Examkin

Soru

Zorluk: ZorAmenore

28 yaşında bir kadın hasta, 14 aylık kızını emzirdiğini ve doğumdan bu yana adet görmediğini belirtiyor. Öyküsünde her gün yaklaşık 6-8 kez emzirdiği öğreniliyor. Son 2 aydır ise günde yalnızca 2 kez emzirmeye geçtiği ve hâlâ adet başlamadığı saptanıyor. Yapılan tetkiklerde beta-hCG negatif, prolaktin 18 ng/mL (normal: <25 ng/mL), TSH 2.1 mIU/L (normal: 0.4-4.0 mIU/L), FSH 3.2 IU/L (düşük-normal), LH 1.8 IU/L (düşük-normal), östradiol 28 pg/mL (düşük) bulunuyor. Progesteron çekilme kanaması olmadığı gözlemleniyor. Bu hastada amenorenin devam etmesinden en olası sorumlu mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Emzirmenin azalmasına rağmen devam eden hipotalamik GnRH supresyonuCevap
  2. B
    Yüksek prolaktin düzeyinin hipofiz üzerindeki doğrudan gonadotropin baskılayıcı etkisi
  3. C
    Subklinik hipotiroidizme bağlı TRH artışı ve ikincil prolaktin yüksekliği
  4. D
    Intrauterin adezyonlar nedeniyle endometriyal yanıt oluşmaması
  5. E
    Prematür over yetmezliğine bağlı yüksek gonadotropin durumu

Cevap

Emzirmenin azalmasına rağmen devam eden hipotalamik GnRH supresyonu
Emzirme sıklığının azalmasına karşın FSH ve LH düşük-normal, östradiol düşük ve progesteron çekilme kanaması negatif saptanması hipogonadotropik bir tablo ortaya koymaktadır. Prolaktin normal olduğundan aktif hiperprolaktinemi mekanizması dışlanabilir; ancak uzun süreli emzirmenin hipotalamusta oluşturduğu GnRH supresyonu emzirme azaldıktan sonra da kısmen devam edebilir. Bu geçici hipotalamik toparlanma gecikmesi, amenorenin sürmesinin en olası açıklamasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Amenore tipini ve olası mekanizmaları değerlendir
Hasta emzirme döneminde sekonder amenore yaşıyor; emzirme sıklığı azalmış, beta-hCG negatif, gebelik dışlanmış
Sekonder amenorede önce gebelik dışlanmalı, ardından hormonal profil değerlendirilmelidir
2
Hormonal profili yorumla: Prolaktin, TSH, FSH, LH, östradiol
Prolaktin normal (18 ng/mL), TSH normal (2.1 mIU/L), FSH ve LH düşük-normal, östradiol düşük → hipogonadotropik tablo
Prolaktin normal → aktif hiperprolaktinemi yok; TSH normal → hipotiroidizm yok; düşük FSH/LH + düşük östrojen → santral (hipotalamik/hipofizer) baskılanma
3
Progesteron çekilme testini yorumla
Kanama yok → endojen östrojen yetersiz → uterus yanıtlıyor olabilir ancak uyarı (östrojen) yeterli değil
Progesteron çekilme kanaması için yeterli östrojenle primleme gereklidir; kanama olmaması düşük östrojen durumunu destekler
4
Mekanizmayı belirle: Emzirme sıklığı azalmış ama prolaktin normalde, neden amenore devam ediyor?
Laktasyonla oluşan uzun süreli hipotalamik GnRH baskılanması emzirme azaldıktan sonra da kısmen devam edebilir; prolaktin normalleşmiş olsa bile GnRH nabız jeneratörü düzelmemiş olabilir
Laktasyonel amenore yalnızca prolaktinin direkt gonadotropin baskısıyla değil, emzirmenin oluşturduğu opioiderjik ve dopaminerjik hipotalamik baskıyla da sürer; bu baskı, emzirme kesilse bile geçici olarak devam edebilir

Anahtar Kavram

Laktasyonel amenorede hipotalamik GnRH supresyonu, prolaktin normalleşse bile devam edebilir; düşük-normal gonadotropin profili santral mekanizmayı işaret eder
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Amenore

Bu konudan daha fazla soru