Examkin

Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Akarsular ve Uluslararası Kanallar

Uluslararası hukukta su yollarının hukuki rejimi; akarsuların coğrafi konumlarına göre (bitişik veya ardışık olmaları) taşıdıkları özellikler ile insan yapımı kanalların uluslararası antlaşmalarla bağlandıkları özel statüler ekseninde şekillenmektedir.

Bu bağlamda, devletlerin akarsular ve kanallar üzerindeki egemenlik hakları ile uluslararası transit geçiş yükümlülüklerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. 1888 İstanbul Antlaşması ile Süveyş Kanalı'nın ve 1977 Torrijos-Carter Antlaşmaları ile Panama Kanalı'nın daimi tarafsızlığı öngörülmüş olup, bu su yolları barış ve savaş zamanında tüm devletlerin gemilerine açık tutulmuştur.Cevap
  2. B
    Bitişik veya ardışık nitelikteki bir uluslararası akarsuyun çok taraflı antlaşmalarla seyrüsefere açılması, kıyıdaş devletlerin söz konusu su yolu üzerindeki egemenlik haklarını tamamen sona erdirerek bu alanı mutlak bir uluslararası bölge (res communis) statüsüne dönüştürür.
  3. C
    Kaynağından denize döküldüğü noktaya kadar yalnızca tek bir devletin ülkesinden geçen ulusal akarsular da "ardışık (mütevali) akarsu" kategorisinde değerlendirilir ve diğer devletlerin bu sular üzerinde doğal bir seyrüsefer hakkı bulunur.
  4. D
    Yabancı ticaret gemileri, bir kıyı devletinin karasularında sahip oldukları zararsız geçiş hakkını, hiçbir antlaşma hükmüne gerek duymaksızın o devletin iç suları niteliğindeki doğal akarsularında da aynı kurallar çerçevesinde kullanabilirler.
  5. E
    İki devlet arasında sınır oluşturan bitişik (hudut) akarsularda, uluslararası geçiş serbestisi kuralı gereğince kıyıdaş devletlerin bu suları sulama veya enerji üretimi gibi seyrüsefer dışı amaçlarla kullanması mutlak olarak yasaklanmıştır.

Cevap

1888 İstanbul Antlaşması ile Süveyş Kanalı'nın ve 1977 Torrijos-Carter Antlaşmaları ile Panama Kanalı'nın daimi tarafsızlığının öngörülerek, barış ve savaş zamanında tüm gemilere açık tutulduğunu belirten ifadedir.
Uluslararası yapay kanalların hukuki rejimleri kendi özel antlaşmalarıyla belirlenmiştir. 1888 İstanbul Antlaşması Süveyş Kanalı'nın, 1977 Torrijos-Carter Antlaşmaları ise Panama Kanalı'nın daimi tarafsızlığını ve her dönemde tüm devletlerin gemilerine açık olmasını garanti altına almıştır. Bu nedenle doğru seçenek, bu antlaşmaların statülerini tam ve eksiksiz yansıtan ifadedir.

Adım Adım Çözüm

1
Kanalların hukuki statüsünün değerlendirilmesi
Süveyş (1888) ve Panama (1977) kanallarının antlaşmalarla daimi tarafsızlığa kavuştuğu ve her dönemde geçişe açık olduğu doğrulanır.
Özel antlaşmalarla kurulan kanal rejimleri, uluslararası su yolları hukukunun temel istisnai ve düzenleyici metinleridir.
2
Egemenlik ve transit geçiş hakkı ilişkisinin analizi
Seyrüsefer hakkının, kıyıdaş devletin mutlak egemenliğini sona erdirmediği, yalnızca uluslararası bir yükümlülük olarak sınırlandırdığı tespit edilir.
Devletin ülkesel yetkilerinin transit geçişlerle nasıl dengelendiğini anlamak için.
3
Ulusal ve uluslararası akarsu ayrımının yapılması
Tek bir devletten geçen akarsuyun ulusal (iç su) olduğu, ardışık akarsu sayılabilmesi için birden fazla devleti katetmesi gerektiği belirlenir.
Su yollarının coğrafi sınıflandırmasındaki kavram yanılgılarını gidermek için.
4
İç sular ve karasuları rejimlerinin kıyaslanması
Karasularındaki zararsız geçiş hakkının, devletin tam egemenliğindeki iç sulara veya ulusal akarsulara kendiliğinden uygulanamayacağı anlaşılır.
Deniz hukukundaki geçiş rejimlerinin akarsulara uygulanabilirliğini test etmek için.

Anahtar Kavram

Uluslararası Akarsular ve Kanalların Hukuki Rejimi
Bu soruyu puanla

Konular

Uluslararası Akarsular ve Uluslararası Kanallar