabancı kaynaklarının özkaynaklarına oranı (Borç / Özkaynak oranı) aşağıdakilerden hangisidir?

0,25

0,80

1,25

4,00

5,00

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $4,00$

Cevap

İşletmenin toplam yabancı kaynaklarının özkaynaklarına oranı 4,00'dür.

İşletmenin toplam kaynaklarının (Pasif Toplamı)

\%20

'si özkaynaklardan oluşuyorsa, kalan

\%80

'i toplam yabancı kaynaklardan oluşmaktadır. Soruda istenen Borç / Özkaynak oranı, toplam yabancı kaynakların (

\%80

) özkaynaklara (

\%20

) bölünmesiyle bulunur. İşlem sonucu

80 / 20 = 4,00

elde edilir.

Adım Adım Çözüm

1

Toplam kaynaklar içindeki paylar üzerinden yabancı kaynak oranını hesaplayın.

Toplam Yabancı Kaynak Oranı =

\%100 - \%20 = \%80

Bilanço eşitliğine göre Pasif Toplamı = Toplam Yabancı Kaynaklar + Özkaynaklar'dır.

2

İstenen oranı (Toplam Yabancı Kaynak / Özkaynak) formüle yerleştirin.

\%80 / \%20

Borç / Özkaynak oranı, işletmenin özkaynaklarının kaç katı kadar borçlandığını gösterir.

3

Bölme işlemini tamamlayın.

4,00

Oransal büyüklükler birbirine bölünerek katsayı elde edilir.

Anahtar Kavram

Mali yapı analizinde kaynak bileşenleri arasındaki ilişkilerin (tamamlayıcı yüzdeler) doğru tanımlanması.

İpuçları

1

Bilançonun pasif tarafının tamamını %100 kabul ederek yabancı kaynakların payını bulun.

2

Özkaynak oranı %20 ise, yabancı kaynak oranı %80 olur. Şimdi bu iki oranı birbirine bölün.

Daha Fazla Pratik

Özkaynak çarpanı (Toplam Kaynak / Özkaynak) ile Borç/Özkaynak oranı arasındaki ilişkiyi (Özkaynak Çarpanı = 1 + Borç/Özkaynak) inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 113Soru →

Bir işletmenin yıl sonu finansal tabloları üzerinden hesaplanan likidite ve faaliyet oranlarına ilişkin veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Finansal Oran	Önceki Dönem	Cari Dönem
Cari Oran	$2,10$	$2,80$
Asit-Test Oranı	$0,90$	$0,85$
Nakit Oran	$0,20$	$0,15$
Stok Devir Hızı	$6,5$	$3,2$

Bu verilere göre, işletmenin finansal durumu ve likidite yapısı hakkında yapılabilecek en isabetli yorum aşağıdakilerden hangisidir?

Cari orandaki artışa rağmen asit-test oranının gerilemesi ve stok devir hızının yarı yarıya düşmesi, işletmenin likidite ihtiyacının stoklarda biriken atıl veya satışı güçleşmiş mallar nedeniyle arttığını göstermektedir.

İşletmenin cari oranının

2,80

seviyesine yükselmiş olması, kısa vadeli borç ödeme kapasitesinin mutlak surette iyileştiğini ve nakit dengesinin güçlendiğini kanıtlamaktadır.

Nakit oranının cari dönemde

0,15

olması, işletmenin toplam varlıklarının

\%15

’inin kısa vadeli yabancı kaynaklarla finanse edildiğini gösteren bir mali yapı göstergesidir.

Stok devir hızındaki sert düşüş, işletmenin stok yönetiminde maliyet kontrolünü sağladığını ve birim başına kâr marjını artırdığını ifade eden olumlu bir gelişmedir.

Cari oran ile asit-test oranı arasındaki makasın genişlemesi, işletmenin net işletme sermayesinin negatife düştüğünü ve likidite riskinin ortadan kalktığını göstermektedir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cari orandaki artışa rağmen asit-test oranının gerilemesi ve stok devir hızının yarı yarıya düşmesi, işletmenin likidite ihtiyacının stoklarda biriken atıl veya satışı güçleşmiş mallar nedeniyle arttığını göstermektedir.

Cevap

Cari orandaki artışa rağmen asit-test oranının gerilemesi ve stok devir hızının düşmesi, likidite sorununun stoklarda biriken atıl mallardan kaynaklandığını gösterir.

