Uluslararası hukukta diplomatik koruma (diplomatic protection), bir devletin uluslararası hukuka aykırı bir fiil nedeniyle zarara uğrayan vatandaşı adına sorumluluğu ileri sürmesini ifade eder. Diplomatik korumanın başlatılması ve yürütülmesi süreciyle ilgili uluslararası hukuk kuralları, bu mekanizmanın devletlerarası bir nitelik taşıdığını vurgulamaktadır.
Buna göre, diplomatik koruma kurumunun hukuki niteliği ve işleyişi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- AZarara uğrayan vatandaşın talebi üzerine, vatandaşı olduğu devletin diplomatik koruma sağlaması uluslararası hukuk uyarınca hukuki bir zorunluluktur.
- Diplomatik koruma hakkı devlete ait takdirî bir hak olduğundan, devlet bu korumayı sağlayıp sağlamama konusunda serbesttir.Cevap
- CDiplomatik korumanın başlatılabilmesi için iç hukuk yollarının tüketilmesine gerek duyulmayan tek durum, zarara uğrayan kişinin vatansız (apatrit) olmasıdır.
- DDiplomatik koruma süreci sonucunda elde edilen tazminat miktarı, uluslararası hukuk gereği doğrudan ve tam olarak mağdur olan bireye aktarılmak zorundadır.
- EBireyin yabancı devletle yaptığı sözleşmede yer alan ve diplomatik korumadan feragat ettiğini belirten Calvo Kaydı, devletin bu hakkını kullanmasını uluslararası hukuk düzeyinde engeller.
Cevap
Diplomatik koruma hakkı devlete ait takdirî bir hak olduğundan, devlet bu korumayı sağlayıp sağlamama konusunda serbesttir.
Doğru ifade, diplomatik korumanın devlete ait takdirî bir hak olduğudur. Uluslararası hukukta bir devlet, vatandaşının uğradığı zarar nedeniyle başka bir devlete karşı sorumluluk iddiasında bulunup bulunmayacağına kendisi karar verir. Bu durum, diplomatik korumanın bir devlet hakkı (right of the state) olmasından kaynaklanır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Diplomatik Korumanın Takdirî Niteliği