Soru

Zorluk: ZorAromatik Amino Asit Metabolizması

Kronik diz ağrısı ve her iki sklerasında koyu renkli lekeler saptanan 45 yaşındaki erkek hastanın idrarının bekletildiğinde siyahlaştığı gözleniyor. Alkaptonüri tanısı konulan bu hastada, homogentisik asit birikimini ve doku hasarını (okronozis) azaltmak amacıyla kullanılan nitisinon (NTBC), aşağıdaki enzimlerden hangisini inhibe ederek etki gösterir?

  1. A
    Homogentisat oksidaz
  2. 4-hidroksifenilpiruvat dioksijenazCevap
  3. C
    Tirozin aminotransferaz
  4. D
    Fenilalanin hidroksilaz
  5. E
    Fumarilasetoasetat hidrolaz

Cevap

Nitisinon (NTBC), Alkaptonüri hastalarında doku hasarına yol açan homogentisik asit oluşumunu engellemek için 4-hidroksifenilpiruvat dioksijenaz (p-HPPD) enzimini inhibe eder.
Alkaptonüri'de biriken homogentisik asit (HGA), tirozin katabolizmasında 4-hidroksifenilpiruvatın dönüşümü ile oluşur. Nitisinon (NTBC), 4-hidroksifenilpiruvat dioksijenaz (p-HPPD) enzimini inhibe ederek HGA üretimini dramatik şekilde azaltır. Bu ilaç aynı zamanda Tirozinemi Tip 1 tedavisinde de en uçtaki toksik ürün olan süksinilaseton oluşumunu engellemek için aynı mekanizmayla kullanılır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları değerlendirme
Okronozis (kıkırdak ve sklerada pigment birikimi), artralji ve idrarın havayla temasında siyahlaşması Alkaptonüri tanısını doğrular.
Alkaptonüri, tirozin katabolizmasında görevli homogentisat oksidaz enziminin eksikliği ile karakterize bir metabolik hastalıktır.
2
Patofizyolojik birikimi tanımlama
Hastalıkta eksik enzim nedeniyle homogentisik asit (HGA) birikir ve bu madde oksitlenerek okronotik pigmentlere dönüşür.
Dokulardaki siyah/koyu renkli pigment birikimi eklem hasarının ve semptomların temel nedenidir.
3
Tedavi mekanizmasını belirleme
Nitisinon kullanımı, homogentisik asit oluşumunun bir önceki basamağında yer alan 4-hidroksifenilpiruvat dioksijenaz (p-HPPD) enzimini bloke eder.
Biriken toksik metabolitin sentezini daha üst bir basamaktan kesmek, biyokimyasal hasarı önlemenin en etkili yoludur.

Anahtar Kavram

Alkaptonüri ve Herediter Tirozinemi Tip 1'de Nitisinon'un ortak hedefi olan p-HPPD inhibisyonu.
Bu soruyu puanla