Verilen tabloda cari oran artarken asit-test ve nakit oranlarının düşmesi, işletmenin nakit ve alacak kalemlerinde daralma yaşanırken stok kalemlerinde aşırı bir büyüme olduğunu göstermektedir. Bu duruma ek olarak stok devir hızının

6,5

’den

3,2

’ye (yarı yarıya) düşmesi, bu stokların satılamadığını ve depolarda beklediğini teyit eder. Dolayısıyla, cari orandaki nominal artış aslında işletmenin lehine değil, stoklarda bağlanan fonlar nedeniyle aleyhinedir.

Adım Adım Çözüm

1

Cari Oran ve Asit-Test Oranı arasındaki farkın analiz edilmesi

İşletmenin stoklarının dönen varlıklar içindeki payının arttığı tespit edilir.

Cari Oran (Dönen Varlıklar / KV Yabancı Kaynaklar) ile Asit-Test Oranı ((Dönen Varlıklar - Stoklar) / KV Yabancı Kaynaklar) arasındaki temel fark stoklardır.

2

Verilerdeki değişimlerin karşılaştırılması

Cari oran

2,10

'dan

2,80

'e çıkarken, asit-test oranının

0,90

'dan

0,85

'e düştüğü görülür.

Bu durum, dönen varlıklardaki artışın likit değerlerden değil, tamamen stok artışından kaynaklandığını kanıtlar.

3

Faaliyet oranları ile likidite verilerinin ilişkilendirilmesi

Stok devir hızının

6,5

'den

3,2

'ye düşmesi, stokların satışa dönüşme kabiliyetinin azaldığını gösterir.

Likidite oranlarındaki bozulma (Asit-test ve Nakit oranındaki düşüş) ile stok devir hızındaki yavaşlama birleştiğinde, işletmenin elinde 'ölü stok' veya 'atıl stok' biriktiği sonucuna ulaşılır.

Anahtar Kavram

Oranların birlikte yorumlanması ve stok bağımlı likidite riski

İpuçları

1

Cari oran ile asit-test oranı arasındaki farkın hangi bilanço kaleminden kaynaklandığını hatırlayın.

2

Cari oran yükselirken asit-test oranının düşmesi, dönen varlıklardaki artışın kaynağının stoklar olduğunu gösterir.

Daha Fazla Pratik

Farklı bir senaryoda alacak devir hızının düşmesi ile asit-test oranındaki artışın birlikte yorumlanmasını inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 114Soru →

Bir işletmenin bilanço verilerine göre; dönen varlıklar toplamı $200.000$ TL, stoklar $80.000$ TL ve kısa vadeli yabancı kaynaklar toplamı $100.000$ TL'dir.

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Dönen Varlıklar	$200.000$
Stoklar	$80.000$
Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar	$100.000$

Bu verilere göre, işletmenin asit-test (çabuk) oranı aşağıdakilerden hangisidir?

0,50

0,80

1,20

2,00

2,80

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $1,20$

Cevap

İşletmenin asit-test (çabuk) oranı

1,20

olarak hesaplanır.

İşletmenin asit-test oranı hesaplanırken, dönen varlıklardan stoklar çıkarılır ve sonuç kısa vadeli yabancı kaynaklara bölünür. Verilen rakamlarla

(200.000 - 80.000) / 100.000

işlemi sonucunda

1,20

değerine ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Asit-test oranı formülünün belirlenmesi.

\text{Asit-Test Oranı} = \frac{\text{Dönen Varlıklar} - \text{Stoklar}}{\text{Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar}}

Asit-test oranı, işletmenin stok satışı yapmasına gerek kalmadan kısa vadeli borçlarını ödeme gücünü ölçer; bu nedenle likiditesi daha düşük olan stoklar paydan çıkarılır.

2

Verilen tutarların formülde yerine yerleştirilmesi.

\frac{200.000 - 80.000}{100.000}

Sayısal veriler formüldeki ilgili kalemlerle eşleştirilir.

3

Matematiksel işlemin sonuçlandırılması.

\frac{120.000}{100.000} = 1,20

Pay kısmındaki çıkarma işlemi yapıldıktan sonra bulunan net likit değer paydadaki toplam borca bölünerek oran bulunur.

Anahtar Kavram

Asit-Test (Çabuk) Oranı Hesaplaması

İpuçları

1

Asit-test oranı, cari orandan farklı olarak stokların paydan çıkarılmasını gerektirir.

