Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorHipofiz ve Paratiroid Patolojileri

38 yaşında bir erkek hasta, geçmeyen mide ağrıları ve tekrarlayan peptik ülserler nedeniyle değerlendiriliyor. Laboratuvar bulgularında hipergastrinemi ile birlikte serum kalsiyum düzeyi 12.4 mg/dL12.4~mg/dL (Normal: 8.5−10.58.5-10.5) ve paratiroid hormonu (PTH) düzeyi yüksek saptanıyor. Yapılan kraniyal MR'da sella tursika içerisinde optik kiazmaya bası yapan bir kitle izleniyor. Hastanın ailesinde benzer endokrin sorunlar olduğu biliniyor. Bu hastadaki klinik tablo ve olası morfolojik bulgularla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Paratiroid bezlerinde saptanan 'chief cell' (esas hücre) hiperplazisi, morfolojik olarak belirgin bir fibröz kapsül ve çevresinde basıya uğramış normal paratiroid dokusu ile karakterizedir.
  2. B
    Hipofizdeki kitlenin hiperkortizolizme neden olan bir adenom olması durumunda, tümör hücrelerinin sitoplazmasında tipik olarak 'Crooke hyalin' değişimi izlenir.
  3. Bu hastada izlenen tümörlerin patogenezinde 11q13 lokusunda yer alan bir tümör baskılayıcı genin germ-hattı mutasyonu ve somatik heterozigotluk kaybı rol oynar.Cevap
  4. D
    Hipofizdeki kitleden yapılan biyopsinin immünohistokimyasal incelemesinde SF-1 transkripsiyon faktörü pozitifliği saptanması, tümörün ACTH üreten hücrelerden köken aldığını kanıtlar.
  5. E
    Paratiroidlerdeki büyümenin nedenini saptamada 'Cyclin D1' (PRAD1) aşırı ekspresyonunun gösterilmesi, bu sendroma özgü en spesifik moleküler tanı yöntemidir.

Cevap

Hastanın klinik tablosu (3P: Pituitary, Parathyroid, Pancreas) MEN-1 sendromu ile uyumludur ve bu tablo 11q13 lokusundaki tümör baskılayıcı gen mutasyonu ile ilişkilidir.
Hastada saptanan gastrinoma (peptik ülser/hipergastrinemi), primer hiperparatiroidi (12.4 mg/dL12.4~mg/dL kalsiyum ve yüksek PTH) ve hipofiz adenomu (optik kiazmaya bası) bulguları klasik MEN-1 (Wermer) sendromudur. Bu sendromun moleküler temelinde 11q13 lokusunda bulunan MEN1 tümör baskılayıcı geninin kaybı yatar. Knudson'ın iki-vuruş hipotezine göre, bir alelde germ-hattı mutasyonu olan bireyde, somatik olarak ikinci alelin de kaybı (heterozigotluk kaybı - LOH) ile neoplaziler gelişir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik sendrom tanısı koymak
Zollinger-Ellison (gastrinoma), hiperparatiroidi ve hipofiz adenomu birlikteliği MEN-1 (Wermer) sendromu olarak tanımlanır.
Bu üçlü bulgu kümesi tipik olarak otozomal dominant geçişli MEN-1 sendromunda görülür.
2
Genetik ve moleküler temeli belirlemek
MEN-1 geni 11q13 kromozom bölgesinde yer alır ve menin proteinini kodlayan bir tümör baskılayıcı gendir.
Hastalık Knudson'ın 'iki-vuruş' hipotezine uygun olarak genin heterozigotluk kaybı (LOH) ile ortaya çıkar.
3
Morfolojik bulguları doğrulamak
MEN-1'de paratiroid tutulumu genellikle multisantrik esas hücre (chief cell) hiperplazisidir.
Sendromik vakalarda morfolojik olarak tek bezli adenomdan ziyade tüm bezlerin risk altında olduğu hiperplazi beklenir.

Anahtar Kavram

Multiple Endokrin Neoplazi Tip 1 (MEN-1) patogenezi ve organ-spesifik patolojik bulguları.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Hipofiz ve Paratiroid Patolojileri

Bu konudan daha fazla soru