Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Örgütlerin Kararları

Uluslararası hukuk sisteminde "türev kaynaklar" (ikincil kaynaklar) olarak nitelendirilen uluslararası örgüt kararlarının hukuki bağlayıcılığı ve niteliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 7. Bölüm kapsamında aldığı kararlar, üye devletler için hukuken bağlayıcıdır ve bu niteliğiyle UAD Statüsü'nün 38. maddesinde sayılan asli kaynaklar arasında yer alır.
  2. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun, örgütün bütçesinin onaylanması veya yeni üyelerin kabulü gibi iç işleyişine yönelik aldığı kararlar, üye devletler üzerinde hukuken bağlayıcı bir etkiye sahiptir.Cevap
  3. C
    "Yumuşak hukuk" (soft law) olarak adlandırılan uluslararası örgüt tavsiye kararları, devletler üzerinde yarattığı siyasi etki nedeniyle jus cogens (emredici norm) statüsünde kabul edilir.
  4. D
    Uluslararası Adalet Divanı, önüne gelen uyuşmazlıklarda uluslararası örgüt kararlarını, antlaşmalar ve teamül kuralları ile aynı hiyerarşik seviyede bir asli kaynak olarak uygulamak zorundadır.
  5. E
    Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun aldığı tüm kararlar, uluslararası barış ve güvenliği ilgilendirdiği sürece, üye olmayan devletler üzerinde de doğrudan hukuki bağlayıcılık doğurur.

Cevap

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun örgüt içi işleyişe, bütçeye ve üyeliğe ilişkin aldığı kararların üye devletler için bağlayıcı olduğunu belirten ifade doğrudur.
Doğru ifade, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun bütçe onayı ve yeni üyelerin kabulü gibi idari ve örgütsel konulara ilişkin kararlarının bağlayıcı olduğunu belirtmektedir. BM Şartı uyarınca Genel Kurul'un genel siyasi tavsiyeleri bağlayıcı olmasa da, örgütün işleyişi için zorunlu olan bütçe gibi hususlar tüm üyeleri hukuken bağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Uluslararası örgüt kararlarının hukuki statüsünü belirle.
Bu kararlar, bir antlaşma (kurucu senet) ile kurulan örgütün organları tarafından alındığı için "türev" veya "ikincil" kaynak olarak adlandırılır.
Kaynağını doğrudan devletlerin rızasından değil, devletlerin daha önce rıza gösterdiği bir antlaşmanın verdiği yetkiden alırlar.
2
BM Genel Kurulu kararlarının ayrımını yap.
Dışa yönelik kararlar genellikle tavsiye (recommendation) niteliğindeyken, içe yönelik (bütçe, seçimler, üyelik) kararlar bağlayıcıdır (binding).
Örgütün hayatiyetini sürdürebilmesi için bütçe ve idari kararların tüm üyelerce kabul edilmesi zorunludur.

Anahtar Kavram

Uluslararası örgüt kararlarının iç (bağlayıcı) ve dış (tavsiye) etkileri ile asli-türev kaynak ayrımı.

Daha Fazla Pratik

BM Güvenlik Konseyi kararlarının BM Şartı Madde 103 çerçevesinde diğer antlaşmalarla çatışması durumundaki önceliğini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla