Lokal anestezik ajanlar periferik sinirlere uygulandığında, farklı sinir lifi tiplerinin bu ilaçlara olan duyarlılığı anatomik ve fizyolojik özelliklerine göre değişiklik gösterir. Bu durum klinik pratikte 'diferansiyel blok' olarak adlandırılır ve fonksiyonların belirli bir sırayla kaybolmasına neden olur.
Buna göre, bölgesel anestezi uygulanan bir hastada aşağıdaki fizyolojik fonksiyonlardan hangisinin lokal anestezik blokajına en dirençli olması ve dolayısıyla en son ortadan kalkması beklenir?
- ASempatik vazomotor tonus
- BKeskin lokalize ağrı duyusu
- CSıcak ve soğuk ısı duyusu
- DHafif dokunma ve basınç duyusu
- İskelet kası motor aktivitesiCevap
Cevap
İskelet kası motor aktivitesi (Tip A-alfa liflerinin fonksiyonu)
İskelet kası motor aktivitesinden sorumlu olan Tip A- lifleri, sinir lifleri arasında çapı en büyük ve miyelin kılıfı en kalın olan liflerdir. Lokal anestezikler, sodyum kanallarını bloke edebilmek için sinir zarına nüfuz etmelidir. Lif çapı büyüdükçe ve miyelin kılıf kalınlaştıkça ilacın etkili konsantrasyonlara ulaşarak ardışık Ranvier boğumlarını bloke etmesi zorlaşır. Bu nedenle, periferik blok uygulamalarında duyu kayıpları oluştuktan sonra motor fonksiyonlar en son kaybolur. Derlenme (bloktan çıkış) aşamasında ise fonksiyonların geri dönüşü bu sıranın tam tersi yönde işler; ilk olarak motor fonksiyonlar geri döner.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Lokal Anesteziklerde Diferansiyel Blok (Sinir Liflerinin Duyarlılık Sırası)
İpuçları
1
Lokal anestezikler anatomik olarak ince ve miyelinsiz lifleri, kalın ve miyelinli liflere göre daha kolay bloke eder.
2
Sinir lifleri arasında çapı en büyük ve miyelin kılıfı en kalın olanlar, istemli kas hareketlerini sağlayan Tip A-alfa lifleridir.
3
Diferansiyel blokta kayıp sırası (en duyarlıdan en dirençliye doğru): Otonomik > Ağrı/Isı > Dokunma > Motor şeklindedir.
Daha Fazla Pratik
Bupivakain ve ropivakain gibi farklı lokal anestezik ajanların duyu-motor ayrımı (diferansiyel blok) yapabilme kapasitelerini karşılaştıran klinik özellikleri tekrar ediniz.
Alternatif Yöntem
Diferansiyel blokaj sırasını, diş hekimliğinde veya doğumda epidural anestezi sonrası yaşanan hislerle ilişkilendirebilirsiniz; önce ağrı kaybolur (cerrahi başlar) ancak hasta hala dokunmayı hissedebilir ve bacağını bir süre daha oynatabilir (motor blok en son gerçekleşir).
Tahmini Süre:1m 0s