2

Önce işletmenin net likit varlıklarını (Dönen Varlıklar - Stoklar) hesaplayın, ardından bu tutarı kısa vadeli borçlara bölün.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin hazır değerleri ve menkul kıymetleri verilseydi, Nakit Oranı'nı da hesaplayabilirdiniz. Benzer bir soru için bu kalemleri inceleyin.

Tahmini Süre:45s

Soru 115Soru →

Borsa İstanbul'da işlem gören bir anonim şirketin 2025 yılı dönem sonu verileri aşağıda sunulmuştur:

* Hisse Senedi Borsa Fiyatı: $20$ TL
* **Ödenmiş Sermaye (Hisse başına nominal değer $1$ TL):** $5.000.000$ TL
* Toplam Özkaynaklar: $25.000.000$ TL
* Net Dönem Kârı: $10.000.000$ TL

Bu verilere göre işletmenin Fiyat/Kazanç (F/K) oranı aşağıdakilerden hangisidir?

2

4

5

10

0,10

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 10

Cevap

İşletmenin Fiyat/Kazanç (F/K) oranı 10 olarak hesaplanmıştır.

İşletmenin borsa performansını ölçen Fiyat/Kazanç oranı hesaplanırken öncelikle Hisse Başına Kâr (HBK) bulunmalıdır. HBK, Net Dönem Kârının (

10.000.000

TL) hisse sayısına (

5.000.000

) bölünmesiyle

2

TL olarak bulunur. Ardından hisse borsa fiyatı olan

20

TL, bu kâr rakamına bölündüğünde (

20 / 2

) sonuç 10 çıkar.

Adım Adım Çözüm

1

Hisse senedi sayısının belirlenmesi

5.000.000

adet hisse

Ödenmiş sermaye tutarı nominal değere bölünerek piyasadaki hisse sayısı bulunur:

5.000.000 / 1 = 5.000.000

.

2

Hisse Başına Kâr (HBK) hesaplanması

2

TL

Net Dönem Kârı toplam hisse sayısına bölünür:

10.000.000 / 5.000.000 = 2

TL.

3

Fiyat/Kazanç (F/K) oranının hesaplanması

10

Hisse senedi borsa fiyatı, hisse başına kâra bölünür:

20 / 2 = 10

.

Anahtar Kavram

Borsa performans oranlarından Fiyat/Kazanç (F/K) oranı, yatırımcıların işletmenin elde ettiği her 1 TL'lik kâr için ödemeye razı oldukları piyasa fiyatını gösterir.

Soru 116Soru →

Bir anonim şirketin dönem sonu bilançosunda yer alan bazı veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Bilanço Kalemi / Veri	Tutarı (TL)
Aktif Toplamı	$15.000.000$
Toplam Yabancı Kaynaklar	$9.000.000$
Ödenmiş Sermaye (Her biri $1$ TL nominal değerli)	$2.000.000$

İşletmenin bir adet hisse senedinin borsa fiyatı $4,5$ TL olduğuna göre, bu işletmenin Piyasa Değeri / Defter Değeri (PD/DD) oranı kaçtır?

0,67

1,50

1,67

3,00

4,50

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $1,50$

Cevap

İşletmenin Piyasa Değeri / Defter Değeri (PD/DD) oranı

1,50

olarak hesaplanır.

İşletmenin defter değeri (özkaynakları), aktif toplamı olan

15.000.000

TL'den yabancı kaynaklar olan

9.000.000

TL'nin çıkarılmasıyla

6.000.000

TL olarak bulunur. İşletmenin piyasa değeri ise pay başına

1

TL nominal değerden oluşan

2.000.000

adet hissenin borsa fiyatı olan

4,5

TL ile çarpılması sonucu

9.000.000

TL elde edilir. PD/DD oranı hesaplandığında

9.000.000 / 6.000.000 = 1,5

sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Defter değerinin (Özkaynakların) hesaplanması

15.000.000 - 9.000.000 = 6.000.000

TL

Temel bilanço eşitliği gereği Aktif Toplamından Yabancı Kaynaklar çıkarıldığında Özkaynaklar (Defter Değeri) bulunur.

2

Toplam piyasa değerinin hesaplanması

2.000.000 \times 4,5 = 9.000.000

TL

Dolaşımdaki hisse senedi sayısı ile cari borsa fiyatı çarpılarak şirketin toplam piyasa değerine ulaşılır.

