Uluslararası hukukta devlet görevlilerinin bağışıklıkları; kişinin makamından ve statüsünd… — KPSS Uluslararası İlişkiler

Uluslararası hukukta devlet görevlilerinin bağışıklıkları; kişinin makamından ve statüsünden kaynaklanan "kişisel bağışıklık" ( $ratione$ $personae$ ) ile eylemin resmî niteliğinden kaynaklanan "işlevsel bağışıklık" ( $ratione$ $materiae$ ) olarak sınıflandırılmaktadır.

Buna göre, devlet görevlilerinin sahip olduğu yargı bağışıklıklarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Troyka (Devlet Başkanı, Hükümet Başkanı, Dışişleri Bakanı) üyeleri dışındaki devlet görevlileri, yabancı bir ülkede gerçekleştirdikleri özel (resmî olmayan) eylemleri için yargı bağışıklığından yararlanamazlar.Cevap
B
Kişisel bağışıklık ( $ratione$ $personae$ ), sadece görevlinin resmî işlemleriyle sınırlı olup özel hayatındaki eylemlerini yargı koruması dışında bırakır.
C
İşlevsel bağışıklık ( $ratione$ $materiae$ ), görevlinin resmî sıfatı sona erdiği andan itibaren geçmişte yaptığı tüm resmî işlemler yönünden de tamamen sona erer.
D
Bir devlet görevlisinin sahip olduğu yargı bağışıklığından feragat etme yetkisi bizzat görevlinin kendisine aittir ve temsil ettiği devletin onayına gerek duyulmaz.
E
Devletin tüm memurları, hiyerarşik konumlarına bakılmaksızın yabancı bir ülkede bulundukları sürece her türlü hukuki ve cezai takibattan mutlak olarak muaftır.

Cevap

Troyka üyeleri dışındaki devlet görevlilerinin özel eylemleri için bağışıklığa sahip olmadığını belirten ifade doğrudur.

Uluslararası hukukta sadece en üst düzey temsilciler (Troyka) ve diplomatik temsilciler, görevde oldukları sürece hem resmî hem de özel eylemleri için mutlak bir kişisel bağışıklığa sahiptir. Bu grup dışındaki devlet görevlileri ise sadece devlet adına gerçekleştirdikleri resmî eylemler için işlevsel bağışıklığa sahiptirler. Dolayısıyla, Troyka dışındaki görevlilerin özel eylemleri (resmî görevle ilgisi olmayan fiilleri) yabancı devletlerin yargı yetkisine tabidir.

Adım Adım Çözüm

Görevli kategorisini belirle.

Devlet görevlileri Troyka (Devlet Başkanı, Hükümet Başkanı, Dışişleri Bakanı) ve diğerleri olarak ayrılır.

Bağışıklık türü ve kapsamı kişinin makamına göre değişir.

Kişisel ve işlevsel bağışıklık ayrımını uygula.

Troyka mutlak kişisel bağışıklığa (

ratione

personae

) sahipken, diğer görevliler sadece eylemin niteliğine dayalı işlevsel bağışıklığa (

ratione

materiae

) sahiptir.

Kişisel bağışıklık görev süresince özel eylemleri de korurken, işlevsel bağışıklık sadece resmî eylemleri korur.

Hükmü doğrula.

Troyka dışındaki bir görevli özel eylemi (örneğin tatildeyken işlediği bir suç) için yabancı bir devlette yargılanabilir.

Uluslararası hukukta genel kural, devlet görevlilerinin devlet adına hareket etmedikleri sürece yabancı yargıdan muaf olmamalarıdır.

Anahtar Kavram

Kişisel (

ratione

personae

) ve İşlevsel (

ratione

materiae

) Bağışıklık Ayrımı

İpuçları

Kişisel bağışıklığın kime tanındığını ve neleri kapsadığını düşünün.

Troyka üyeleri dışındaki bir devlet memurunun, yabancı bir ülkede tatildeyken hırsızlık yapması durumunda bağışıklıktan yararlanıp yararlanamayacağını değerlendirin.

İşlevsel bağışıklık eylemin 'resmî' olmasına, kişisel bağışıklık ise kişinin 'makamına' bağlıdır.

Daha Fazla Pratik

Uluslararası Adalet Divanı'nın Arrest Warrant (Yerodia) davasındaki bağışıklık tahlillerini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Konular