Soru

Zorluk: KolayDünya Sistemleri Teorisi

Uluslararası ilişkiler disiplininde yapısalcı yaklaşımlar arasında yer alan Immanuel Wallerstein, kapitalist dünya-ekonomisini analiz ederken merkez ve çevre ülkeler arasındaki keskin kutuplaşmanın sistemi istikrarsızlaştıracağını savunur. Bu nedenle Wallerstein, sistemin devamlılığını sağlayan ve her iki bölgenin de ekonomik özelliklerini taşıyan bir "ara kategori" tanımlamıştır. Bu teorik modelde "tampon bölge" işlevi gören yapısal katman aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Yarı-çevreCevap
  2. B
    Ulus-devlet
  3. C
    Uluslararası rejim
  4. D
    Üçüncü dünya
  5. E
    Küresel hegemonya

Cevap

Yarı-çevre katmanı, hem merkez hem çevre özelliklerini barındırarak sistemin istikrarını sağlayan tampon yapıdır.
Yarı-çevre kavramı, hem sömüren (çevreye karşı) hem de sömürülen (merkeze karşı) konumda olan ülkeleri kapsar. Bu ülkeler, sistemdeki radikal kopuşları engelleyerek merkez ile çevre arasında bir denge mekanizması kurar.

Adım Adım Çözüm

1
Dünya Sistemleri Teorisi'nin (Wallerstein) temel yapısal birimlerini tanımla.
Teori; merkez (core), yarı-çevre (semi-periphery) ve çevre (periphery) olmak üzere üçlü bir yapı öngörür.
Teorinin yapı taşlarını anlamak, ara kategoriyi bulmak için gereklidir.
2
Soruda belirtilen 'tampon bölge' ve 'ara kategori' özelliklerini bu yapılarla eşleştir.
Yarı-çevre, merkezden çevreden gelen baskıları emen ve sistemin çökmesini engelleyen ara katmandır.
Bağımlılık Teorisi'nden farkını ortaya koyan temel unsur bu orta katmandır.

Anahtar Kavram

Dünya Sistemleri Analizi'nde Üçlü Yapı (Merkez-Yarı Çevre-Çevre)
Bu soruyu puanla