3

PD/DD oranının formüle edilmesi

9.000.000 / 6.000.000 = 1,5

Piyasa değerinin defter değerine bölünmesi ile piyasa çarpanı elde edilir.

Anahtar Kavram

Piyasa Değeri / Defter Değeri (PD/DD) Oranı

İpuçları

1

Önce temel muhasebe eşitliğini kullanarak toplam özkaynakları hesaplamayı deneyin.

2

Şirketin toplam piyasa değerini bulmak için hisse sayısı ile borsa fiyatını çarpın.

Daha Fazla Pratik

Fiyat/Kazanç (F/K) oranını hesaplamak için dönem net kârı verisine ihtiyaç duyulacağını unutmayın.

Alternatif Yöntem

PD/DD oranı aynı zamanda 'Hisse Başına Borsa Fiyatı / Hisse Başına Defter Değeri' şeklinde de hesaplanabilir. Hisse başına defter değeri

6.000.000 / 2.000.000 = 3

TL'dir. Oran ise

4,5 / 3 = 1,5

olarak bulunur.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 117Soru →

Bir işletmenin dönem sonu finansal tablolarından elde edilen bazı hesap kalanları aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Hesap Adı	Tutar ( $TL$ )
Hazır Değerler	$120.000$
Ticari Alacaklar	$180.000$
Stoklar	$150.000$
Gelecek Aylara Ait Giderler	$50.000$
Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar	$250.000$

Bu verilere göre, işletmenin asit-test (çabuk) oranı aşağıdakilerden hangisidir?

1,20

1,40

2,00

0,48

1,50

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $1,20$

Cevap

İşletmenin asit-test (çabuk) oranı

1,20

olarak hesaplanır.

Asit-test oranı, işletmenin en likit varlıklarının kısa vadeli borçlarını karşılama oranını gösterir. Verilen tabloda Dönen Varlıklar toplamı

500.000

TL'dir. Bu tutardan Stoklar (

150.000

TL) ve Gelecek Aylara Ait Giderler (

50.000

TL) çıkarıldığında pay kısmına

300.000

TL ulaşılır. Bu tutarın Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar (

250.000

TL) toplamına bölünmesiyle

1,20

sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Dönen varlıklar toplamını hesaplayınız.

120.000 + 180.000 + 150.000 + 50.000 = 500.000

TL

Oran analizinde pay kısmının temelini oluşturacak dönen varlık büyüklüğünü belirlemek için gereklidir.

2

Likiditesi düşük olan kalemleri (Stoklar ve Gelecek Aylara Ait Giderler) dönen varlıklardan çıkarınız.

500.000 - (150.000 + 50.000) = 300.000

TL

Asit-test oranı, işletmenin nakit ve benzeri değerleri ile alacaklarının (stoklar hariç en likit dönen varlıkların) kısa vadeli borçları karşılama gücünü ölçer.

3

Bulunan tutarı kısa vadeli yabancı kaynaklara bölerek oranı hesaplayınız.

300.000 / 250.000 = 1,20

Asit-test oranı formülü: (Dönen Varlıklar - Stoklar - Gelecek Aylara Ait Giderler) / Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar şeklindedir.

Anahtar Kavram

Asit-test oranı hesaplanırken dönen varlıklardan sadece stoklar değil, gelecek aylara ait giderler (peşin ödenmiş giderler) de likiditeleri düşük olduğu gerekçesiyle tenzil edilir.

İpuçları

1

Asit-test oranı hesaplanırken dönen varlıkların tamamı kullanılmaz; nakde dönüşme hızı düşük olan bazı kalemler paydan çıkarılır.

2

Formülde pay kısmından sadece stokları değil, aynı zamanda 'Gelecek Aylara Ait Giderler' kalemini de çıkarmayı unutmayın.

3

Pay = (Hazır Değerler + Ticari Alacaklar) veya (Dönen Varlıklar - Stoklar - Gelecek Aylara Ait Giderler). Bu tutarı borçlara bölün.

Daha Fazla Pratik

Cari oran ile asit-test oranı arasındaki farkın hangi kalemlerden kaynaklandığını ve bu farkın işletmenin stok bağımlılığı hakkında ne söylediğini analiz edebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Pay kısmını hesaplamak için doğrudan hazır değerler (

120.000

) ve ticari alacakları (

180.000

) toplayarak

300.000

TL sonucuna ulaşabilir ve ardından borçlara bölebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 118Soru →

Bir işletmenin finansal analiz raporunda, cari oranının dönem başında $1,50$ iken dönem sonunda $2,10$ seviyesine çıktığı; ancak aynı dönemde asit-test oranının $1,10$ 'dan $0,80$ seviyesine gerilediği tespit edilmiştir. İşletmenin kısa vadeli yabancı kaynak tutarında ise bu süreçte herhangi bir değişiklik yaşanmamıştır.

