Examkin

Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Örgütlerin Hukuki Kişiliği

Uluslararası hukukta, uluslararası örgütlerin hukuki kişilikleri ve bu kişiliğin kapsamı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Bir uluslararası örgütün hukuki kişiliği, devletlerin asli ve sınırsız kişiliğinden farklı olarak, kurucu antlaşmada belirtilen amaç ve görevlerle sınırlı olan "uzmanlık ilkesi" (speciality) çerçevesinde şekillenmiş bir ehliyettir.Cevap
  2. B
    Uluslararası örgütler, egemen devletlerin birleşmesiyle oluştukları için devletlerin sahip olduğu tüm yetki ve ayrıcalıklara sahip asli ve tam uluslararası hukuk süjeleridir.
  3. C
    Uluslararası örgütler sadece kurucu antlaşmalarında açıkça yetkilendirildikleri alanlarda hukuki işlem yapabilirler; örgütün amaçları için gerekli olsa bile antlaşmada yazılı olmayan zımni yetkiler (implied powers) kullanılamaz.
  4. D
    1949 Tazminat Danışma Görüşü'ne göre, Birleşmiş Milletler gibi evrensel örgütlerin kişiliği sadece üye devletler tarafından tanındığı sürece geçerli olan "subjektif" bir nitelik taşır.
  5. E
    Bir uluslararası örgütün antlaşma yapma ehliyetine (jus tractatuum) sahip olabilmesi için bu yetkinin o örgütün merkezinin bulunduğu ev sahibi devlet tarafından ayrıca tanınması şarttır.

Cevap

Uluslararası örgütlerin hukuki kişiliğinin, kurucu antlaşmadaki amaçlarla sınırlı uzmanlık ilkesine (speciality) tabi olduğunu belirten seçenek doğrudur.
Doğru olan seçenek, uluslararası örgütlerin 'uzmanlık ilkesi' (principle of speciality) çerçevesinde sınırlı bir ehliyete sahip olduğunu ifade etmektedir. Devletler, uluslararası hukukun her alanında kısıtlamasız işlem yapabilen 'asli ve genel' süjeler iken; örgütler sadece kurucu antlaşmalarında kendilerine verilen amaçları gerçekleştirmek üzere donatılmış 'türetilmiş ve işlevsel' süjelerdir.

Adım Adım Çözüm

1
Devletler ve uluslararası örgütlerin süjeliğini karşılaştırın.
Devletler asli ve tam süjelerdir; örgütler ise devletlerin iradesiyle kurulan türetilmiş ve sınırlı süjelerdir.
Uluslararası örgütlerin yetki sınırlarını belirlemek için temel hukuki statülerini anlamak gerekir.
2
Uzmanlık (Speciality) ve İşlevsel Zorunluluk ilkelerini uygulayın.
Örgütlerin sadece kuruluş amaçlarını gerçekleştirmek için gerekli olan yetkilere sahip olduğu sonucuna varılır.
Uluslararası Adalet Divanı'nın içtihatları, örgütlerin yetkilerinin işlevleriyle sınırlı olduğunu vurgular.
3
1949 Tazminat Danışma Görüşü'nün (Reparation for Injuries) sonuçlarını değerlendirin.
Örgütlerin sadece üyelere karşı değil, tüm uluslararası topluma karşı geçerli 'objektif' kişiliğe ve zımni yetkilere sahip olduğu görülür.
Bu görüş, uluslararası örgütlerin bağımsız hukuki varlığının en önemli kanıtıdır.

Anahtar Kavram

Uluslararası Örgütlerin Uzmanlık İlkesi ve İşlevsel Kişiliği

Daha Fazla Pratik

Uluslararası Adalet Divanı'nın 1949 Reparation for Injuries danışma görüşündeki 'objektif kişilik' ve 'zımni yetki' (implied powers) kavramlarını tekrar edin.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Uluslararası Örgütlerin Hukuki Kişiliği

Bu konudan daha fazla soru