1933 tarihli Montevideo Devletlerin Hak ve Ödevleri Sözleşmesi'nin 3. maddesinde yer alan "Bir devletin siyasi varlığı, diğer devletlerin tanımasından bağımsızdır." hükmü ve modern uluslararası hukuk doktrini dikkate alındığında; henüz diğer devletler tarafından tanınmamış bir siyasi topluluğun hukuki durumu ve hakları hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- ATanınma gerçekleşmediği sürece bu topluluk uluslararası hukukun sağladığı haklardan hiçbir şekilde yararlanamaz ve uluslararası toplum nezdinde bir 'hukuk dışı alan' olarak kabul edilir.
- Tanınma olmasa dahi, devlet kendi bütünlüğünü ve bağımsızlığını koruma, kendini bir devlet olarak örgütleme ve kendi mahkemelerinin yetkisini belirleme hakkına sahiptir.Cevap
- CHenüz tanınmamış bir topluluğun meşru müdafaa hakkı bulunmadığından, bu topluluğa karşı gerçekleştirilen askeri müdahaleler kuvvet kullanma yasağının ihlali olarak değerlendirilemez.
- DMontevideo Sözleşmesi'ne göre tanınma, bir siyasi topluluğun iç hukukunda yasama yetkisini kullanabilmesi için komşu devletler tarafından verilmesi gereken kurucu bir izindir.
- ETanınmamış bir devletin yaptığı uluslararası antlaşmalar, 'jus cogens' kurallarına uygun olsalar dahi diğer devletler için her zaman hukuken yok hükmündedir.
Cevap
Henüz tanınmamış olsa bile bir devletin kendi bütünlüğünü koruma ve kendini örgütleme hakkına sahip olduğu ifadesi doğrudur.
Modern uluslararası hukukta baskın olan ve 1933 Montevideo Sözleşmesi ile kodifiye edilen 'açıklayıcı teori' (declaratory theory) uyarınca, bir devletin uluslararası hukuk süjesi olarak varlığı diğer devletlerin tanımasından bağımsızdır. Sözleşmenin 3. maddesi, tanınma gerçekleşmeden önce bile devletin kendi bağımsızlığını ve bütünlüğünü koruma (meşru müdafaa dahil), kendini örgütleme, yasama faaliyetinde bulunma ve mahkemelerinin yetkisini belirleme gibi temel haklara sahip olduğunu açıkça düzenlemiştir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Açıklayıcı (Beyan Edici) Tanıma Teorisi ve Montevideo Sözleşmesi Madde 3
Tahmini Süre:1m 30s