Soru

Zorluk: OrtaDevlet Kavramı ve Unsurları

Uluslararası hukuk doktrininde ve 1933 Montevideo Sözleşmesi'nde yer alan, bir siyasi topluluğun devlet sıfatını kazanabilmesi için gerekli olan maddi unsurlardan 'halk' ve 'hükümet' kriterleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Siyasi otoritenin ülke ve nüfus üzerinde fiili bir kontrol kurması yeterli olup; hükümetin kuruluş biçimi veya demokratik niteliği klasik uluslararası hukukta devletliğin maddi unsurları arasında yer almaz.Cevap
  2. B
    Bir topluluğun devlet sayılabilmesi için hükümetin meşruiyeti, Birleşmiş Milletler veya bölge devletleri tarafından resmen tanınmış olmasına bağlıdır.
  3. C
    Hükümetin darbe veya iç savaş gibi anayasa dışı yollarla el değiştirmesi, devletin uluslararası hukuk kişiliğini kendiliğinden sona erdirir.
  4. D
    Hükümet unsurunun geçerli olabilmesi için o ülkede yaşayan bireylerin de devletler gibi sınırsız uluslararası süje ehliyetine sahip olması zorunludur.
  5. E
    Bir hükümetin varlığından söz edilebilmesi için ilgili otoritenin hem kamu hukuku hem de özel hukuk işlemlerinde mutlak yargı bağışıklığına sahip olması şarttır.

Cevap

Siyasi otoritenin ülke ve nüfus üzerinde fiili bir kontrol kurmasının yeterli olduğu ve rejimin niteliğinin kurucu unsur olmadığı ifade doğrudur.
Uluslararası hukukta devletin maddi unsurlarından biri olan hükümet için aranan temel şart 'etkinlik'tir. Bu, siyasi otoritenin ülke sınırları içerisinde düzeni sağlama ve uluslararası yükümlülükleri yerine getirme kapasitesine sahip olmasını ifade eder. Devletin demokratik bir rejimle yönetilmesi veya hükümetin diğer devletler tarafından meşru kabul edilmesi, klasik uluslararası hukukta bir devletin doğuşu için kurucu (maddi) bir şart olarak görülmez.

Adım Adım Çözüm

1
Montevideo Sözleşmesi kriterlerini analiz etme
Devletlik için; sürekli nüfus, belirli ülke, hükümet ve dış ilişkiler kurma kapasitesi gerektiğini saptar.
Bu kriterler uluslararası hukukta devletin maddi unsurlarını oluşturur.
2
Hükümet unsurunun niteliğini değerlendirme
Hükümetin 'etkin' (effective) olması, yani ülke üzerinde otorite kurabilmesi gerektiğini belirler.
Etkinlik ilkesi, bir topluluğun dış dünyadan bağımsız hareket edebilme yeteneğini ölçer.
3
Tanınma ve rejim tartışmasını çözme
Montevideo Madde 3 uyarınca devletin siyasi varlığının tanınmadan bağımsız olduğunu ve iç rejimin bir şart olmadığını teyit eder.
Uluslararası hukukta devletler iç işleyişlerini (demokrasi, monarşi vb.) belirlemede egemendir.

Anahtar Kavram

Etkinlik İlkesi ve Devletin Maddi Unsurları

Daha Fazla Pratik

Devletin sürekliliği ilkesi ile hükümet tanıma arasındaki farkları pekiştirmek için Tinoco Tahkimi (1923) davasını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla