Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Örgütlerin Hukuki Kişiliği

Uluslararası hukukta devletler, herhangi bir dış iradeye dayanmayan 'asli' ve her konuda yetki kullanabilen 'genel' bir hukuk kişiliğine sahipken; uluslararası örgütler, devletlerin iradesiyle kurulan 'türev' ve sadece belirli alanlarda yetki kullanabilen 'sınırlı' süjelerdir. Bu doğrultuda, bir uluslararası örgütün hak ve borç ehliyeti, sadece kendisi için öngörülen kuruluş amaçlarını ve fonksiyonlarını yerine getirmekle kaimdir.

Uluslararası örgütlerin sahip olduğu bu sınırlı hukuk kişiliği çerçevesinde, yetkilerinin sadece kuruluş amaçlarını gerçekleştirmekle sınırlı olduğunu ifade eden temel hukuk ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Uzmanlık İlkesiCevap
  2. B
    Egemen Eşitlik İlkesi
  3. C
    Tam ve Asli Süjelik
  4. D
    Jus Cogens
  5. E
    Zımni Yetkiler İlkesi

Cevap

Uluslararası örgütlerin yetkilerinin sadece kuruluş amaçları ve fonksiyonları ile sınırlı olduğunu ifade eden Uzmanlık İlkesi doğru cevaptır.
Uzmanlık ilkesi, uluslararası örgütlerin devletler gibi her alanda değil, sadece devletler tarafından kendilerine verilen uzmanlık alanlarında ve kuruluş amaçlarını gerçekleştirmek üzere yetki sahibi olmalarını öngören temel bir uluslararası hukuk kuralıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kişilik türlerini ayırt etme
Devletlerin asli/genel, örgütlerin türev/sınırlı kişiliğe sahip olduğu belirlenir.
Uluslararası hukuk süjelerinin kapasite farklarını anlamak için gereklidir.
2
Sınırlılığın kaynağını analiz etme
Örgütlerin yetkilerinin kurucu antlaşmadaki amaçlarla (fonksiyonlarla) sınırlı olduğu görülür.
Örgütlerin neden devletler kadar geniş yetkiye sahip olmadığını açıklayan hukuki temeli bulmak gerekir.
3
İlkeyi isimlendirme
Bu fonksiyonel sınırlılığı tanımlayan terimin 'Uzmanlık İlkesi' (Principle of Specialty) olduğu sonucuna varılır.
Hukuki terminolojide amaca yönelik sınırlı kapasite bu isimle anılır.

Anahtar Kavram

Uluslararası Örgütlerin Uzmanlık İlkesi (Principle of Specialty)

İpuçları

1
Örgütlerin her konuda değil, sadece belirli 'işlevsel' alanlarda yetkili olduğunu düşünün.
2
Bu ilke, örgütün kurucu antlaşması dışına çıkan eylemlerinin (ultra vires) geçersiz sayılmasının temel nedenidir.

Daha Fazla Pratik

Uluslararası örgütlerin bu sınırlı kişiliğinin üye olmayan devletlere karşı da ileri sürülüp sürülemeyeceği (Objektif Kişilik) konusuna çalışabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla