Soru

Zorluk: Çok zorBağ Dokusu (Hücreler ve Lifler)

Bağ dokusu ekstraselüler matrisinin (ECM) temel maddesini (ground substance) oluşturan glikozaminoglikanlar (GAG), dokunun viskoelastik özelliklerini ve moleküler filtrasyon kapasitesini belirler. Bu grupta yer alan hyaluronan (hyaluronik asit), hem moleküler boyutu hem de biyosentez basamakları açısından diğer sülfatlı GAG'lardan (kondroitin sülfat, dermatan sülfat, keratan sülfat vb.) belirgin farklar gösterir. Buna göre, hyaluronan ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Sentezi fibroblastların granüllü endoplazmik retikulumunda başlar ve Golgi aygıtında sülfasyon aşamasını tamamladıktan sonra ekzositozla salınır.
  2. Yapısında sülfat grubu içermez, bir çekirdek proteine (core protein) kovalent olarak bağlı değildir ve plazma membranındaki hyaluronan sentaz enzimi tarafından doğrudan hücre dışına sentezlenir.Cevap
  3. C
    Proteoglikan agregatlarının oluşumu sırasında, kondroitin sülfat zincirlerinin birbirine kovalent bağlarla bağlanmasını sağlayan bir 'bağlayıcı protein' (link protein) işlevi görür.
  4. D
    Diğer GAG tipleri ile karşılaştırıldığında en düşük moleküler ağırlığa sahip olan bileşendir ve sadece kıkırdak dokusunda Tip II kollajen ile birlikte bulunur.
  5. E
    Yapısındaki yoğun karboksil grupları nedeniyle rutin H&E boyamalarında kuvvetli asidofilik özellik göstererek parlak pembe renkte boyanır.

Cevap

Hyaluronan, sülfat grubu içermeyen, bir çekirdek proteine bağlı olmayan ve plazma membranındaki hyaluronan sentaz tarafından sentezlenen tek glikozaminoglikandır.
Hyaluronan (hyaluronik asit), glikozaminoglikanlar içinde sülfat grubu içermeyen tek üyedir. Diğer GAG'lar gibi bir çekirdek proteine kovalent bağlanarak proteoglikan monomeri oluşturmaz. En belirgin farkı ise sentez yeridir; organellerde değil, plazma membranında yer alan hyaluronan sentaz kompleksi tarafından doğrudan ekstraselüler ortama sentezlenir.

Adım Adım Çözüm

1
Glikozaminoglikanların (GAG) yapısal sınıflandırmasını değerlendir.
GAG'lar sülfatlı (Kondroitin, Keratan, Dermatan, Heparan sülfat) ve sülfatsız (Hyaluronan) olarak ikiye ayrılır.
Hyaluronan'ın en temel yapısal farkı sülfat grubu içermemesidir.
2
Proteoglikan oluşum mekanizmasını analiz et.
Sülfatlı GAG'lar Golgi'de bir 'core protein'e bağlanarak proteoglikanları oluştururken, Hyaluronan bir proteine kovalent bağlanmaz.
Bu özellik hyaluronan'ı proteoglikan monomeri olmaktan çıkarır; ancak agregatların omurgasını oluşturmasını sağlar.
3
Hücresel sentez yerini belirle.
Diğer GAG'lar organellerde (GER/Golgi) sentezlenirken, hyaluronan integral membran proteini olan hyaluronan sentaz tarafından doğrudan ECM'ye salınır.
Sentez yerindeki bu farklılık hyaluronan'ın devasa boyutlara ulaşabilmesini sağlar.

Anahtar Kavram

Hyaluronan'ın özgün biyosentezi ve moleküler organizasyonu

Daha Fazla Pratik

Proteoglikan agregatlarının (aggrecan gibi) yapısını ve hiyalin kıkırdaktaki düzenini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla