Soru

Zorluk: OrtaBireylerin Uluslararası Hukuktaki Durumu

Modern uluslararası hukukta bireylerin (gerçek kişilerin) uluslararası hukuk süjesi olarak kabul edilmeleri, onlara devletler ile eş değer bir hukuki statü kazandırmamaktadır. Bu bağlamda, bireylerin uluslararası hukuk kişiliğinin "türev" (derivative) ve "sınırlı" nitelikte olmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Bireylerin uluslararası alandaki hak ve ödevlerinin kaynağının devletlerin iradesi olması ve ancak devletlerin rıza gösterdiği ölçüde bu yetkileri kullanabilmeleriCevap
  2. B
    Bireylerin, devletlerin rızasından bağımsız olarak doğrudan uluslararası hukuk kuralları yaratma ve bu kuralları değiştirme yetkisine sahip olmaları
  3. C
    Bireylerin sadece uluslararası suçlardan dolayı cezai sorumluluklarının (pasif ehliyet) bulunması, herhangi bir uluslararası hak talep etme yetkilerinin (aktif ehliyet) olmaması
  4. D
    Bireylerin uluslararası hukuk kişiliğinin egemen devletlerin kişiliğinden önce gelmesi ve devletlerin bu kişiliği mutlak olarak tanımak zorunda olması
  5. E
    Bireylerin uluslararası yargı organlarında her türlü uyuşmazlık için devletlere karşı doğrudan, ön şartsız ve sınırsız dava açma ehliyetine sahip olması

Cevap

Bireylerin uluslararası alandaki hak ve ödevlerinin kaynağının devletlerin iradesi olması ve ancak devletlerin rıza gösterdiği ölçüde bu yetkileri kullanabilmeleri
Bireylerin uluslararası hukuk kişiliği "türev"dir çünkü bu kişiliğin ve sahip olunan hakların kaynağı devletlerin iradesiyle akdedilen uluslararası antlaşmalardır. Aynı zamanda bu kişilik "sınırlı"dır çünkü bireyler devletlerin sahip olduğu asli yetkilere (antlaşma yapma, diplomatik temsil vb.) sahip değildir ve sadece devletlerin rıza gösterdiği belirli mekanizmalar (örneğin bireysel başvuru hakkı) dahilinde hareket edebilirler.

Adım Adım Çözüm

1
"Türev" kavramının uluslararası hukuktaki anlamını analiz etme
Bireyin kişiliğinin kaynağının kendisi değil, devletlerin yaptığı antlaşmalar (irade) olduğu saptanır.
Türev kişilik, yetkilerin asıl kaynak olan devletlerden devralınması demektir.
2
"Sınırlı" kavramının birey özelindeki kapsamını belirleme
Bireyin devletler gibi antlaşma yapma, savaş açma veya diplomatik ilişki kurma yetkisinin olmadığı, sadece belirli alanlarda yetkili olduğu görülür.
Sınırlı ehliyet, devletlerin tam ehliyetine karşın bireyin dar bir alanda yetkili olmasını ifade eder.
3
Modern uygulamalarla (AİHM, UCM vb.) kavramsal uyumu kontrol etme
Bireyin bu hakları ancak devletlerin taraf olduğu sözleşmeler çerçevesinde kullanabildiği onaylanır.
Devletlerin rızası olmadan birey uluslararası alanda doğrudan bir yetki kullanamaz.

Anahtar Kavram

Bireyin Uluslararası Hukuk Kişiliğinin Niteliği (Türev ve Sınırlı)
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla