Soru

Zorluk: OrtaHipofiz ve Hipotalamus Hastalıkları

2626 yaşında kadın hasta, son 33 aydır devam eden galaktore ve adet görememe (sekonder amenore) şikayeti ile başvuruyor. Laboratuvar incelemesinde serum prolaktin düzeyi 85 ng/mL85 \text{ ng/mL} (N: 5255-25) olarak saptanıyor. Hipofiz MRG incelemesinde adenohipofiz sol kanadında 4 mm4 \text{ mm} boyutunda, çevre dokuya göre kontrastlanması az olan mikroadenom ile uyumlu görünüm izleniyor. Hastanın özgeçmişinden yaklaşık 11 aydır dispeptik yakınmaları nedeniyle metoklopramid kullandığı öğreniliyor.

Bu hasta için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Metoklopramid kullanımına ara verildikten 72 saat sonra prolaktin ölçümünün tekrarlanmasıCevap
  2. B
    Dopamin agonisti (kabergolin) tedavisine başlanması
  3. C
    Kitlenin boyutu ve klinik semptomlar nedeniyle transsfenoidal cerrahi planlanması
  4. D
    Optik kiyazma basısı açısından görme alanı muayenesi yapılması
  5. E
    Serum prolaktin düzeyinin gerçek değerini saptamak için dilüsyonlu (hook effect) çalışma istenmesi

Cevap

Metoklopramid kullanımına ara verildikten 72 saat sonra prolaktin ölçümünün tekrarlanması
Metoklopramid, güçlü bir dopamin reseptör antagonistidir ve dopaminin prolaktin üzerindeki baskılayıcı etkisini kaldırarak serum prolaktin düzeyini genellikle 100 ng/mL100 \text{ ng/mL}'nin altındaki değerlere yükseltebilir. Hipofizdeki 4 mm4 \text{ mm}'lik lezyon, bu düzeydeki bir prolaktin yüksekliği ile tam uyumlu olmayabileceği gibi, toplumda sık görülen bir 'insidentaloma' (rastlantısal kitle) da olabilir. Bu nedenle, ilaca bağlı hiperprolaktinemi olasılığını dışlamak için ilaca ara verildikten 33 gün sonra testin tekrarlanması en doğru yaklaşımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Hiperprolaktinemi ve MRI bulgusunu değerlendir
Hafif hiperprolaktinemi (85 ng/mL85 \text{ ng/mL}) ve bir mikroadenom (4 mm4 \text{ mm}) mevcut.
Tanısal süreci başlatmak için mevcut veriler analiz edilir.
2
İlaç öyküsünü sorgula ve potansiyel etkisini belirle
Metoklopramid kullanımı saptandı; bu ilaç dopamin antagonisti olduğu için hiperprolaktinemi yapabilir.
Sekonder nedenlerin dışlanması, hipofiz insidentalomaları ile gerçek adenomların ayrımı için kritiktir.
3
Tanısal doğrulama için uygun süreyi bekle
İlaç kesildikten 33 gün (7272 saat) sonra prolaktin düzeyi normale dönerse primer neden ilaçtır.
Dopamin antagonistlerinin etkisi ilaç kesildikten sonra kısa sürede ortadan kalkar.

Anahtar Kavram

İlaca bağlı hiperprolaktinemi ve hipofiz insidentaloması ayrımı

Daha Fazla Pratik

Makroprolaktinemi (big-big prolaktin) durumunun laboratuvar ve klinik ayrımını gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla