Bir hastaya dağılım hacmi (Vd) 40\text{ L} ve klerensi (Cl) 4\text{ L/saat} olan bir ilaç … — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Bir hastaya dağılım hacmi ( $Vd$ ) $40\text{ L}$ ve klerensi ( $Cl$ ) $4\text{ L/saat}$ olan bir ilaç sabit hızla intravenöz infüzyonla verilmektedir. Bu ilacın plazma konsantrasyonunun, kararlı durum konsantrasyonunun ( $C_{ss}$ ) yaklaşık $\%94$ 'üne ulaşması için geçmesi gereken süre kaç saattir? ( $\\ln 2 \\approx 0,7$ alınız)

A
$7$
B
$14$
C
$21$
$28$ Cevap
E
İlacın eliminasyonu sıfırıncı derece kinetiğe sahip olduğu için bu süre hesaplanamaz.

Cevap

İlacın kararlı durum konsantrasyonunun yaklaşık %94'üne ulaşması için 28 saat geçmesi gerekir.

Verilen

Vd

(

40\text{ L}

) ve

Cl

(

4\text{ L/saat}

) değerlerine göre ilacın yarı ömrü

t_{1/2} = (0,7 \times 40) / 4 = 7\text{ saat}

olarak hesaplanır. Farmakokinetik kurallara göre, sabit hızda infüzyon yapılan bir ilacın plazma konsantrasyonu 1 yarı ömürde

\%50

, 2 yarı ömürde

\%75

, 3 yarı ömürde

\%87,5

ve 4 yarı ömürde

\%93,75

(yaklaşık

\%94

) oranında kararlı duruma ulaşır. Bu durumda

4 \times 7 = 28\text{ saat}

geçmesi gerekmektedir.

Adım Adım Çözüm

İlacın yarı ömrünü (

t_{1/2}

) klerens ve dağılım hacmi kullanarak hesaplayınız.

t_{1/2} = \frac{0,7 \times Vd}{Cl} = \frac{0,7 \times 40}{4} = 7\text{ saat}

Birinci derece kinetiğe uyan ilaçlarda yarı ömür, dağılım hacmi ve klerens arasındaki temel ilişki budur.

Kararlı durum konsantrasyonunun (

C_{ss}

) %94'üne ulaşmak için gereken yarı ömür sayısını belirleyiniz.

4 yarı ömür (

1 \rightarrow 50\%, 2 \rightarrow 75\%, 3 \rightarrow 87,5\%, 4 \rightarrow 93,75\%

)

Birinci derece kinetikte her yarı ömürde hedeflenen kararlı durumun kalan kısmının yarısı kadar artış sağlanır.

Toplam süreyi hesaplamak için yarı ömür süresini yarı ömür sayısıyla çarpınız.

7\text{ saat} \times 4 = 28\text{ saat}

Kararlı duruma ulaşma süresi ilacın yarı ömrüne bağlıdır ve genellikle 4-5 yarı ömür sürer.

Anahtar Kavram

Birinci derece kinetiğe uyan ilaçlarda kararlı durum konsantrasyonuna (

C_{ss}

) ulaşma süresi sadece ilacın yarı ömrüne (

t_{1/2}

) bağlıdır ve infüzyon hızından bağımsızdır. Yaklaşık 4 yarı ömürde %93,75, 5 yarı ömürde ise %97 oranında kararlı duruma ulaşılır.

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru