Soru

Zorluk: OrtaBireylerin Uluslararası Hukuktaki Durumu

Uluslararası hukuk kişiliği (süjeliği) bakımından devletler 'asli ve tam' bir yetkiye sahipken; bireylerin (gerçek kişilerin) statüsü 'türev' ve 'sınırlı' olarak nitelendirilmektedir. Bireylerin uluslararası hukuk statüsünün bu şekilde nitelendirilmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Uluslararası hukukun kurallarını bizzat oluşturma (norm yaratma) yetkisine sahip olmamaları ve haklarını devletlerin iradesiyle kazanmalarıCevap
  2. B
    Uluslararası hukukta sadece hak sahibi olabilmeleri, hiçbir şekilde ödev ve sorumluluk (yükümlülük) altına girmemeleri
  3. C
    Uluslararası yargı mercilerine veya insan hakları denetim mekanizmalarına doğrudan başvurma ehliyetinden tamamen yoksun olmaları
  4. D
    Statülerinin sadece insancıl hukuk kurallarıyla sınırlı olması, insan hakları hukukundan yararlanamamaları
  5. E
    Devletlerin egemenlik haklarını kısıtlayabilecek tek ve en üstün uluslararası süje olarak kabul edilmeleri

Cevap

Bireylerin uluslararası hukuk kurallarını bizzat oluşturma yetkisine sahip olmamaları ve haklarını devletlerin iradesiyle kazanmaları
Bireylerin statüsünün 'türev' olması, bu kişiliğin devletlerin iradesine (antlaşmalara) dayanmasından; 'sınırlı' olması ise devletlerin aksine norm yaratma (kural koyma) yetkilerinin bulunmamasından kaynaklanır. Bireyler uluslararası hukukun bir öznesi olsa da, bu hukuku yaratan 'asli' aktörler değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Uluslararası hukuk süjeleri arasındaki 'asli' ve 'türev' ayrımını analiz edin.
Devletler kuralları koyan (asli), bireyler ise bu kurallardan yararlanan (türev) taraftır.
Kişiliğin kaynağını ve sınırlarını belirlemek için gereklidir.
2
Bireylerin norm yaratma (antlaşma yapma, teamül oluşturma) kapasitesini değerlendirin.
Bireylerin uluslararası alanda hukuk kuralı koyma yetkisi bulunmamaktadır.
Statünün neden 'sınırlı' ve 'türev' olduğunu açıklar.
3
Bireylerin hak ve sorumluluklarının kaynağını tespit edin.
Bu haklar devletlerin iradesiyle (antlaşmalar yoluyla) bireylere tanınmıştır.
Türev olma niteliğinin temel dayanağını doğrular.

Anahtar Kavram

Bireylerin Uluslararası Hukuk Süjeliği (Türev ve Sınırlı Kişilik)

İpuçları

1
Uluslararası hukukun kurallarını kimlerin yazdığını (antlaşmaları kimin yaptığını) düşünün.
2
'Türev' kelimesi, bir şeyin kaynağını başka bir yerden alması demektir. Bireylerin haklarının kaynağı nedir?
3
Bireyler uluslararası hukukta hak ve ödev sahibi olabilirler (süjedirler), ancak kural koyucu (norm-maker) değillerdir.

Daha Fazla Pratik

Bireylerin uluslararası ceza sorumluluğu kapsamında Nümberg Mahkemeleri ve Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) statüsünü inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla