Soru

Zorluk: OrtaDevlet Kavramı ve Unsurları

Uluslararası hukuk doktrininde bir siyasi topluluğun devlet olarak nitelendirilebilmesi için gerekli olan unsurlar geleneksel olarak "maddi unsurlar" ve "hukuki unsur" şeklinde tasnif edilmektedir. Ülke, nüfus ve teşkilatlanmış bir siyasi otorite (hükümet) maddi unsurları oluştururken; bu yapının diğer siyasi birimlerden (federe devletler veya özerk bölgeler gibi) ayrılmasını ve uluslararası hukukun asli kişisi statüsünü kazanmasını sağlayan bir nitelik de hukuki unsuru teşkil eder.

Buna göre, bir siyasi topluluğu uluslararası hukuk anlamında "devlet" yaparak ona tam ehliyet kazandıran bu temel hukuki unsur aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Tanınma
  2. EgemenlikCevap
  3. C
    Birleşmiş Milletler üyeliği
  4. D
    Demokratik hükümet biçimi
  5. E
    Askeri güç kapasitesi

Cevap

Egemenlik, bir siyasi topluluğu uluslararası hukukun asli süjesi haline getiren temel hukuki unsurdur.
Doğru seçenek olan ifade, devletin hem iç hem de dış boyutunu kapsayan hukuki niteliği vurgular. İç egemenlik, devletin kendi sınırları içindeki en üstün emir verme gücünü; dış egemenlik (bağımsızlık) ise devletin diğer devletlerle hukuk önünde eşit olduğunu ve dışarıdan bir iradeye tâbi olmadığını ifade eder. Bu nitelik, devletin uluslararası hukukta tam süje ehliyetine sahip olmasını sağlayan temel hukuki unsurdur.

Adım Adım Çözüm

1
Devletin kurucu unsurlarını analiz et.
Geleneksel doktrin ve 1933 Montevideo Sözleşmesi çerçevesinde ülke, nüfus ve hükümet maddi (fiziksel) unsurlardır.
Soruda sorulan 'hukuki' unsuru diğerlerinden ayırt etmek için maddi unsurları elemek gerekir.
2
Hukuki unsuru tanımla.
Hukuki unsur, bir siyasi otoritenin üstünde başka bir otoritenin bulunmaması durumudur; bu da egemenlik ve bağımsızlık kavramlarıyla ifade edilir.
Egemenlik, devleti özerk bölgelerden veya federe devletlerden ayıran, ona uluslararası planda doğrudan hak ve borç ehliyeti kazandıran niteliktir.
3
Diğer kavramların (tanınma, üyelik vb.) statüsünü değerlendir.
Tanınma ve uluslararası örgüt üyelikleri, devletliğin birer şartı değil, devlet olmanın hukuki veya siyasi sonuçlarıdır.
Açıklayıcı teoriye göre devlet, unsurları tamamlandığında (ipso facto) var olur.

Anahtar Kavram

Egemenlik (Bağımsızlık), devletin diğer unsurlarını (ülke, nüfus, hükümet) bir araya getirerek uluslararası hukuk kişiliğini oluşturan kurucu niteliktir.

İpuçları

1
Montevideo Sözleşmesi'nde sayılan 'başkalarıyla ilişki kurabilme kapasitesi' hangi kavramla eş anlamlıdır?
2
Bir yapının federal bir devletin parçası mı yoksa bağımsız bir devlet mi olduğunu belirleyen temel farkı düşünün.

Daha Fazla Pratik

Devletin tanınmasında kurucu ve açıklayıcı teoriler arasındaki farkları ve Montevideo Sözleşmesi'nin 3. maddesini inceleyin.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla