Examkin

Soru

Zorluk: ZorUluslararası Örgütlerin Kararları

Uluslararası hukukta uluslararası örgütlerin organları tarafından alınan kararlar (resolutions), kural olarak Birleşmiş Milletler (BM) Antlaşması gibi kurucu bir belgeye dayanmaktadır. Bu durum, söz konusu kararların hukuk kaynakları arasındaki yeri ve etkileri konusunda doktrinde çeşitli tartışmaları beraberinde getirmiştir.

Uluslararası örgüt kararlarının hukuki niteliği ve 'türev kaynak' statüsü dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi uluslararası hukuk ilkeleriyle tam olarak bağdaşmaktadır?

  1. Örgüt kararları yetkilerini kurucu antlaşmadan aldıkları için türev kaynak kabul edilirler; tavsiye niteliğindeki Genel Kurul kararları ise devletlerin uygulamasıyla birleştiğinde uluslararası teamül hukukunun 'opinio juris' unsuru için kanıt oluşturabilir.Cevap
  2. B
    Uluslararası örgüt kararları, UAD Statüsü'nün 38. maddesinde yer alan asli kaynaklar hiyerarşisinde 'hukukun genel ilkeleri' başlığı altında incelendiği için tüm devletler üzerinde doğrudan icra edilebilir niteliktedir.
  3. C
    BM Güvenlik Konseyi'nin BM Şartı'nın 7. Bölümü çerçevesinde aldığı kararlar, örgütün türev işlem kapasitesinden bağımsız olarak, kendiliğinden 'jus cogens' norm niteliği kazanır ve hiyerarşinin en üstünde yer alır.
  4. D
    Örgütün kendi iç işleyişine, bütçe düzenlemelerine ve üyelik işlemlerine ilişkin aldığı idari kararlar, üye devletler için hukuken bağlayıcı olmayan 'yumuşak hukuk' (soft law) örnekleri olarak kabul edilir.
  5. E
    Genel Kurul tarafından oybirliğiyle alınan kararlar, devletlerin egemenlik rızasını ortadan kaldırdığı için doğrudan doğruya birer uluslararası antlaşma hükmü gibi asli kaynak statüsünde değerlendirilir.

Cevap

Örgüt kararlarının yetkilerini kurucu antlaşmadan alarak türev kaynak niteliği taşıması ve Genel Kurul kararlarının teamül hukukunun 'opinio juris' unsuru için kanıt teşkil edebileceği ifadesi doğrudur.
Doğru ifade, uluslararası örgüt kararlarının hukuki temelini (kurucu antlaşma) ve doktrindeki en önemli işlevlerinden birini (teamül hukukuna kanıt teşkil etme) tam olarak yansıtmaktadır. Örgüt kararları 'türev kaynak' olarak tanımlanır ve özellikle BM Genel Kurulu kararları, devletlerin 'opinio juris'ini (hukuki gereklilik inancı) göstermesi bakımından teamül hukukunun tespitinde kritik birer delildir.

Adım Adım Çözüm

1
Uluslararası örgüt kararlarının kaynağını belirleme
Bu kararlar bir kurucu antlaşmaya dayanır, bu yüzden 'türev (ikincil) kaynak' olarak adlandırılır.
Asli kaynak olan antlaşmadan türetildikleri için hiyerarşik olarak ona bağlıdırlar.
2
BM Genel Kurulu kararlarının hukuki etkisini analiz etme
Genel Kurul kararları kural olarak bağlayıcı değildir (yumuşak hukuk), ancak devletlerin genel kabulünü yansıttığında teamül hukukunun delili olabilir.
Teamül hukukunun oluşması için gerekli olan 'hukuki gereklilik inancı' (opinio juris), bu kararlardaki devlet beyanlarıyla tespit edilebilir.
3
Diğer seçeneklerin hatalarını ayıklama
Güvenlik Konseyi kararlarının jus cogens olmadığı, iç kararların bağlayıcı olduğu ve UAD Statüsü'nde örgüt kararlarının doğrudan sayılmadığı saptandı.
Hukuk hiyerarşisindeki kesin ayrımları yapmak doğru cevaba ulaşmayı sağlar.

Anahtar Kavram

Türev kaynak niteliği ve Genel Kurul kararlarının teamül kanıtı olma işlevi
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Uluslararası Örgütlerin Kararları