Uluslararası hukukta devletin bağışıklıkları rejimi uyarınca, bir devletin yabancı bir mahkeme tarafından verilen tazminat kararına uymaması durumunda, o devletin yabancı ülkedeki malları üzerinde icra (hüküm sonrası zorlayıcı önlemler) işlemleri yürütülebilmesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- ADevletin yargılama sürecine katılarak mahkemenin yetkisini kabul etmiş olması, hükmün infazı aşamasında tüm malvarlığı unsurları üzerindeki dokunulmazlığın kendiliğinden kalkmasını sağlar.
- Söz konusu kararın icrası amacıyla borçlu devletin malları üzerinde zorlayıcı önlemler alınabilmesi için devletin bu yönde açık rızasının bulunması veya ilgili malın ticari amaçlarla kullanılıyor olması gibi belirli hukuki şartların gerçekleşmesi gerekir.Cevap
- CDevletin ticari nitelikli işlemleri (jure gestionis) dolayısıyla yargı bağışıklığının bulunmaması, bu işlemlerle bağlantılı her türlü devlet malının rıza aranmaksızın her koşulda haczedilebileceği anlamına gelir.
- DBorçlu devletin yabancı ülkedeki merkez bankası rezervleri, uyuşmazlığın konusu ticari bir sözleşme ise devletin bu yönde özel bir rızası bulunmasa dahi alacaklı tarafından doğrudan haczedilebilir.
- EDiplomatik misyonun işleyişine tahsis edilmiş olan banka hesapları, devletin yargı bağışıklığından feragat ettiği bir uyuşmazlıkta alacaklıya ödeme yapılması amacıyla mahkeme kararıyla bloke edilebilir.
Cevap
İcra işlemlerinin yürütülebilmesi için devletin açık rızasının bulunması veya malın ticari amaçlarla kullanılıyor olması şarttır.
Uluslararası hukukta devletin icra bağışıklığı, yargı bağışıklığından ayrı bir rejimdir. Bir devletin mahkeme önüne çıkmayı kabul etmesi, malvarlığına el konulmasına izin verdiği anlamına gelmez. İcra işlemlerinin yapılabilmesi için ya devletin bu yönde açık bir rıza beyanı olmalı ya da icraya konu malın ticari amaçlarla kullanıldığı ispatlanmalıdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İcra Bağışıklığının Bağımsızlığı