Soru

Zorluk: OrtaDevletin İcra Bağışıklığı

Bir devletin yabancı bir ülke mahkemesi tarafından verilen tazminat kararına uymaması durumunda, o devletin söz konusu yabancı ülkedeki malvarlığına el konulması veya haciz işlemi uygulanması uluslararası hukukta belirli kısıtlamalara tabidir. Devletin egemenliğini temsil eden ve ticari bir nitelik taşımayan bazı malvarlığı unsurları, rıza olmaksızın zorla uygulama (cebri icra) işlemlerine konu edilemez.

Buna göre, uluslararası hukukta kural olarak cebri icra işlemlerinden muaf tutulan malvarlığı unsuru aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Merkez bankası veya benzeri mali otoritelerin yönetimindeki para ve banka hesaplarıCevap
  2. B
    Devletin ticari faaliyetlerinde kullanılmak üzere tahsis edilmiş özel mülkiyetindeki gemiler
  3. C
    Devletin bütünüyle kâr elde etme amacıyla kiraladığı taşınmazlardan gelen gelirler
  4. D
    Devletin bir özel hukuk sözleşmesi çerçevesinde yatırım amaçlı edindiği hisse senetleri
  5. E
    Devletin başka bir devletteki ticari nitelikli bir sergide yer alan sergi ürünleri

Cevap

Merkez bankası veya benzeri mali otoritelerin yönetimindeki para ve banka hesapları
Uluslararası teamül hukuku ve 2004 tarihli BM Sözleşmesi uyarınca, merkez bankaları veya devletin mali otoriteleri tarafından yönetilen fonlar, devletin kamu gücünü (egemenlik yetkisini) temsil eden en temel varlıklar arasında sayılır. Bu tür malların ticari amaçla kullanıldığına dair açık bir feragat veya kanıt bulunmadıkça, yabancı devlet mahkemesi kararlarının zorla icrası kapsamında haczedilmeleri mümkün değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Devlet malvarlığının kullanım amacını belirlemek
Malvarlığının egemenlik yetkisi (jure imperii) mi yoksa ticari faaliyet (jure gestionis) için mi kullanıldığı tespit edilir.
İcra bağışıklığı, devletin egemenlik alanına giren ve kamu hizmetine özgülenmiş malları korumayı amaçlar.
2
Uluslararası hukuktaki özel koruma statülerini kontrol etmek
Merkez bankası hesapları, diplomatik misyon malları ve askeri teçhizat gibi unsurların 'mutlak korunan mallar' statüsünde olduğu görülür.
Bu unsurlar devletin varlığını ve temel egemenlik fonksiyonlarını sürdürmesi için kritiktir.
3
Seçenekleri bu kriterlere göre karşılaştırmak
Merkez bankası hesaplarının devletin mali egemenliğini temsil ettiği ve icra işlemlerinden muaf olduğu sonucuna varılır.
Diğer seçeneklerdeki unsurlar doğrudan ticari veya yatırım odaklı olup bağışıklık kapsamında değildir.

Anahtar Kavram

Devletin İcra Bağışıklığında Malların Niteliksel Ayrımı

Alternatif Yöntem

Bağışıklık konusunu çözerken malları 'kamu hizmeti' ve 'ticari kazanç' olarak ikiye ayırın; kamu hizmetine özgülenmiş olanlar kural olarak korunur.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla