54 yaşında erkek hasta, son 2 haftadır her yemekten yaklaşık 1-2 saat sonra ortaya çıkan, … — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

$54$ yaşında erkek hasta, son $2$ haftadır her yemekten yaklaşık $1-2$ saat sonra ortaya çıkan, fışkırır tarzda, safra içermeyen kusma şikayetiyle başvuruyor. Özgeçmişinde $10$ yıldır devam eden ve düzensiz tedavi aldığı bilinen duodenum ülseri öyküsü mevcuttur. Fizik muayenesinde dehidratasyon bulguları ve epigastrik bölgede çalkantı sesi ( $succession$ $splash$ ) saptanıyor.

Bu hastada görülmesi beklenen asit-baz ve elektrolit bozukluğu aşağıdakilerden hangisidir?

Hipokalemik, hipokloremik metabolik alkalozCevap
B
Hiperkalemik, hiperkloremik metabolik asidoz
C
Hipokalemik, hiperkloremik metabolik asidoz
D
Hiperkalemik, hipokloremik metabolik alkaloz
E
Normokalemik, normokloremik metabolik asidoz

Cevap

Hipokalemik, hipokloremik metabolik alkaloz

Doğru yanıt olan hipokalemik, hipokloremik metabolik alkaloz, pilor darlığına bağlı safrasız kusmaların klasik sonucudur. Mideden kaybedilen hidrojen iyonları alkalozu, klor iyonları hipokloremiyi başlatır. Vasküler hacmin azalması (dehidratasyon) nedeniyle aktive olan renin-anjiyotensin-aldosteron sistemi, böbreklerden sodyum tutarken potasyum ve hidrojen atılımını artırır. Bu durum hem hipokalemiyi derinleştirir hem de idrarın alkaloz tablosuna rağmen asidik olmasına (paradoksal asidüri) yol açar.

Adım Adım Çözüm

Klinik tabloyu analiz et

Kronik duodenum ülseri zemininde gelişen safrasız kusma ve çalkantı sesi, pilor darlığını (gastrik çıkış obstrüksiyonu) düşündürür.

Pilor darlığı, mide içeriğinin distal pasajını engelleyerek birikime ve kusmaya yol açar.

Kaybedilen içeriği değerlendir

Kusma ile bol miktarda mide asidi (

HCl

), klor ve potasyum kaybedilir.

Mide sekresyonu hidrojen, klor ve potasyumdan zengindir.

Metabolik tabloyu belirle

H^+

kaybı metabolik alkaloza,

Cl^-

kaybı hipokloremiye,

K^+

kaybı ise hipokalemiye neden olur.

Sıvı kaybı sonucu gelişen sekonder hiperaldosteronizm, böbreklerden potasyum atılımını daha da artırarak hipokalemiyi derinleştirir.

Anahtar Kavram

Pilor stenozunda (Gastrik çıkış obstrüksiyonu) gelişen metabolik tablo

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru