Soru

Zorluk: OrtaAntianginal İlaçlar

Kronik stabil anjina pektoris tanısı olan 6565 yaşında bir erkek hastada, tekli ilaç tedavisine rağmen anjinal atakların devam etmesi üzerine tedaviye nitrat ve beta-blokör kombinasyonu eklenmesi planlanmaktadır. Bu kombinasyonun temel amacı, her iki ilaç grubunun da miyokardın oksijen gereksinimini farklı mekanizmalarla azaltması ve birbirlerinin istenmeyen hemodinamik etkilerini kompanse etmeleridir.

Buna göre, bu kombinasyonda beta-blokörlerin nitratlara bağlı gelişen (I) etkisini; nitratların ise beta-blokörlere bağlı gelişen (II) etkisini önlemesi/dengelemesi beklenir.

Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerlere (I ve II) sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

  1. Refleks taşikardi — Ventrikül doluş hacmi (end-diyastolik hacim) artışıCevap
  2. B
    Ventrikül doluş hacmi artışı — Refleks taşikardi
  3. C
    Bradikardi — Sistemik vasküler direnç artışı
  4. D
    Periferik ödem — Koroner vazospazm
  5. E
    Pozitif inotropi — Hipotansiyon

Cevap

Beta-blokörlerin nitratlara bağlı gelişen refleks taşikardiyi önlemesi; nitratların ise beta-blokörlere bağlı gelişen ventrikül doluş hacmi (end-diyastolik hacim) artışını dengelemesi beklenir.
Klinik kullanımda nitratlar ve beta-blokörler birbirlerini tamamlar. Nitratların en önemli sınırlayıcı yan etkisi olan refleks taşikardi ve inotropi artışı, beta-blokörlerin negatif kronotrop ve inotrop etkileriyle baskılanır. Öte yandan, beta-blokörlerin kalp hızını düşürmesiyle artan ventrikül doluş hacmi (ve dolayısıyla duvar gerilimi), nitratların venöz göllenme yaparak preloadu düşürmesi sayesinde dengelenir. Bu sinerji miyokardiyal oksijen sunum/istem dengesini iyileştirir.

Adım Adım Çözüm

1
Nitratların hemodinamik etkilerini analiz et.
Nitratlar güçlü venodilatörlerdir. Preloadu (venöz dönüşü) azaltırlar ancak baroreseptör refleksi tetikleyerek kalp hızını ve kontraktiliteyi artırırlar (refleks taşikardi).
Bu refleks yanıt miyokardın oksijen tüketimini artırarak nitratın yararlı etkisini kısıtlayabilir.
2
Beta-blokörlerin hemodinamik etkilerini analiz et.
Beta-blokörler kalp hızını ve kontraktiliteyi azaltır. Kalp hızı azaldığında diyastol süresi uzar, bu da ventrikül doluş hacminin (end-diyastolik hacim/EDV) artmasına neden olur.
EDV artışı ventrikül duvar gerilimini (Laplace yasası) ve dolayısıyla oksijen tüketimini artırabilir.
3
Kombinasyonun sinerjik etkisini değerlendir.
Beta-blokörler nitratın neden olduğu refleks taşikardiyi baskılar. Nitratlar ise venodilatasyon yaparak beta-blokörün neden olduğu EDV artışını (preload artışını) aşağı çeker.
Böylece miyokardın oksijen tüketimi her iki yönden de (hız ve duvar gerilimi) optimize edilmiş olur.

Anahtar Kavram

Antianginal ilaç kombinasyonlarında (Nitrat + Beta-Blokör) amaç, ilaçların doğrudan antiiskemik etkilerini birleştirirken birbirlerinin 'refleks' veya 'kompansatuar' hemodinamik dezavantajlarını nötralize etmektir.

Daha Fazla Pratik

Nitratların uzun süreli kullanımında gelişen toleransı (Pazartesi hastalığı - Monday disease) ve bu durumda sülfhidril (SHSH) gruplarının rolünü inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla