Examkin

Soru

Zorluk: OrtaBağımlılık Teorisi

Bağımlılık Teorisi'ne göre, az gelişmiş ülkelerin ekonomik durumları, bu ülkelerin dünya kapitalist sistemine entegrasyon biçimlerinden bağımsız ele alınamaz. Bu yaklaşıma göre, "az gelişmişlik" (underdevelopmentunderdevelopment) olgusunun mahiyetiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Az gelişmişlik, gelişmişliğe giden yolda geçilmesi gereken doğal bir tarihsel aşama değil; merkez ülkelerin kalkınma sürecinin bir sonucu olarak üretilen yapısal bir durumdur.Cevap
  2. B
    Az gelişmişliğin aşılması, uluslararası sistemdeki merkez ve çevre ülkeler arasındaki geçişkenliği sağlayan yarı-çevre katmanının kurumsal olarak güçlenmesine bağlıdır.
  3. C
    Az gelişmiş ülkelerin temel sorunu, uluslararası rejimler yoluyla elde edilebilecek mutlak kazançlar yerine komşu ülkelerle olan göreli kazanç rekabetine odaklanmalarıdır.
  4. D
    Az gelişmişlik, uluslararası sistemdeki merkezi otorite eksikliğinden (anarşi) kaynaklanan kaos ortamının ekonomik kalkınma için gerekli istikrarı bozmasıyla açıklanır.
  5. E
    Az gelişmişliğin temelinde, merkez ülkelerin çevre ülkeler üzerindeki egemenliğinin sivil toplum kuruluşları üzerinden rıza üreterek ideolojik olarak meşrulaştırılması yatar.

Cevap

Az gelişmişlik, gelişmişliğe giden bir aşama değil; merkez ülkelerin kalkınma sürecinin bir sonucu olarak üretilen yapısal bir durumdur.
Doğru yanıt olan seçenek, Bağımlılık Teorisi'nin temel iddiasını yansıtır: Az gelişmişlik, ülkelerin kendi içsel eksikliklerinden değil, küresel kapitalist sistemdeki konumlarından ve merkez ülkelerle kurdukları eşitsiz ilişkiden kaynaklanan yapısal bir sonuçtur. Andre Gunder Frank bu durumu 'az gelişmişliğin gelişimi' (developmentdevelopment ofof underdevelopmentunderdevelopment) olarak adlandırmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Modernleşme Kuramı ile karşılaştırma yapın.
Modernleşme Kuramı az gelişmişliği 'başlangıç aşaması' olarak görürken, Bağımlılık Teorisi bunu sistemin sonucu olarak görür.
Teorinin özgünlüğünü anlamak için eleştirdiği ana akım kuramı bilmek gerekir.
2
Merkez-Çevre (Center-Periphery) ilişkisini analiz edin.
Merkezin gelişmişliğinin, çevrenin az gelişmişliği pahasına (kaynak aktarımı ile) gerçekleştiği tespit edilir.
Sistemin yapısal eşitsizliğini ortaya koymak için.
3
Kavramsal ayrımı netleştirin.
Az gelişmişliğin (underdevelopment), gelişmemişlikten (undeveloped) farklı olarak inşa edilmiş bir süreç olduğu sonucuna varılır.
Andre Gunder Frank'in 'az gelişmişliğin gelişimi' teziyle uyumlu seçeneği belirlemek için.

Anahtar Kavram

Bağımlılık Teorisi ve Yapısal Az Gelişmişlik

İpuçları

1
Bağımlılık teorisyenleri, Modernleşme Kuramı'nın 'her ülke aynı aşamalardan geçerek kalkınır' fikrine karşı çıkarlar.
2
Bu teoriye göre merkez zenginleşirken çevreyi bilinçli olarak yoksullaştıran bir yapı söz konusudur.

Daha Fazla Pratik

Bağımlılık Teorisi'nin ekonomi-politik temelini oluşturan Prebisch-Singer tezi ve dış ticaret hadleri üzerine çalışabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Bağımlılık Teorisi

Bu konudan daha fazla soru