Bu verilere göre, işletmenin likidite yapısındaki değişim hakkında yapılabilecek en doğru yorum aşağıdakilerden hangisidir?

Likidite durumu, cari orandaki belirgin artış nedeniyle dönemsel olarak kesinlikle iyileşmiştir.

İşletmenin dönen varlıklar içindeki stok payı artmış, bu durum nakde dönüşümü zorlaştırarak likidite kalitesini zayıflatmıştır.

Kısa vadeli yabancı kaynakların artması sonucunda cari oranda suni bir yükseliş meydana gelmiştir.

İşletme, alacaklarını daha hızlı tahsil ettiği için asit-test oranı cari orandan bağımsız hareket etmiştir.

Asit-test oranındaki düşüş, işletmenin stok devir hızının sektör ortalamasının üzerine çıktığını kanıtlamaktadır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşletmenin dönen varlıklar içindeki stok payı artmış, bu durum nakde dönüşümü zorlaştırarak likidite kalitesini zayıflatmıştır.

Cevap

İşletmenin dönen varlıklar içindeki stok payı artmış, bu durum nakde dönüşümü zorlaştırarak likidite kalitesini zayıflatmıştır.

Dönem içinde kısa vadeli yabancı kaynaklar sabit kalmasına rağmen cari oranın yükselmesi, toplam dönen varlıkların arttığını gösterir. Ancak aynı süreçte asit-test oranının kritik sınır olan

1,00

'in altına gerilemesi, stoklar hariç tutulduğunda işletmenin kısa vadeli borçlarını karşılamakta zorlanacağını ortaya koyar. Bu durum, işletmenin kaynaklarını stoklara bağladığını ve stok devir hızında olası bir yavaşlama olduğunu işaret ederek likidite kalitesinin bozulduğu sonucunu doğurur.

Adım Adım Çözüm

1

Oranların formüllerini hatırlayarak karşılaştırma yapın.

Cari Oran =

Dönen Varlıklar / KVYK

; Asit-Test Oranı =

(Dönen Varlıklar - Stoklar) / KVYK

.

İki oran arasındaki farkın temel kaynağı olan stokların etkisini anlamak için.

2

KVYK sabitken oranlardaki değişimin nedenini belirleyin.

Cari oran

1,50 \rightarrow 2,10

(Pay artmış), Asit-Test

1,10 \rightarrow 0,80

(Pay azalmış).

Payda sabitse, cari orandaki artış toplam dönen varlıkların arttığını; asit-testteki düşüş ise stok dışı likit değerlerin azaldığını gösterir.

3

İki durumun bileşkesini yorumlayın.

Toplam dönen varlıklar artarken likit değerlerin (Nakit + Alacaklar) azalması, stokların çok yüksek miktarda arttığını teyit eder.

Bu durum işletmenin nakit döngüsünü stoklara bağladığını ve likidite kalitesinin düştüğünü gösterir.

Anahtar Kavram

Likidite Kalitesi ve Stok Etkisi

İpuçları

1

Cari oran ve asit-test oranı arasındaki farkı oluşturan kalem hangisidir?

2

Cari oran artarken asit-test oranı neden düşer? Bu durumda payda (KVYK) sabitse, pay kısmındaki stoklar ve likit değerler nasıl yer değiştirmiş olabilir?

Daha Fazla Pratik

İşletmenin bu durumdan kurtulmak için stok devir hızını nasıl artırabileceğini ve nakit döngüsü üzerindeki etkilerini inceleyen bir analiz yapabilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 119Soru →

Bir işletmenin dönem sonu envanter işlemleri öncesi genel geçici mizanından alınan bazı hesap kalanları aşağıda sunulmuştur:

Hesap Adı	Tutar ( $TL$ )
Kasa	$45.000$
Bankalar	$75.000$
Alıcılar	$120.000$
Stoklar	$150.000$
Gelecek Aylara Ait Giderler	$30.000$
Ticari Borçlar	$110.000$
Ödenecek Vergi ve Fonlar	$50.000$
Kısa Vadeli Banka Kredileri	$90.000$

Bu bilgilere göre, işletmenin asit-test (çabuk) oranı kaçtır?

