65 yaşında erkek hastaya, invaziv mesane kanseri nedeniyle radikal sistektomi ve üreterosi… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

$65$ yaşında erkek hastaya, invaziv mesane kanseri nedeniyle radikal sistektomi ve üreterosigmoidostomi operasyonu uygulanmıştır. Postoperatif $3.$ ay kontrolünde hastada belirgin halsizlik ve iştahsızlık saptanmıştır. Hastanın laboratuvar tetkikleri aşağıda verilmiştir:

Parametre	Değer
$pH$	$7.28$
$pCO_2$	$32 mmHg$
$HCO_3^-$	$15 mEq/L$
$Na^+$	$142 mEq/L$
$Cl^-$	$117 mEq/L$
$K^+$	$3.1 mEq/L$

Bu hastadaki en olası asit-baz bozukluğu ve altta yatan mekanizma aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Normal anyon açıklı metabolik asidoz - Kolon lümeninden klor geri emilimi ve bikarbonat sekresyonuCevap
B
Artmış anyon açıklı metabolik asidoz - Postoperatif dönemde gelişen gizli doku hipoperfüzyonu
C
Solunumsal asidoz - Hipokalemiye bağlı gelişen solunum kası güçsüzlüğü
D
Normal anyon açıklı metabolik asidoz - Proksimal renal tübüllerden bikarbonat geri emilim kusuru
E
Metabolik alkaloz - Potasyum eksikliğine bağlı paradoksal asidüri

Cevap

Normal anyon açıklı metabolik asidoz - Kolon lümeninden klor geri emilimi ve bikarbonat sekresyonu

Hastada saptanan düşük

pH

ve düşük

HCO_3^-

metabolik asidozu gösterir. Anyon açığı (

142 - [117+15] = 10

) normal aralıktadır. Üreterosigmoidostomi operasyonu geçiren hastalarda, kolon lümenine dökülen idrardaki klorür iyonları kolon mukozası tarafından geri emilirken karşılığında bikarbonat iyonları lümene salgılanır. Bu durum hiperkloremik (normal anyon açıklı) metabolik asidoza yol açar.

Adım Adım Çözüm

pH ve birincil değişikliği belirleme

7.28

(asidemi) ve

HCO_3^-

15 mEq/L

(düşük).

pH'ın

7.35

altında olması asidemiye,

HCO_3^-

düşüklüğü ise bunun metabolik kaynaklı olduğunu gösterir.

Anyon açığını (AG) hesaplama

AG = Na^+ - (Cl^- + HCO_3^-) = 142 - (117 + 15) = 10

Metabolik asidozun ayırıcı tanısında anyon açığının normal (

8-12

) mi yoksa artmış mı olduğunu belirlemek kritiktir.

Kompansasyonun uygunluğunu kontrol etme

Beklenen

pCO_2 = (1.5 \times 15) + 8 \pm 2 = 30.5 \pm 2

(

28.5 - 32.5

). Ölçülen

pCO_2

(

32

) bu aralıktadır.

Metabolik asidozda solunumsal kompansasyonun (Winter's formülü) yeterliliği, ek bir solunumsal bozukluk olup olmadığını gösterir.

Klinik tablo ile mekanizmayı eşleştirme

Üreterosigmoidostomi vakalarında kolon mukozası kloru emerken bikarbonat salgılar.

Cerrahi yöntem (idrarın sigmoide yönlendirilmesi), hiperkloremik normal anyon açıklı metabolik asidozun klasik bir nedenidir.

Anahtar Kavram

Üreterosigmoidostomi sonrası gelişen hiperkloremik normal anyon açıklı metabolik asidoz mekanizması.

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru