Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorDünya Sistemleri Teorisi

Immanuel Wallerstein’ın Dünya Sistemleri Analizi çerçevesinde, kapitalist dünya-ekonomisinin yaklaşık 500500 yıldır devam eden yapısal işleyişinin sonuna yaklaştığı ve bir "çatallanma" (bifurcation) evresine girdiği savunulmaktadır. Bu süreçte, sermaye birikiminin sonsuzluğu ilkesini tehdit eden ve kâr oranlarının sistem genelinde düşmesine yol açan üç temel "seküler trend" (uzun dönemli eğilim) tanımlanmaktadır.

Buna göre, dünya-sisteminin yapısal krizini derinleştiren bu seküler trendler ve sonuçları hakkında aşağıdakilerden hangisi teorinin temel varsayımlarıyla bağdaşmaz?

  1. A
    Dünya çapında gerçekleşen kırsalsızlaşma (deruralization) süreci, firmaların düşük ücretli işgücü bulma imkânlarını kısıtlayarak emeğin üretim maliyetleri içindeki payını artırır.
  2. B
    Üretim süreçlerinin ekolojik sonuçlarının (atık temizleme, kaynak yenileme) dışsallaştırılması imkânlarının daralması, bu maliyetlerin firmalara dönmesine ve kâr marjlarının daralmasına yol açar.
  3. C
    Toplumsal demokratikleşme taleplerinin artması sonucunda eğitim ve sağlık gibi hizmetlere yönelik kamu harcaması baskısı, devletlerin vergi yükünü artırarak net kâr oranlarını düşürür.
  4. Hegemonik gücün üretimden çekilerek finansal genişleme evresine (financial expansion) girmesi, sistemdeki verimlilik krizini kalıcı olarak aşarak sermaye birikimini sürdürülebilir bir dengeye kavuşturur.Cevap
  5. E
    Kapitalist dünya-ekonomisinin küresel sınırlarına ulaşması (incorporation sürecinin tamamlanması), sistem dışından yeni ucuz hammadde havuzlarının sisteme dahil edilmesini imkânsız hale getirir.

Cevap

Hegemonik gücün finansal genişleme evresine girmesinin sistemi sürdürülebilir bir dengeye kavuşturduğu argümanı Dünya Sistemleri Teorisi ile bağdaşmaz.
Dünya Sistemleri Teorisi'ne göre, hegemonik bir gücün finansal genişleme evresine girmesi, sistemdeki yapısal krizi çözen bir unsur değil, aksine o hegemonyanın üretim ve ticaretteki üstünlüğünü kaybettiğinin ve sistemin 'kaotik' bir geçiş sürecine girdiğinin kanıtıdır. Finansallaşma, sermayenin üretimden kaçışını temsil eder ve sistemin uzun vadeli istikrarını sağlamaz.

Adım Adım Çözüm

1
Wallerstein'ın yapısal kriz (çatallanma) kavramını tanımlayın.
Kapitalist dünya-ekonomisinin sonsuz sermaye birikimi döngüsünün, fiziksel ve sosyal sınırlar nedeniyle artık sürdürülemez bir noktaya gelmesi.
Sistemin neden sona yaklaştığını anlamak için temel teorik çerçeveyi kurmak gerekir.
2
Kâr oranlarını düşüren üç seküler trendi analiz edin.
1. İşgücü maliyetleri (kentleşme), 2. Girdi maliyetleri (ekolojik dışsallaştırmanın sonu), 3. Vergi maliyetleri (demokratikleşme).
Bu trendler sistemin içsel çelişkilerini ve maliyet krizini açıklar.
3
Hegemonik döngülerdeki finansallaşma evresini değerlendirin.
Finansal genişleme, üretkenlikteki hegemonyanın kaybedilmesinden sonra gelen geçici bir 'sahte refah' dönemidir ve sistemin krizini çözmez, aksine derinleştirir.
Çelişkili olan seçeneği belirlemek için hegemonyanın finansal evresinin teorideki yerini saptamak gerekir.

Anahtar Kavram

Yapısal Kriz ve Seküler Trendler

Alternatif Yöntem

Wallerstein'ın sistemin ömrünü neden 500500 yılla sınırladığına dair 'seküler eğilimler vs. konjonktürel dalgalar' ayrımına odaklanmak cevabı hızlandırabilir.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Dünya Sistemleri Teorisi

Bu konudan daha fazla soru