0,48

0,96

1,08

1,56

1,68

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $0,96$

Cevap

İşletmenin asit-test oranı

0,96

olarak hesaplanmıştır.

Asit-test oranı, işletmenin kısa vadeli borç ödeme gücünü stoklara bağımlı kalmadan ölçer. Bu nedenle dönen varlıklar toplamından (

420.000

TL) hem stoklar (

150.000

TL) hem de gelecek aylara ait giderler (

30.000

TL) düşülerek bulunan net likit varlık tutarı (

240.000

TL), kısa vadeli yabancı kaynaklar toplamına (

250.000

TL) bölünür. Sonuç

0,96

çıkmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Dönen varlıklar toplamını hesapla

45.000 + 75.000 + 120.000 + 150.000 + 30.000 = 420.000

TL

Likidite oranlarının pay kısmını oluşturacak temel varlık grubunu belirlemek için.

2

Kısa vadeli yabancı kaynaklar (KVYK) toplamını hesapla

110.000 + 50.000 + 90.000 = 250.000

TL

Likidite oranlarının paydasını oluşturacak kısa vadeli borç yükünü belirlemek için.

3

Asit-test oranı formülünü uygula

\frac{420.000 - (150.000 + 30.000)}{250.000} = \frac{240.000}{250.000} = 0,96

İşletmenin en likit varlıklarının kısa vadeli borçları karşılama gücünü ölçmek için (Stoklar ve gelecek aylara ait giderler likiditesi düşük kabul edilerek çıkarılır).

Anahtar Kavram

Asit-test oranı, dönen varlıklardan paraya dönüşme hızı nispeten düşük olan stoklar ve likit olmayan gelecek aylara ait giderler çıkarılarak hesaplanır.

Soru 120Soru →

Bir sermaye şirketinin 2025 yılı hesap dönemine ilişkin özet finansal verileri aşağıda sunulmuştur:

Finansal Kalem	Tutar (TL)
Net Satışlar	$3.000.000$
Brüt Satış Kârı	$1.200.000$
Faaliyet Giderleri	$400.000$
Finansman Giderleri	$200.000$
Aktif Toplamı	$4.000.000$
Toplam Yabancı Kaynaklar	$2.400.000$

Şirketin tabi olduğu kurumlar vergisi oranı $\%20$ olduğuna göre, bu verilere dayalı olarak hesaplanacak 'Mali Rantabilite' (Özkaynak Kârlılığı) oranı yüzde kaçtır?

30

37,5

12

16

3,33

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $30$

Cevap

İşletmenin mali rantabilite oranı %30 olarak hesaplanmıştır.

İşletmenin sahip olduğu özkaynakların ne ölçüde kârlı kullanıldığını gösteren Mali Rantabilite oranı, Dönem Net Kârı (

480.000

TL) ile Özkaynaklar (

1.600.000

TL) arasındaki ilişkidir. Yapılan hesaplamalar sonucunda bu oran

\%30

olarak bulunmuştur.

Adım Adım Çözüm

1

Faaliyet Kârının Hesaplanması

800.000

TL

Brüt satış kârından faaliyet giderleri çıkarılarak esas faaliyet kârına ulaşılır:

1.200.000 - 400.000 = 800.000

TL.

2

Vergi Öncesi Kârın Hesaplanması

600.000

TL

Faaliyet kârından finansman giderleri indirilerek vergi matrahına esas kâr bulunur:

800.000 - 200.000 = 600.000

TL.

3

Dönem Net Kârının Hesaplanması

480.000

TL

Vergi öncesi kârdan kurumlar vergisi düşülür:

600.000 \times (1 - 0,20) = 480.000

TL.

4

Özkaynak Toplamının Hesaplanması

1.600.000

TL

Temel bilanço denkliği gereği; Aktif Toplamı - Toplam Yabancı Kaynaklar = Özkaynaklar:

4.000.000 - 2.400.000 = 1.600.000

TL.

5

Mali Rantabilite Oranının Hesaplanması

\%30

Dönem Net Kârı / Özkaynaklar formülü uygulanır:

480.000 / 1.600.000 = 0,30

yani

\%30

.

Anahtar Kavram

Mali Rantabilite (Özkaynak Kârlılığı), işletme sahiplerinin koyduğu sermayenin birim başına ne kadar net kâr ürettiğini ölçen bir performans göstergesidir.

Oran Analizi

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram