Soru

Zorluk: KolayDevlet Kavramı ve Unsurları

1933 tarihli Montevideo Devletlerin Hak ve Ödevleri Sözleşmesi'nin 1. maddesine göre, bir siyasi topluluğun uluslararası hukukta bir "devlet" olarak kabul edilebilmesi için sahip olması gereken kurucu unsurlar arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

  1. Diğer devletler tarafından hukuken tanınmış olmaCevap
  2. B
    Belirli bir ülke
  3. C
    Sürekli bir nüfus
  4. D
    Etkin bir hükümet
  5. E
    Diğer devletlerle ilişki kurabilme kapasitesi

Cevap

Diğer devletler tarafından hukuken tanınmış olma seçeneği, Montevideo Sözleşmesi'nde sayılan devletin kurucu unsurları arasında yer almaz.
Doğru yanıt olan seçenek, devletin oluşumu için gerekli olan 'maddi' bir unsur değil, devletin uluslararası topluma kabulüyle ilgili 'hukuki/siyasi' bir işlemdir. 1933 Montevideo Sözleşmesi'nin 1. maddesinde devletin unsurları; sürekli nüfus, belirlenmiş bir ülke, etkin bir hükümet ve dış ilişkiler kurma kapasitesi olarak dört adet sayılmıştır. Sözleşmenin 3. maddesi ise devletin varlığının tanınmaya bağlı olmadığını açıkça belirterek tanınmanın kurucu (constitutive) değil, açıklayıcı (declaratory) bir etkisi olduğunu kabul etmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Montevideo Sözleşmesi'nin 1. maddesinde yer alan devletlik kriterlerini hatırla.
Sözleşme dört kriter sayar: (1) Sürekli nüfus, (2) Belirli bir ülke, (3) Hükümet ve (4) Diğer devletlerle ilişki kurma kapasitesi.
Soruda istenen kurucu unsurları tespit etmek için temel hukuki kaynağa başvurulur.
2
Tanınma kavramının sözleşmedeki yerini analiz et.
Sözleşmenin 3. maddesi, bir devletin siyasi varlığının diğer devletler tarafından tanınmasından bağımsız olduğunu (açıklayıcı teori) açıkça belirtir.
Tanınmanın bir kurucu unsur mu yoksa siyasi bir beyan mı olduğunu ayırt etmek gerekir.
3
Seçenekleri karşılaştırarak kurucu unsurlar arasında olmayan şıkkı işaretle.
Hukuken tanınmış olma, sözleşmenin 1. maddesinde sayılan maddi unsurlardan biri değildir.
Maddi unsurlar ile hukuki statüye ilişkin işlemleri birbirinden ayırmak doğru sonuca ulaştırır.

Anahtar Kavram

Montevideo Sözleşmesi Devletlik Kriterleri ve Açıklayıcı Tanıma Teorisi

Daha Fazla Pratik

Devletin tanınması konusunda 'Kurucu Teori' ve 'Açıklayıcı Teori' arasındaki farklara, özellikle Montevideo Sözleşmesi'nin hangi görüşü yansıttığına odaklanabilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla