Uluslararası Hukuk Komisyonu (ILC) tarafından hazırlanan 'Devletin Uluslararası Aykırı Fiillerinden Doğan Sorumluluğu' taslak maddeleri uyarınca, devletin işlediği bir fiilin hukuka aykırılığını ortadan kaldıran hallerden biri olan 'zaruret hali' (necessity) ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- ASöz konusu fiilin, devletin temel bir menfaatini ağır ve yakın bir tehlikeye karşı korumak için başvurabileceği tek çare olması gerekir.
- BZaruret haline dayanılarak gerçekleştirilen eylem, hiçbir durumda uluslararası hukukun emredici bir normuna (jus cogens) aykırılık teşkil edemez.
- Zaruret haline konu olan durumun, devletin kontrolü dışında gelişen, önceden öngörülemeyen ve yükümlülüğün yerine getirilmesini maddi olarak imkansız kılan bir dış güçten kaynaklanması zorunludur.Cevap
- Dİlgili devletin, zaruret halinin ortaya çıkmasına kendi eylemleriyle veya ihmaliyle ciddi bir katkıda bulunmamış olması şarttır.
- EGerçekleştirilen eylem, yükümlülük borçlu olunan devletin veya bir bütün olarak uluslararası toplumun temel bir menfaatine ciddi şekilde zarar vermemelidir.
Cevap
Zaruret hali, devletin bir yükümlülüğünü yerine getirmesinin 'maddi olarak imkansız' olduğu durumları değil, temel bir menfaatini korumak için 'bilinçli bir tercih' yaptığı durumları kapsar.
Doğru cevap olan seçenekte verilen tanım, zaruret halini değil, mücbir sebep (force majeure) halini tasvir etmektedir. Zaruret halinde devletin yükümlülüğünü yerine getirmesi teknik veya maddi olarak imkansız değildir; ancak devlet, temel bir menfaatini korumak için hukuka aykırı olan yolu tek çare olarak görüp iradi bir seçim yapmaktadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Zaruret Hali (Necessity) vs. Mücbir Sebep (Force Majeure) Ayrımı
Daha Fazla Pratik
Zaruret hali ile tehlike hali (distress) arasındaki farkı, 'insan hayatının kurtarılması' kriteri üzerinden inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s