Examkin

Soru

Zorluk: OrtaYargısal Çözüm ve Uluslararası Adalet Divanı (UAD)

Birleşmiş Milletler (BMBM) üyesi bir devletin, diğer iki devlet arasında Uluslararası Adalet Divanı (UADUAD) önünde görülmekte olan bir davaya, uyuşmazlığın temelini oluşturan çok taraflı bir sözleşmenin yorumuyla ilgili olarak müdahale etmesi (interventionintervention) hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Statü'nün 6363. maddesi uyarınca, sözleşmeye taraf olan devletlerin müdahale hakkı vardır ve Divan tarafından yapılan yorum müdahale eden devlet için de bağlayıcı olur.Cevap
  2. B
    Müdahale talebinin kabul edilebilmesi için uyuşmazlığın asıl tarafı olan her iki devletin de bu duruma açık muvafakat vermesi zorunludur.
  3. C
    Müdahale talebinde bulunan devlet, Divan'ın izniyle davaya katıldığı andan itibaren davanın asıl tarafı sıfatını kazanır ve hükmün icrası aşamasında davacı devletle aynı haklara sahip olur.
  4. D
    Divan, üçüncü devletlerin müdahale taleplerini sadece uyuşmazlığın taraflarından birinin daveti üzerine değerlendirebilir ve bu konuda re'sen bir takdir yetkisi yoktur.
  5. E
    Müdahale sonucunda Divan tarafından sunulan beyanlar sadece tavsiye niteliğindedir ve davanın tarafları arasındaki nihai kararı hukuken etkilemez.

Cevap

Uluslararası Adalet Divanı Statüsü'nün 63. maddesi kapsamında, uyuşmazlığın tarafları dışındaki devletlerin taraf olduğu bir sözleşmenin yorumu söz konusu olduğunda bu devletlerin müdahale hakkı bulunur ve bu durumda yapılan yorum müdahale eden devlet için de bağlayıcıdır.
Uluslararası Adalet Divanı Statüsü'nün 6363. maddesine göre, bir davada taraflar dışındaki devletlerin de taraf olduğu bir sözleşmenin yorumlanması söz konusuysa, bu devletler davaya müdahale etme hakkına sahiptir. Bu hak kullanıldığında, Divan'ın sözleşmeye ilişkin yaptığı yorum müdahale eden devlet açısından da hukuken bağlayıcı bir nitelik kazanır.

Adım Adım Çözüm

1
UAD Statüsü'ndeki müdahale türlerini belirleme
Statü'de iki tür müdahale vardır: Madde 62 (Hukuki menfaat) ve Madde 63 (Sözleşme yorumu).
Soruda sorulan 'sözleşme yorumu' durumunun hangi madde kapsamında olduğunu tespit etmek gerekir.
2
Madde 63'ün şartlarını ve hukuki niteliğini analiz etme
Sözleşmeye taraf olan diğer devletlerin müdahale etme 'hakkı' vardır (ihtiyari müdahaleden daha güçlü bir statü).
Müdahalenin bir izin talebi mi yoksa bir hak mı olduğunun belirlenmesi KPSS düzeyi için kritiktir.
3
Müdahalenin sonucunu değerlendirme
Müdahale eden devlet, Divan'ın sözleşme maddesine verdiği anlamı kabul etmiş sayılır ve bu yorum onun için de bağlayıcı hale gelir.
Yargısal çözümün asli niteliği olan bağlayıcılık ilkesinin müdahale kurumuna yansımasını doğrulamak gerekir.

Anahtar Kavram

UAD'da Müdahale Mekanizmaları (Özellikle Madde 63)

İpuçları

1
UAD Statüsü'nün 62. ve 63. maddeleri arasındaki temel farkları hatırlayın.
2
Çok taraflı bir sözleşmenin yorumlanması söz konusu olduğunda diğer tarafların sözleşmenin anlamı üzerindeki menfaatlerini düşünün.
3
Statü Madde 63, müdahaleyi bir hak olarak tanır ancak bunun bedeli Divan'ın yorumunun müdahil devlet için de kesinleşmesidir.

Daha Fazla Pratik

UAD Statüsü Madde 62 kapsamındaki 'hukuki nitelikteki menfaat' (legal interestlegal \ interest) şartı ile Madde 63'teki 'sözleşme yorumu' farkını vakalar (örneğin Haya de la Torre vakası) üzerinden incelemek konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Yargısal Çözüm ve Uluslararası Adalet Divanı (UAD)