Soru

Zorluk: OrtaAdrenal Korteks Hormonları

Halsizlik, iştahsızlık ve deri renginde özellikle eklem bölgeleri ile mukozalarda belirgin koyulaşma (hiperpigmentasyon) şikayetiyle başvuran 4242 yaşındaki bir erkek hastada; kan basıncı 85/5085/50 mmHg, serum sodyumu 131131 mEq/L ve serum potasyumu 6.16.1 mEq/L olarak saptanmıştır. Bu hastadaki klinik tablo ve hormonal regülasyon mekanizmaları göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi beklenen bir bulgudur?

  1. Adrenal korteksin tüm tabakalarında fonksiyon kaybı ve plazma renin aktivitesinde artışCevap
  2. B
    Adenohipofiz kaynaklı ACTHACTH yetmezliği ve zona glomerulosa tabakasının yapısal bütünlüğünün korunması
  3. C
    Zona fasciculata hücrelerinde ACTHACTH bağımlı hipertrofi ve sekonder hipertansiyon gelişimi
  4. D
    Plazma potasyum seviyesindeki artışa yanıt olarak aldosteron sentezinde kompansatuar artış
  5. E
    Jukstaglomerüler hücrelerden salgılanan renin miktarında azalma ve hipokalemi gelişimi

Cevap

Adrenal korteksin tüm tabakalarında fonksiyon kaybı ve plazma renin aktivitesinde artış beklenen bir bulgudur.
Hastada saptanan hiperpigmentasyon, kan basıncı düşüklüğü ve potasyum yüksekliği, adrenal korteksin tüm katmanlarının (glomerulosa, fasikulata, retikularis) hasar gördüğü primer adrenal yetmezliği (Addison hastalığı) işaret eder. Aldosteron sentezinin (zona glomerulosa) bozulması, renal sodyum kaybına ve potasyum tutulumuna yol açar. Düşen kan basıncı ve sodyum seviyeleri, jukstaglomerüler hücreleri uyararak plazma renin aktivitesinde belirgin bir artışa neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik belirtilerin analizi
Halsizlik ve deri renginde koyulaşma (hiperpigmentasyon), ACTHACTH hormonunun aşırı arttığını gösterir (pro-opiomelanokortin türevi).
Primer adrenal yetmezlikte kortizolün negatif feedback etkisi ortadan kalktığı için hipofizden aşırı ACTHACTH salgılanır.
2
Elektrolit ve kan basıncı kontrolü
Hiponatremi (131131 mEq/L), hiperkalemi (6.16.1 mEq/L) ve hipotansiyon tablosu aldosteron eksikliğini kanıtlar.
Zona glomerulosa tarafından üretilen aldosteron, sodyum geri emilimi ve potasyum atılımından sorumludur.
3
Regülasyon mekanizmasının belirlenmesi
Düşük aldosteron seviyeleri, jukstaglomerüler hücreler üzerindeki baskıyı kaldırarak renin salgısını maksimize eder.
Aldosteron eksikliği sonucu düşen kan basıncı ve sodyum, RAAS sistemini güçlü bir şekilde aktive eder.

Anahtar Kavram

Primer Adrenal Yetmezlik (Addison Hastalığı) Fizyolojisi
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla