Soru

Zorluk: ZorDevlet Kavramı ve Unsurları

19331933 tarihli Montevideo Devletlerin Hak ve Ödevleri Sözleşmesi'nin 11. maddesinde devletin uluslararası hukuk kişisi sayılabilmesi için gerekli olan kurucu unsurlar arasında "diğer devletlerle ilişki kurma kapasitesi" (capacitycapacity toto enterenter intointo relationsrelations) de sayılmıştır. Modern uluslararası hukuk doktrininde bu dördüncü unsur, devletin varlığı bakımından temel olarak aşağıdakilerden hangisinin bir karşılığı olarak kabul edilmektedir?

  1. Siyasi bir birimin, hukuki anlamda başka bir devletin otoritesine veya vesayetine tabi olmaksızın kendi kararlarını alabilmesini ifade eden "bağımsızlık" (independenceindependence) kavramınınCevap
  2. B
    Bir devletin kurulduktan sonra mutlaka diğer devletlerle diplomatik ilişki başlatmış olması ve uluslararası örgütlere fiilen üye olması zorunluluğunun
  3. C
    Devletin kendi ülkesi üzerindeki kamu düzenini sağlama ve yasama faaliyetlerini yürütme yetkisini ifade eden "iç egemenlik" (internalinternal sovereigntysovereignty) yetkisinin
  4. D
    Kurucu (constitutiveconstitutive) tanıma teorisi uyarınca, bir yapının uluslararası toplumun çoğunluğu tarafından hukuken tanınmış olmasının
  5. E
    Devletin maddi unsurlarından biri olan "nüfus" unsurunun, siyasi bir irade etrafında örgütlenerek kendi anayasasını yapabilme gücünün

Cevap

Montevideo Sözleşmesi'ndeki dördüncü unsur olan ilişki kurma kapasitesi, siyasi bir birimin başka bir devletin emri altında olmaksızın uluslararası alanda bağımsız hareket edebilme ehliyetini (bağımsızlığı) ifade eder.
Uluslararası hukuk doktrininde ve 19331933 Montevideo Sözleşmesi çerçevesinde, "diğer devletlerle ilişki kurma kapasitesi", bir siyasi birimin uluslararası alanda başka bir devletin otoritesi veya vesayeti altında olmaksızın hak ve borç altına girebilme ehliyetini yani bağımsızlığını (independenceindependence) ifade eder. Bu unsur, devletin dış egemenliğinin hukuki tanımıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Montevideo Sözleşmesi Madde 1 analizi
Devletin dört unsuru: Nüfus, Ülke, Hükümet ve İlişki Kurma Kapasitesi belirlendi.
Sözleşmenin devlet tanımı için öngördüğü asgari şartları anlamak gerekir.
2
Dördüncü unsurun (kapasite) hukuki niteliğini belirleme
Kapasite, bir yapının kendi başına uluslararası antlaşma yapabilme ve sorumluluk üstlenebilme ehliyetidir.
Bu unsurun sadece fiili bir durum mu yoksa hukuki bir statü mü olduğu ayırt edilmelidir.
3
Kapasite ile Bağımsızlık arasındaki ilişkiyi kurma
Doktrinde bu kapasite, "dış bağımsızlık" (independence) olarak yorumlanır; yani bir devletin başka bir devletin hukuk düzenine tabi olmamasıdır.
Özerk bölgeler veya federe devletlerin hükümetleri olsa da dış bağımsızlıkları olmadığı için Montevideo anlamında devlet sayılmazlar.

Anahtar Kavram

Montevideo Sözleşmesi'nde 'ilişki kurma kapasitesi' unsuru, devletin uluslararası hukukta bir 'asli süje' olarak bağımsızlığını ifade eder.

Alternatif Yöntem

Eğer seçeneklerde 'bağımsızlık' ve 'etkin hükümet' arasında kalınırsa; 'kapasite' kelimesinin dış dünyaya (uluslararası alana) dönük bir ehliyet olduğunu hatırlayarak 'dış bağımsızlık' vurgusuna odaklanılabilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla