Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorUluslararası Örgütlerin Kararları

Uluslararası örgütlerin organları tarafından tesis edilen ve doktrinde "türev (ikincil) kaynaklar" başlığı altında incelenen kararların; uluslararası hukuk normlar hiyerarşisindeki yeri, "yumuşak hukuk" (soft law) niteliği ve Birleşmiş Milletler (BM) sistemi içindeki bağlayıcılığı hususunda aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Uluslararası örgüt kararları, yetkilerini devletlerin doğrudan iradesinden değil kurucu antlaşmadan aldıkları için türev kaynaktır; BM Genel Kurulu kararları dışsal düzeyde tavsiye niteliğindeyken, bütçe ve üyelik gibi örgüt içi idari konularda bağlayıcı hukuki sonuçlar doğurur.Cevap
  2. B
    BM Genel Kurulu tarafından oybirliği ile alınan kararlar, devletlerin egemen iradesini yansıttığı için kurucu antlaşmadan bağımsız olarak doğrudan "asli kaynak" (treaty) statüsüne yükselir ve Jus Cogens normu teşkil eder.
  3. C
    Uluslararası örgütlerin aldığı "yumuşak hukuk" (soft law) kararları, UAD Statüsü Madde 38'de sayılan "hukukun genel ilkeleri" kategorisinde yer aldığı için tüm BM üyesi devletler üzerinde mutlak yargısal bağlayıcılığa sahiptir.
  4. D
    BM Güvenlik Konseyi'nin aldığı tüm kararlar, Genel Kurul kararlarının aksine, BM Şartı'nın 7. Bölümü'ne dayanıp dayanmadığına bakılmaksızın uluslararası hukukun birincil ve en üst hiyerarşik kaynağını oluşturur.
  5. E
    Örgüt kararları, doktrin ve yargı kararları gibi sadece "yardımcı kaynak" statüsündedir ve bu kararların devletlerin uygulamaları üzerinde "opinio juris" (hukuki gereklilik inancı) kanıtı oluşturma yeteneği bulunmamaktadır.

Cevap

Uluslararası örgüt kararları türev kaynaktır; BM Genel Kurulu kararları dışsal olarak tavsiye niteliğindeyken içsel idari konularda bağlayıcıdır ve teamül hukukuna kanıt teşkil edebilir.
Doğru ifade, uluslararası örgüt kararlarının kurucu antlaşmaya dayandığı için "türev" nitelikte olduğunu belirtir. Ayrıca BM Genel Kurulu kararlarının genel olarak tavsiye niteliğinde (yumuşak hukuk) kalmasına rağmen, bütçe ve üyelik gibi idari süreçlerde bağlayıcı güç taşıdığı gerçeğini vurgulayarak konuyu tüm yönleriyle kapsamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Kaynağın mahiyetini belirle.
Örgüt kararları yetkisini kurucu antlaşmadan aldığı için "türev/ikincil" (derivative) kaynaktır.
Asli kaynaklar (antlaşma, teamül) doğrudan devlet iradesiyle oluşurken, kararlar bir kurum aracılığıyla oluşur.
2
BM Genel Kurulu kararlarının bağlayıcılığını analiz et.
Genel Kurul kararları devletler arası ilişkilerde (dışsal) tavsiye niteliğindedir (yumuşak hukuk).
BM Şartı Genel Kurul'a yasama yetkisi değil, tavsiye yetkisi vermiştir.
3
İstisnai bağlayıcılık durumlarını saptama.
Bütçe onayı, yeni üye kabulü ve organ seçimleri gibi örgüt içi (içsel) kararlar tüm üyeler için bağlayıcıdır.
Örgütün işleyişinin devamı için bu yetkilerin hukuken bağlayıcı olması zorunludur.
4
Teamül hukuku ile ilişkiyi kur.
Genel Kurul kararları, devletlerin bir kuralı hukuk olarak kabul ettiklerini gösteren "opinio juris" kanıtı olabilir.
Sürekli ve genel kabul gören kararlar, teamül hukukunun oluşum sürecini hızlandırır veya teyit eder.

Anahtar Kavram

Türev Kaynaklar ve Yumuşak Hukuk

Daha Fazla Pratik

Uluslararası Adalet Divanı'nın Nükleer Silahların Tehdidi veya Kullanımı (1996) Danışma Görüşü'ndeki Genel Kurul kararlarının 'opinio juris' değerine dair analizini inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Uluslararası Örgütlerin Kararları