Soru

Zorluk: OrtaSomatosensoriyel Sistem

Torakal 9 (T9T_9) seviyesinde spinal kordun sol yarısını etkileyen delici bir yaralanma sonucu Brown-Séquard sendromu gelişen bir hastada, lezyon seviyesinin altındaki vücut bölgelerinde saptanan duyusal değişikliklerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Sol bacakta vibrasyon duyusunun kaybı (Dorsal kolon-medial lemniskal sistem ile taşınan, hızlı adapte olan duyular)Cevap
  2. B
    Sağ bacakta propriyosepsiyon duyusunun kaybı (Dorsal kolon-medial lemniskal sistemde ikinci nöronu medulla oblongata'da çapraz yapan yollar)
  3. C
    Sol bacakta ağrı ve ısı duyusunun kaybı (Anterolateral sistemde ikinci nöronu spinal kordda çapraz yapan yollar)
  4. D
    Sağ bacakta kaba dokunma duyusunun kaybı (Hızlı adapte olan Merkel diskleri aracılığıyla taşınan duyular)
  5. E
    Sol bacakta ince temas duyusunun korunması (Dorsal kolon liflerinin birinci nöronlarının spinal kordda çapraz yapması nedeniyle)

Cevap

Sol bacakta vibrasyon duyusunun kaybı (hızlı adapte olan duyular)
Sol T9T_9 seviyesindeki bir hemiseksiyonda (Brown-Séquard), dorsal kolon lifleri medulla'da çapraz yaptığı için lezyonun altındaki sol tarafta (ipsilateral) vibrasyon, propriyosepsiyon ve ince temas duyusu kaybolur. Vibrasyon duyusu, hızlı adapte olan (fazik) Pacini cisimcikleri aracılığıyla taşındığı için bu ifade hem anatomik hem de fizyolojik olarak doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Lezyonun tarafını ve etkilenen anatomik yolları belirleyin.
Sol T9T_9 hemiseksiyonu; sol dorsal kolon ve sol anterolateral yol kesilmiştir.
Brown-Séquard sendromunda spinal kordun yarısı hasar görür.
2
Duyusal yolların çaprazlanma (dekussasyon) seviyelerini analiz edin.
Dorsal kolon (vibrasyon, ince temas, propriyosepsiyon) medulla'da; Anterolateral (ağrı, ısı, kaba temas) ise spinal kordda girişten 1-2 segment sonra çapraz yapar.
Kayıpların hangi tarafta (ipsilateral/kontralateral) olacağını belirlemek için çaprazlanma yeri kritiktir.
3
Duyuları reseptör ve adaptasyon özelliklerine göre eşleştirin.
Vibrasyon duyusu hızlı adapte olan (fazik) Pacini cisimcikleriyle taşınır.
TUS sınavlarında reseptörlerin adaptasyon özellikleri (tonik/fazik) sıklıkla sorgulanır.
4
Sonuçları klinik tabloya uygulayın.
Sol bacakta ipsilateral dorsal kolon kaybı (vibrasyon kaybı) ve sağ bacakta kontralateral anterolateral kaybı (ağrı/ısı kaybı) beklenir.
Dorsal kolon lezyonun tarafında, anterolateral yol ise çapraz yaptığı için karşı tarafta klinik verir.

Anahtar Kavram

Brown-Séquard sendromunda duyusal liflerin çaprazlanma seviyeleri ve reseptör adaptasyon hızları.
Bu soruyu puanla