Soru

Zorluk: OrtaHukuka Aykırılığı Ortadan Kaldıran Haller

Uluslararası Hukuk Komisyonu (ILC) tarafından hazırlanan 'Devletin Uluslararası Aykırı Fiillerinden Doğan Sorumluluğu' taslak maddeleri çerçevesinde, hukuka aykırılığı ortadan kaldıran hallerden biri olan 'zaruret hali' (necessity) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Devletin, zaruret haline dayanak teşkil eden durumun ortaya çıkmasına kendi eylemleriyle katkıda bulunmuş olması, bu hali bir savunma olarak ileri sürmesine engel teşkil etmez.
  2. Zaruret hali, uluslararası hukukun emredici bir normuna (jus cogens) aykırı bir eylemin hukuka aykırılığını ortadan kaldırmak amacıyla kullanılamaz.Cevap
  3. C
    Zaruret hali, mücbir sebepte (force majeure) olduğu gibi, bir dış etken nedeniyle yükümlülüğün yerine getirilmesinin maddi olarak imkansız hale geldiği durumları kapsar.
  4. D
    Zaruret haline dayanan bir eylem, sadece başka bir devletin önceden işlediği hukuka aykırı bir fiile yanıt olarak gerçekleştirilen bir karşı önlem niteliğindedir.
  5. E
    Zaruret hali, ilgili devletin ekonomik kriz gibi genel bir sıkıntısını aşmak için komşu devletlerin temel çıkarlarına ciddi zarar vermesini hukuken haklı kılar.

Cevap

Zaruret halinin emredici bir normu (jus cogens) ihlal etmek için kullanılamayacağı ifadesi doğrudur.
Doğru olan cevap, zaruret halinin jus cogens (emredici norm) kurallarını ihlal etmek için bir gerekçe olamayacağını belirten ifadedir. Uluslararası Hukuk Komisyonu'nun (ILC) 26. maddesi uyarınca, hiçbir durum (zaruret hali, meşru müdafaa, mücbir sebep vb.) uluslararası toplumun tamamı tarafından kabul edilen emredici normların (soykırım yasağı, kölelik yasağı gibi) ihlal edilmesini hukuka uygun hale getirmez.

Adım Adım Çözüm

1
Zaruret halinin (ILC Madde 25) tanımı ve sınırlarını hatırla.
Zaruret hali, devletin temel bir menfaatini ağır ve yakın bir tehlikeden korumak için başvurabileceği tek yol olan ancak diğer devletlerin temel çıkarlarına zarar vermemesi gereken bir durumdur.
Hukuka aykırılığı kaldıran bu halin uygulama sınırlarını belirlemek.
2
ILC Madde 26'daki genel istisnayı (Jus Cogens) analiz et.
Sorumluluğu kaldıran hiçbir hal, uluslararası hukukun emredici normlarının (jus cogens) ihlali durumunda uygulanamaz.
Normlar hiyerarşisindeki üstünlüğü teyit etmek.
3
Zaruret hali ile mücbir sebep arasındaki farkı değerlendir.
Zaruret hali bilinçli bir 'tercih' iken, mücbir sebep (force majeure) kontrol edilemeyen bir güç nedeniyle oluşan 'maddi imkansızlık'tır.
Kavramsal karışıklığı gidermek.

Anahtar Kavram

Zaruret hali (Necessity) ve Jus Cogens Sınırı
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla