Examkin

Soru

Zorluk: ZorHarp Araç ve Yöntemleri (Lahey Hukuku)

1977 tarihli I No’lu Ek Protokol’ün 54. maddesi uyarınca, sivil halkın hayatta kalması için vazgeçilmez olan gıda maddeleri, tarım alanları, içme suyu tesisleri ve stokları gibi nesnelerin saldırıya uğraması, tahrip edilmesi veya kullanılamaz hale getirilmesi kural olarak yasaklanmıştır. Ancak protokol, bu yasağa ilişkin 'yakıp yıkma' (scorched earth) taktiği ile ilgili çok özel bir istisna tanımıştır.

Buna göre, sivil halkın yaşamı için vazgeçilmez olan nesnelerin tahrip edilmesinin uluslararası hukuka uygun kabul edilebilmesi için gereken temel şart aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    İşgal altında tutulan bir bölgedeki düşman ikmal hatlarını zayıflatmak amacıyla bu kaynakların imha edilmesi
  2. Bir devletin kendi ulusal topraklarını işgale karşı savunması sırasında, kendi kontrolündeki bölgelerde ve zorunlu askeri gereklilik halinde uygulanmasıCevap
  3. C
    Sivil halkın bölgeyi tamamen terk ettiği ve bu nesnelerin artık sadece düşman ordusuna hizmet ettiği durumlarda yapılması
  4. D
    Karşı tarafın sivil yerleşim yerlerine yönelik benzer saldırılarına karşı orantılı bir misilleme (reprisal) olarak seçilmesi
  5. E
    Düşman devletin ekonomik direncini kırmak amacıyla stratejik bir savaş yöntemi olarak genel bir imha politikası izlenmesi

Cevap

Bir devletin kendi ulusal topraklarını işgale karşı savunması sırasında, kendi kontrolündeki bölgelerde ve zorunlu askeri gereklilik halinde uygulanması
Doğru seçenek, 1977 tarihli I No’lu Ek Protokol’ün 54. maddesinin 5. fıkrasında yer alan 'yakıp yıkma' (scorched earth) istisnasını tam olarak yansıtmaktadır. Bu hükme göre, bir devlet kendi ulusal topraklarını işgale karşı savunurken, kendi kontrolü altındaki bölgelerde 'zorunlu askeri gereklilik' (imperative military necessity) hali mevcutsa sivil halkın yaşamı için vazgeçilmez nesneleri tahrip edebilir. Bu, uluslararası hukukun sivil koruması ile ulusal savunma hakkı arasındaki istisnai bir dengedir.

Adım Adım Çözüm

1
1977 tarihli I No’lu Ek Protokol’ün 54. maddesinin genel kuralını analiz et.
Sivil halkın yaşamı için vazgeçilmez olan gıda, su ve tarım alanları gibi nesnelerin tahribi kesin olarak yasaktır.
Harp yöntemleri sivil halkın açlığa mahkum edilmesini bir silah olarak kullanamaz.
2
Maddenin 5. fıkrasındaki (istisna) hükmü değerlendir.
Bir devletin kendi topraklarını işgale karşı savunması durumu istisna olarak belirtilmiştir.
Ulusal savunmanın hayati gereklilikleri, devletin kendi toprağında 'yakıp yıkma' (scorched earth) taktiğine sınırlı izin verir.
3
Seçenekleri bu hukuki kriterlere göre karşılaştır.
Sadece devletin kendi toprağında ve savunma amaçlı olması şartı doğru hukuki zemini oluşturur.
Uluslararası hukuk, bu tür radikal önlemleri sadece özsavunma ve kendi toprağı ile sınırlandırır.

Anahtar Kavram

Harp Yöntemi Olarak Açlığın Yasaklanması ve Yakıp Yıkma (Scorched Earth) İstisnası

Daha Fazla Pratik

1977 Protokol I'deki çevre koruma (Madde 35 ve 55) ile açlığın yasaklanması arasındaki eşik farklarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Harp Araç ve Yöntemleri (Lahey Hukuku)

Bu konudan daha fazla soru